Shloka 6
Aṣṭāvakra–Strī-saṃvāda: Dhṛti, hospitality, and a dispute on autonomy
Devanagari script
अनृताः स्त्रिय इत्येवं सूत्रकारो व्यवस्यति । यदानृताः स्त्रियस्तात सहधर्म: कुतः स्मृत:,धर्मसूत्रकार यह निश्चितरूपसे कहते हैं कि स्त्रियाँ असत्यपरायण होती हैं। तात! जब स्त्रियाँ असत्यवादिनी ही हैं तब उन्हें साथ रखकर सहधर्मका अनुष्ठान कैसे किया जा सकता है?
Translation
لقد حسم واضعُ «سوترات الدَّرما» الأمر فقال: «إنّ النساءَ غيرُ صادقات». يا بُنيّ! فإذا كانت النساءُ على هذا النحو من قولِ غيرِ الحقّ، فمن أين يُتذكَّر إذن «السَّهَدَرما» (الواجبُ المشترك)؟ وكيف يُمكن إقامةُ الواجبِ الزوجيّ معهنّ وهنّ كذلك؟
Word by Word
अनृताःuntruthful
अनृताः:
Karta
TypeAdjective
Rootअनृत
FormFeminine, Nominative, Plural
स्त्रियःwomen
स्त्रियः:
Karta
TypeNoun
Rootस्त्री
FormFeminine, Nominative, Plural
इतिthus/so (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
एवम्in this manner
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
सूत्रकारःthe sūtra-author
सूत्रकारः:
Karta
TypeNoun
Rootसूत्रकार
FormMasculine, Nominative, Singular
व्यवस्यतिdecides/declares definitively
व्यवस्यति:
TypeVerb
Rootवि+अव+√सो (वस्/वस्य)
FormPresent, 3rd, Singular, Parasmaipada
यदाwhen
यदा:
TypeIndeclinable
Rootयदा
अनृताःuntruthful
अनृताः:
Karta
TypeAdjective
Rootअनृत
FormFeminine, Nominative, Plural
स्त्रियःwomen
स्त्रियः:
Karta
TypeNoun
Rootस्त्री
FormFeminine, Nominative, Plural
तातdear one!/O son!
तात:
TypeNoun
Rootतात
FormMasculine, Vocative, Singular
सहधर्मःjoint duty; shared religious practice
सहधर्मः:
Karta
TypeNoun
Rootसहधर्म
FormMasculine, Nominative, Singular
कुतःwhence?/how (possible)?
कुतः:
TypeIndeclinable
Rootकुतः
स्मृतःis remembered/considered
स्मृतः:
TypeVerb
Root√स्मृ
FormMasculine, Nominative, Singular, kta (past passive participle)
Speaker
युधिछिर उवाच
Dharma Sankata (Moral Dilemma)
Verse Rasa (Emotional Essence)
Philosophical Teaching
Political Layer
Meter (Chandas)
Sandhi Notes