Shloka 135
अनुक्रमणिकाध्यायः (Anukramaṇikā Adhyāya) — Invocation, Narrator Frame, and Textual Scope
विमानप्रतिमां तत्र मयेन सुकृतां सभाम् | पाण्डवानामुपद्तां स दृष्टवा पर्यतप्यत,उस अवसरपर मयदानवने पाण्डवोंको एक सभाभवन भेंटमें दिया था, जिसकी रूपरेखा विमानके समान थी। वह भवन उसके शिल्पकौशलका एक अच्छा नमूना था। उसे देखकर दुर्योधनको और अधिक संताप हुआ
vimānapratimāṃ tatra mayena sukṛtāṃ sabhām | pāṇḍavānām upadattāṃ sa dṛṣṭvā paryatapyata ||
هناك صنعَ مايا قاعةَ اجتماعٍ بهيّة، على هيئةِ فيمَانَةٍ سماوية، وقدّمها هديةً إلى الباندافا. فلمّا رآها دُريودَهَنَة—وهي آيةٌ بارزةٌ من صنعة مايا—استبدّ به كمدٌ أشدّ، إذ اشتدّت الغيرة وازداد كبرياؤه المجروح التهابًا عند مشهد حظّ الباندافا الصاعد.
Educational Q&A
The verse highlights how envy (asūyā/īrṣyā) and wounded ego distort perception: another’s success becomes a source of inner burning rather than inspiration. Ethically, it warns that unchecked resentment can become the seed of larger wrongdoing and social rupture.
Maya, the Dānava famed for extraordinary craftsmanship, builds a magnificent assembly hall resembling a vimāna and gifts it to the Pāṇḍavas. Duryodhana sees this symbol of their prestige and feels intensified torment—an emotional escalation that contributes to later hostility.