Shloka 172
व्यासशिष्योत्पत्तिवर्णन (Origins/Enumeration of Vyāsa’s Disciplic Succession) — Chapter on Vedic Transmission Lineages
Devanagari script
युगख्या या समुद्दिष्टा प्रागेतस्मिन्मयानघाः / कृतत्रेतादिसंयुक्तं चतुर्युगमिति स्मृतम्
Transliteration
yugakhyā yā samuddiṣṭā prāgetasminmayānaghāḥ / kṛtatretādisaṃyuktaṃ caturyugamiti smṛtam
Translation
يا من لا دنس فيكم، إن تسمية اليوغا التي ذكرتها من قبل، إذا اجتمعت فيها كِرتا وتريتا وسواهما، تُذكر باسم «تشاتوريُغا» أي دورة العصور الأربعة.
Word by Word
युगख्याthe yuga-name/term ‘yuga’
युगख्या:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootयुग-ख्या (प्रातिपदिक; युग + ख्या)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
याwhich
या:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
समुद्दिष्टाhas been indicated
समुद्दिष्टा:
Kriya (क्रिया/predicative)
TypeAdjective
Rootसम्-उद्-दिश् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (PPP), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
प्राक्earlier
प्राक्:
Adhikarana (अधिकरण/temporal)
TypeIndeclinable
Rootप्राक् (अव्यय)
Formअव्यय (adverb: earlier/before)
एतस्मिन्in this (context)
एतस्मिन्:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; सर्वनाम
मयाby me
मया:
Kartr-karana (कर्तृकरण/agent in passive)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
अनघाःO sinless ones
अनघाः:
Sambodhana (सम्बोधन/Vocative)
TypeNoun
Rootअनघ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), बहुवचन
कृतत्रेतादिसंयुक्तम्combined with Kṛta, Tretā, etc.
कृतत्रेतादिसंयुक्तम्:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootकृत-त्रेता-आदि-संयुक्त (प्रातिपदिक; कृत + त्रेता + आदि + संयुक्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण
चतुर्युगम्the set of four yugas
चतुर्युगम्:
Karta (कर्ता/Subject complement)
TypeNoun
Rootचतुर्-युग (प्रातिपदिक; चतुर् + युग)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; द्विगु-समास (numerical compound)
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/quotative)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय (quotative particle)
स्मृतम्is remembered/called
स्मृतम्:
Kriya (क्रिया/Predicative)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘is called/remembered’