Brahma Purana — On Varna Mobility Through Conduct, Karma, and Food-Ethics, Shloka 7
Devanagari script
उमोवाच भगवन् भगनेत्रघ्न पूष्णो दन्तविनाशन दक्षक्रतुहर त्र्यक्ष संशयो मे महान् अयम् //
Translation
هذه الآية (رقم ٧) تُتلى بخشوع، كأن المرء يستمع إلى قول الأساتذة الأقدمين.
Word by Word
umovācaUmā said
umovāca:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootumā (प्रातिपदिक) + uvāca (वच् धातु, लिट्-रूप)
Formसमास/सन्धि-युक्त पद: ‘umā uvāca’; uvāca = लिट् (perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्ता = umā (implicit nominative)
bhagavanO Lord
bhagavan:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootbhagavat (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
bhaganetraghnaO slayer of Bhaga’s eye
bhaganetraghna:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootbhaga-netra-ghna (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; epithet of Śiva
pūṣṇaḥof Pūṣan
pūṣṇaḥ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootpūṣan (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; ‘dantavināśana’ इत्यस्य सम्बन्ध (of Pūṣan)
dantavināśanaO destroyer of (Pūṣan’s) teeth
dantavināśana:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdanta-vināśana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; ‘pūṣṇaḥ’ इति षष्ठी-तत्पुरुषार्थः
dakṣakratuharaO remover of Dakṣa’s sacrifice
dakṣakratuhara:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootdakṣa-kratu-hara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
tryakṣaO three-eyed one
tryakṣa:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Roottri-akṣa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
saṃśayaḥdoubt
saṃśayaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsaṃśaya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्तृ/विषयपद (subject)
memy/of me
me:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (genitive), एकवचन
mahāngreat
mahān:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootmahat (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘saṃśayaḥ’ इति विशेषणम्
ayamthis
ayam:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘saṃśayaḥ’ इति विशेषणम्
Speaker
Umā addresses Śiva.