Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 50
Devanagari script
स तां दृष्ट्वा वरारोहां पीनोन्नतपयोधराम् । गृहं निनाय साम्ना च विधवां शूद्रनायकः । सा नारी तस्य महिषी भूत्वा तेन दिवानिशम्
Transliteration
sa tāṃ dṛṣṭvā varārohāṃ pīnonnatapayodharām | gṛhaṃ nināya sāmnā ca vidhavāṃ śūdranāyakaḥ | sā nārī tasya mahiṣī bhūtvā tena divāniśam
Translation
他见她体态娴雅，双乳丰隆上挺，便以柔言劝诱那寡妇，带回自家。那女子遂为其配偶，昼夜与他相伴不离。
Word by Word
सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
ताम्her
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive), पूर्वक्रिया (prior action)
वरारोहाम्of lovely ascent/beautifully formed
वरारोहाम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootवरारोहा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः वर + आरोहा (श्रेष्ठ-आरोहा = सुन्दर-आरोहिणी)
पीनोन्नतपयोधराम्with full, uplifted breasts
पीनोन्नतपयोधराम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपीन + उन्नत + पयोधर (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः (पीन-उन्नत)-पयोधरा = पीनौ च उन्नतौ च पयोधरौ यस्याः (स्तनौ)
गृहम्to (his) house
गृहम्:
Gati/Karma (गति/कर्म)
TypeNoun
Rootगृह (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
निनायled/brought
निनाय:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootनी (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्
साम्नाwith soothing words/conciliation
साम्ना:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootसामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन; साधनम्
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
विधवाम्the widow
विधवाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootविधवा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
शूद्रनायकःthe leader of the Śūdras
शूद्रनायकः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशूद्र + नायक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (शूद्राणां नायकः)
साshe
सा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
नारीwoman
नारी:
Apposition (समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootनारी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तस्यof him/his
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन
महिषीchief wife/queen
महिषी:
Predicate nominal (विधेय)
TypeNoun
Rootमहिषी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
Kriyāviśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund), पूर्वक्रिया
तेनwith him/by him
तेन:
Sahakārī/Karaṇa (सहकारी/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
दिवानिशम्day and night
दिवानिशम्:
Kāla-adhikaraṇa (कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootदिवा + निशा (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत् प्रयोगः; द्वन्द्व-समासः (दिवा च निशा च) → अव्ययार्थे (adverbial: 'day and night')
Speaker
Narrator (context not explicit in excerpt; likely Purāṇic narrator within Brahmottarakhaṇḍa)
Visual Art Cues
Scene: A widow of graceful form is gently but insistently led by a local leader into his house; the moment is intimate yet foreboding, hinting at impending moral decline.
FAQs
The narrative depicts how desire and persuasion can entangle one further in worldly bonds, preparing the ground for karmic results.
None is referenced.
None.