Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 38
Devanagari script
अथ कालवशात्तस्याः पतिस्तीव्र रुजार्दितः । रूपयौवनकांतोपि पंचत्वमगमन्मुने
Transliteration
atha kālavaśāttasyāḥ patistīvra rujārditaḥ | rūpayauvanakāṃtopi paṃcatvamagamanmune
Translation
随后，因时势所迫，她的丈夫遭受剧痛折磨；虽具容貌、青春与风采，终归于五大之境，噢圣者（即逝去）。
Word by Word
अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse connector)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअनन्तरार्थक अव्यय
कालवशात्due to the power of time
कालवशात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक) + वश (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (कालस्य वशः; ‘under the control of time’); पुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; हेतौ (ablative of cause)
तस्याःof her
तस्याः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
पतिःhusband
पतिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तीव्रsevere
तीव्र:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootतीव्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग रूपे (here as adjective), विशेषणम्; (पाठे ‘तीव्र-’ उपपद)
रुजाby pain, by illness
रुजा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootरुज्/रुजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
अर्दितःafflicted, tormented
अर्दितः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअर्द् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (qualifying पतिः)
रूपयौवनकान्तःcharming in beauty and youth
रूपयौवनकान्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootरूप (प्रातिपदिक) + यौवन (प्रातिपदिक) + कान्त (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (रूपेण यौवनेन च कान्तः/सुन्दरः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम् (qualifying पतिः)
अपिeven, also
अपि:
Visheshana (Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपवादार्थक निपात (also/even)
पंचत्वम्the state of five elements (death)
पंचत्वम्:
Gati/Karma (Goal as object/गति-कर्म)
TypeNoun
Rootपञ्चत्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
अगमत्went, reached
अगमत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलङ् (Imperfect/अनद्यतनभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
मुनेO sage
मुने:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन
Speaker
Narrator addressing a sage (muni) as listener
Skanda Dialogue
Listener: muni (sage)
Visual Art Cues
Scene: A handsome young husband writhing in severe pain, then lifeless; attendants and wife in shock; subtle depiction of pañca-bhūta dissolution (earth/water/fire/air/space motifs).
Characters & Entities
K
Kāla (Time)FAQs
Time overrules worldly advantages; beauty and youth cannot prevent death—encouraging detachment and dharmic living.
No tīrtha is referenced in this verse.
None; the verse states a doctrinal fact of impermanence under Kāla.