Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 10
Devanagari script
तां वीक्ष्य जगतां धात्रीमाविर्भूतां पुरःस्थिताम् । निपेततुस्तत्पदयोः स मुनिः सा च कन्यका
Transliteration
tāṃ vīkṣya jagatāṃ dhātrīmāvirbhūtāṃ puraḥsthitām | nipetatustatpadayoḥ sa muniḥ sā ca kanyakā
Translation
见到诸世界的护持者显现于前、端然而立，那位牟尼与少女一同俯伏，拜倒在她的莲足之下。
Word by Word
ताम्her
ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः (Accusative, 2nd), एकवचनम्
वीक्ष्यhaving seen
वीक्ष्य:
Purvakala (Prior action)
TypeIndeclinable
Root√ईक्ष् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययम् (gerund/absolutive), ‘having seen’
जगताम्of the worlds
जगताम्:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootजगत् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे षष्ठीविभक्तिः, बहुवचनम् (Genitive plural)
धात्रीम्the sustainer/mother
धात्रीम्:
Karma (Object in apposition to ताम्)
TypeNoun
Rootधात्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
आविर्भूताम्manifested, appeared
आविर्भूताम्:
Karma (Qualifier of ताम्)
TypeAdjective
Rootआविस् (अव्यय) + भूता (कृदन्त; √भू, क्त)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; अव्ययीभावपूर्वपद-क्तान्तः
पुरःस्थिताम्standing before (them)
पुरःस्थिताम्:
Karma (Qualifier of ताम्)
TypeAdjective
Rootपुरः (अव्यय) + स्थित (कृदन्त; √स्था, क्त)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; अव्ययीभावपूर्वपद-क्तान्तः (standing in front)
निपेततुःthe two fell down
निपेततुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√पत् (धातु) + नि- (उपसर्ग)
Formलिट्-लकारः (Perfect), प्रथमपुरुषः, द्विवचनम्; परस्मैपदम्
तत्पदयोःat her feet
तत्पदयोः:
Adhikarana (Location/देशाधिकरण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम) + पद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे षष्ठीविभक्तिः, द्विवचनम्; तत्पुरुषः (her feet)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
मुनिःthe sage
मुनिः:
Karta (Apposition to सः)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
साshe
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
चand
च:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपातः
कन्यकाthe maiden
कन्यका:
Karta (Apposition to सा)
TypeNoun
Rootकन्यका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
Speaker
Narrator (Purāṇic voice; not explicit in the snippet)
Visual Art Cues
Scene: The sage and the maiden, overwhelmed, prostrate fully at the Goddess’s feet; Devī stands steady, compassionate, radiant—her feet as the focal point of surrender.
Characters & Entities
D
Dhātrī (World-Sustainer Goddess)M
Muni (sage)K
Kanyā (maiden)FAQs
True darśana naturally culminates in humility and surrender—falling at the feet of the World-Mother.
No tīrtha is named in this verse; it highlights the devotional response (praṇāma) to Devī’s presence.
Praṇāma (prostration) is exemplified as an act of bhakti and reverence.