Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 59
Devanagari script
सापि हृष्टा स्वतनयं परिरेभेऽश्रुलोचना । स च वैश्यपतिः प्रेम्णा परिष्वज्याभ्यपूजयत्
Transliteration
sāpi hṛṣṭā svatanayaṃ parirebhe'śrulocanā | sa ca vaiśyapatiḥ premṇā pariṣvajyābhyapūjayat
Translation
她也欢喜不已，含泪拥抱自己的儿子；那位吠舍（Vaiśya）家主亦以深情相拥，并以恭敬之礼加以礼敬。
Word by Word
साshe
सा:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध/Particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अपि-भाव (also/indeed)
हृष्टाdelighted
हृष्टा:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootहृष्ट (प्रातिपदिक; √हृष् धातोः क्त-प्रत्ययान्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त-विशेषण; स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
स्व-तनयम्her own son
स्व-तनयम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + तनय (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयः (‘own’ + son)
परिरेभेembraced
परिरेभे:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootपरि + रभ् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपदम्
अश्रु-लोचनाtear-eyed
अश्रु-लोचना:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootअश्रु (प्रातिपदिक) + लोचन (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिः (whose eyes are with tears)
सःhe
सः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुल्लिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
वैश्य-पतिःthe vaiśya-husband (merchant-lord)
वैश्य-पतिः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootवैश्य (प्रातिपदिक) + पति (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (lord/husband of a vaiśyā / vaiśya’s husband)
प्रेम्णाwith affection
प्रेम्णा:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootप्रेमन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
परिष्वज्यhaving embraced
परिष्वज्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया/Anterior action)
TypeVerb
Rootपरि + स्वज् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययार्थे ल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (Gerund); ‘having embraced’
अभ्यपूजयत्honoured/worshipped
अभ्यपूजयत्:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootअभि + पूज् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपदम्
Speaker
Sūta (narration continuing implicitly)
Visual Art Cues
Scene: A mother, eyes brimming with tears, embraces her son; beside them a respected merchant-householder also embraces and honors him, suggesting a ceremonial welcome within a warm home.
Characters & Entities
B
Bhadrāyu (implied)M
mātṛV
vaiśya-pati (Sunaya’s father/householder)FAQs
Dharma is expressed through compassion, hospitality, and honoring those under one’s care—love and respect become sacred acts.
None; the verse highlights household virtue rather than sacred geography.
None explicitly; the ‘honoring’ (abhyapūjayat) is social-dharmic hospitality rather than a stated ritual.