Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 6

काली-परिचयः / Himagiri Presents Kālī (Pārvatī) to Śiva

Devanagari script

ब्रह्मोवाच । अथ तां शंकरोऽपश्यत्प्रथमारूढयौवनाम् । फुल्लेन्दीवरपत्राभा पूर्णचन्द्रनिभाननाम्

Transliteration

brahmovāca | atha tāṃ śaṃkaro'paśyatprathamārūḍhayauvanām | phullendīvarapatrābhā pūrṇacandranibhānanām

Translation

梵天说道：随后，商羯罗见到她，方入青春初绽之时——光辉如盛开青莲之瓣，面容宛若圆满满月。

Word by Word

• ब्रह्मा: Brahmā
• ब्रह्मा: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• उवाच: said
• उवाच: क्रिया (Verb/Action)
• Type: Verb
• Root: √वच् (धातु)
• Form: लिट्-लकारः (Perfect), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्

• अथ: then
• अथ: क्रमसूचक (Sequencer)
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)
• Form: अनन्तरार्थक-अव्ययम् (then/now)

• ताम्: her
• ताम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• शंकरः: Śaṅkara
• शंकरः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: शंकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्

• अपश्यत्: saw
• अपश्यत्: क्रिया (Verb/Action)
• Type: Verb
• Root: √पश् (धातु)
• Form: लङ्-लकारः (Imperfect/Past), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्

• प्रथमारूढयौवनाम्: who had just entered youth
• प्रथमारूढयौवनाम्: कर्म-विशेषण (Qualifier of object)
• Type: Adjective
• Root: प्रथम + आरूढ + यौवन (प्रातिपदिकानि; समास)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषसमासः: प्रथमे आरूढं यौवनं यस्याः (having attained first youth)

• फुल्लेन्दीवरपत्राभा: having the radiance of a blooming lotus petal
• फुल्लेन्दीवरपत्राभा: विशेषण (Descriptive epithet)
• Type: Adjective
• Root: फुल्ल + इन्दीवर + पत्र + आभा (प्रातिपदिकानि; समास)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषसमासः: फुल्लेन्दीवरपत्रस्य आभा यस्याः (having the lustre of a blossomed blue-lotus petal)

• पूर्णचन्द्रनिभाननाम्: with a face like the full moon
• पूर्णचन्द्रनिभाननाम्: कर्म-विशेषण (Qualifier of object)
• Type: Adjective
• Root: पूर्ण + चन्द्र + निभ + आनन (प्रातिपदिकानि; समास)
• Form: स्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषसमासः: पूर्णचन्द्रनिभं आननं यस्याः (face like the full moon)

Speaker

Brahma

Shaiva Theology

Tattva Level: pati

Shiva Form: Umāpati

Shakti Dimension

Shakti Form: Pārvatī

Role: nurturing

Characters & Entities

• Shiva
• Parvati
• Brahma

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in the Shiva Purana?

The verse portrays Śiva recognizing Pārvatī’s ripened readiness for sacred union, pointing to the Shaiva Siddhanta view that grace (Śiva) and power (Śakti) harmonize to guide devotees from worldly maturation to spiritual fulfillment.

How does this verse relate to the worship of the Linga or Saguna Shiva?

Though the image is poetic, it supports Saguna contemplation: devotees meditate on Śiva as the compassionate Lord who turns toward Śakti, while Linga worship internalizes the same truth—Śiva as the transcendent Pati whose presence is approached through form and devotion.

What ritualistic or meditative practice is suggested here?

A simple takeaway is dhyāna (devotional visualization) on Śiva-Śakti unity, supported by japa of the Pañcākṣarī mantra “Om Namaḥ Śivāya,” optionally with vibhūti (tripuṇḍra) and rudrākṣa as aids to steadiness and purity.