Shloka 33

कुम्भकर्णप्रस्थानम्

Kumbhakarna’s Departure for Battle

Devanagari script

निष्पतन्तंमहाकायंमहानादंमहाबलम् ।तमाशीर्भिःप्रशस्ताभिःप्रेषयामासरावणः ।।।।

Transliteration

niṣpatantaṃ mahākāyaṃ mahānādaṃ mahābalam |

tam āśīrbhiḥ praśastābhiḥ preṣayāmāsa rāvaṇaḥ ||6.65.33||

Translation

当那身躯伟岸、吼声如雷、力大无比者将要出发时，罗波那以吉祥善祝送他前行。

Word by Word

• निष्पतन्तम्: leaping forth, rushing out
• निष्पतन्तम्: कर्म (Karma/Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: निस्-√पत् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकाले कर्तरि कृदन्त (present active participle/शतृ), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मविशेषण

• महाकायम्: huge-bodied
• महाकायम्: कर्म (Karma/Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: महा-काय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारयः

• महानादम्: loud-roaring
• महानादम्: कर्म (Karma/Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: महा-नाद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारयः

• महाबलम्: very strong
• महाबलम्: कर्म (Karma/Object qualifier)
• Type: Adjective
• Root: महा-बल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारयः

• तम्: him
• तम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम

• आशीर्भिः: with blessings
• आशीर्भिः: करण (Karana/Instrument)
• Type: Noun
• Root: आशीस् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन

• प्रशस्ताभिः: praised, auspicious
• प्रशस्ताभिः: करण (Karana/Instrument qualifier)
• Type: Adjective
• Root: प्र-√शंस् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (PPP/क्त), स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; आशीर्भिः इति विशेषण

• प्रेषयामास: sent forth, dispatched
• प्रेषयामास: क्रिया (Kriya/Predicate)
• Type: Verb
• Root: प्र-√इष्/√प्रेष् (धातु) (causative)
• Form: णिच्-प्रयोजक (causative), लिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• रावणः: Ravana
• रावणः: कर्ता (Karta/Subject)
• Type: Noun
• Root: रावण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

Context

Kumbhakarna, of huge body, of loud voice and highly capable having been dismissed by Ravana, went with the great army after benediction and started observing.

Characters & Entities

• Rāvaṇa
• Kumbhakarṇa

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

The verse reflects the social dharma of sending a departing warrior with blessings—an acknowledgement of responsibility, fate, and the gravity of violence.

What is the narrative situation?

Rāvaṇa formally dispatches Kumbhakarṇa to the war, marking the transition from counsel and preparation to direct combat.

Which character virtue is emphasized?

Public duty and resolve: the warrior is portrayed as formidable, while the sender performs the customary act of benediction.