Shloka 47
प्रहस्तवधः
The Slaying of Prahasta
Devanagari script
तावुभौवाहिनीमुख्यौजातवैरौतरस्विनौ ।स्थितौक्षतजगदिग्धाङ्गौप्रभिन्नाविवकुञ्जरौ ।।।।
Transliteration
tāv ubhau vāhinīmukhyau jātavairau tarasvinau |
sthitau kṣatajagadigdhāṅgau prabhinnāv iva kuñjarau || 6.58.47 ||
Translation
那两位强大的军队首领，如今已是誓不两立的仇敌，四肢沾满鲜血，犹如两头受伤的大象相互对峙。
Word by Word
तौthose two
तौ:
कर्ता
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, द्विवचनम्; सर्वनाम
उभौboth
उभौ:
कर्ता-विशेषणम्
TypeAdjective
Rootउभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, द्विवचनम्; विशेषणम् (of तौ)
वाहिनीमुख्यौthe two chiefs of the armies
वाहिनीमुख्यौ:
कर्ता (apposition)
TypeNoun
Rootवाहिनी (प्रातिपदिक) + मुख्य (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुषः (vāhinyāḥ mukhyau), पुंलिङ्गः, प्रथमा, द्विवचनम्; उपाधि
जातवैरौhaving become enemies
जातवैरौ:
कर्ता-विशेषणम्
TypeAdjective
Rootजात (कृदन्त from √जन्) + वैर (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहिः (jātaṃ vairam yayor), पुंलिङ्गः, प्रथमा, द्विवचनम्; विशेषणम्
तरस्विनौpowerful
तरस्विनौ:
कर्ता-विशेषणम्
TypeAdjective
Rootतरस्विन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, द्विवचनम्; विशेषणम्
स्थितौstood
स्थितौ:
क्रियासमाना/विधेय (Predicate: stood)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (PPP), पुंलिङ्गः, प्रथमा, द्विवचनम्; विधेय-विशेषणम् (predicate)
क्षतजगदिग्धाङ्गौwhose limbs were smeared with blood
क्षतजगदिग्धाङ्गौ:
कर्ता-विशेषणम्
TypeAdjective
Rootक्षतज (प्रातिपदिक) + दिग्ध (कृदन्त from √दिह्) + अङ्ग (प्रातिपदिक)
Formबहुव्रीहिः (kṣatajena digdhāni aṅgāni yayor), पुंलिङ्गः, प्रथमा, द्विवचनम्; विशेषणम्
प्रभिन्नौwounded/bleeding
प्रभिन्नौ:
कर्ता-विशेषणम्
TypeAdjective
Rootप्र-भिद् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (PPP), पुंलिङ्गः, प्रथमा, द्विवचनम्; विशेषणम्
इवlike
इव:
सम्बन्ध (Simile marker)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formअव्ययम्; उपमानवाचक (like/as)
कुञ्जरौtwo elephants
कुञ्जरौ:
उपमान (Standard of comparison)
TypeNoun
Rootकुञ्जर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, द्विवचनम्
Context
Both Nila and Prahastha, deadly enemies, Commander-in-Chief of the armies, their limbs disfigured, wetted with blood, stood like elephants.
Characters & Entities
N
NīlaP
PrahasthaFAQs
Recognition of the gravity of conflict: the imagery underscores that war wounds both sides, urging that force be used only in service of dharma and necessity.
After exchanges of weapons and injuries, Nīla and Prahastha face each other at close quarters, bloodied but unyielding.
Unflinching steadfastness in combat (both warriors).