Shloka 156
सुन्दरकाण्डे अष्टपञ्चाशः सर्गः
हनुमद्वृत्तान्तकथनम्, सीताभिज्ञान-प्रदानम्, लङ्कादाह-वर्णनम्
Devanagari script
विनष्टा जानकी व्यक्तं न ह्यदग्धः प्रदृश्यते।।5.58.156।।लङ्कायां कश्चिदुद्धेशः सर्वा भस्मीकृता पुरी।
Transliteration
vinaṣṭā jānakī vyaktaṃ na hy adagdhaḥ pradṛśyate |
laṅkāyāṃ kaścid uddeśaḥ sarvā bhasmīkṛtā purī ||
Translation
贾纳基（悉多）肯定已遭不幸——兰卡似乎无一处未被烧毁；整座城市已化为灰烬。
Word by Word
dahatāby (me) burning
dahatā:
Karana (करण)
TypeVerb
Rootdah (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ; present active participle), पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; ‘mayā’ इत्यर्थे (by me while burning)
caand
ca:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय (conjunction): समुच्चय (and)
mayāby me
mayā:
Kartr̥ (कर्ता) / Agent (कर्तृ-करण)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया (instrumental), एकवचन
laṅkāmLanka
laṅkām:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootlaṅkā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
dagdhāburnt
dagdhā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdagdha (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP) ‘dah’ धातोः; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘sītā’ इति विशेषणम्
sītāSita
sītā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsītā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
nanot
na:
Pratiṣedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootna (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation)
saṃśayaḥdoubt
saṃśayaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsaṃśaya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘na’ इत्यनेन निषिद्धः
rāmasyaof Rama
rāmasya:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootrāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
hiindeed
hi:
Nipāta (निपात)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिपात (particle): निश्चये/हेतौ (indeed/for)
mahat-kāryamgreat task
mahat-kāryam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmahat + kārya (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास: महत् कार्यम् (great task); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अत्र द्वितीया (vitathīkṛtam इत्यस्य कर्म)
mayāby me
mayā:
Kartr̥ (कर्ता)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया, एकवचन
idamthis
idam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootidam (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘kāryam’ इत्यस्य विशेषणम्
vitathīkṛtammade futile/spoiled
vitathīkṛtam:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootvi-tathī-kṛ (धातु; कṛ with उपसर्ग/नामधातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP) ‘kṛ’ धातोः; नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अत्र ‘mahatkāryam’ इत्यस्य विशेषणरूपेण (made futile/ruined)
Characters & Entities
J
Janaki (Sita)L
LankaH
Hanuman (implied thinker)FAQs
Dharma includes accountability: Hanuman immediately measures his actions against Rama’s objective and fears unintended harm to the innocent.
After setting Lanka ablaze, Hanuman looks upon the destruction and worries that Sita may have been burned as well.
Hri (moral shame) and responsibility: even a victorious act is questioned if it may violate protection of the blameless.