HomeRamayanaBala KandaSarga 10Shloka 19
Previous Verse
Next Verse

Shloka 19

ऋश्यशृङ्ग-आनयनम्

Bringing Ṛśyaśṛṅga to Aṅga and His Marriage to Śāntā

अस्माकमपि मुख्यानि फलानीमानि वै द्विज ।गृहाण प्रति भद्रं ते भक्षयस्व च मा चिरम्।।।।

asmākam api mukhyāni phalānīmāni vai dvija |

gṛhāṇa prati bhadraṃ te bhakṣayasva ca mā ciram ||

“噢,二次生者啊,请收下我们这些上好的果实。愿吉祥与你同在;请享用,莫再迟延。”

अस्माकम्of us; our
अस्माकम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, बहुवचन; सर्वनाम
अपिalso
अपि:
None (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अपेक्षार्थक-अव्यय (also)
मुख्यानिexcellent; choice
मुख्यानि:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमुख्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; विशेषणम् (फलानि)
फलानिfruits
फलानि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootफल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
इमानिthese
इमानि:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; विशेषणम् (फलानि)
वैindeed
वै:
None (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-अव्यय
द्विजO twice-born (Brahmin)
द्विज:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन
गृहाणaccept
गृहाण:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootग्रह् (धातु)
Formलोट् (imperative/लोट्), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
प्रतिin return; please
प्रति:
None (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (अव्यय)
Formउपसर्ग/अव्यय (particle; here as emphatic/‘in return’)
भद्रम्welfare; good fortune
भद्रम्:
None (आशीः)
TypeNoun
Rootभद्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; आशीर्वादे (benediction)
तेto you
ते:
Sampradāna (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी, एकवचन; सर्वनाम
भक्षयस्वeat
भक्षयस्व:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभक्ष् (धातु)
Formलोट् (imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
and
:
None (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
माdo not
मा:
None (अव्यय)
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्यय (prohibitive particle)
चिरम्long (time); delay
चिरम्:
Kriya-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootचिर (प्रातिपदिक)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)

The priest accompanied by ministers said to Romapada, "We have thought over a plan which will never fail."

Ṛśyaśṛṅga (implied by addressee dvija in episode)
C
courtesans (vāramukhyāḥ—episode context)
F
fruits (phalāni)

FAQs

The language mirrors dharmic hospitality and blessing, showing how righteous forms (gifts, auspicious words) can be used; the ethical tension lies in outward dharma versus inward intent.

The women offer attractive food items to Ṛśyaśṛṅga, encouraging him to accept and consume them, deepening his curiosity and attachment.

On the surface, generosity and auspicious speech; implicitly, the verse illustrates Ṛśyaśṛṅga’s innocence and trust.