Adhyaya 89
Bhumi KhandaAdhyaya 8952 Verses

Adhyaya 89

Glory of Guru-tīrtha: Mānasarovara Marvels and the Revā Confluence

在《大地篇》层层相套的叙事中,鹦鹉父亲昆阇罗(Kuñjala)询问儿子三牟阇瓦罗(Samujjvala)一件前所未见的奇事。三牟阇瓦罗讲述:在玛那萨罗瓦拉(Mānasarovara)附近有一处圣境,仙人(ṛṣi)与天女(apsarā)云集,不同颜色的天鹅(haṃsa)聚集其间,忽又出现四位令人战栗的女子。 随后故事转至温提耶(Vindhya):一位猎人及其妻子在瑞瓦河(Revā,即纳尔玛达 Narmadā)北岸遇到一处能灭罪的汇流圣地。二人沐浴后化为光耀的天身,乘毗湿奴派(Vaiṣṇava)的神乘升天。四只黑天鹅亦入水而得净化;而那四位黑衣女子——被认作“达尔塔拉施特拉”(Dhārtarāṣṭra)——却在沐浴时立刻身亡,前往阎摩(Yama)之界,引发三牟阇瓦罗对业力因果、净与不净,以及圣地(tīrtha)威力的教义追问。

Shlokas

Verse 1

विष्णुरुवाच । कुंजलस्तु सुतं वाक्यं समुज्ज्वलमथाब्रवीत् । भवान्कथय भोः पुत्र किमपूर्वं तु दृष्टवान्

毗湿奴说道:于是昆阇罗(Kuñjala)以光辉之语对其子言:“告诉我吧,孩子——你见到了何等非凡之事?”

Verse 2

तन्मे कथय सुप्रीतः श्रोतुकामोऽस्मि सांप्रतम् । एवमादिश्य तं पुत्रं विरराम स कुंजलः

“请将此事告诉我;我心甚欢喜,如今正欲聆听。”如此嘱咐其子后,昆阇罗便止语沉默。

Verse 3

पितरं प्रत्युवाचाथ विनयावनतस्सुतः । समुज्ज्वल उवाच । हिमवंतं नगश्रेष्ठं देववृंदसमन्वितम्

随后,儿子谦恭俯首,答复其父。萨穆吉瓦拉(Samujjvala)说:“(我将前往)喜马梵(Himavān),群山之最,诸天众神随侍环绕。”

Verse 4

आहारार्थं प्रगच्छामि भवतश्चात्मनः पितः । पश्यामि कौतुकं तत्र न दृष्टं न श्रुतं पुरा

我为求食而前往你之父、亦即我之父处;在那里我将见证一桩奇观,前所未见,亦前所未闻。

Verse 5

प्रदेशमृषिगणाकीर्णमप्सरोभिः प्रशोभितम् । बहुकौतुकशोभाढ्यं मंगल्यं मंगलैर्युतम्

此地遍布诸仙圣牟尼之众,又为天女阿普萨拉所庄严。多种奇妙庆典之美充盈其间,吉祥殊胜,具足吉祥的仪轨与瑞相。

Verse 6

बहुपुण्यफलोपेतैर्वनैर्नानाविधैस्ततः । अनेककौतुकभरैर्मनसः परिमोहनम्

其后又有种种林苑,具足广大福德之果报,果实丰饶;无量奇观充满其间,令人心神尽为迷醉。

Verse 7

तत्र दृष्टं मया तात अपूर्वं मानसांतिके । बहुहंसैः समाकीर्णो हंस एकः समागतः

在那里,慈父啊,于摩那萨近旁,我见到前所未有之事:众多天鹅之间,有一只天鹅到来,被群鹅环绕。

Verse 8

एवं कृष्णा महाभाग अन्ये तत्र समागताः । सितेतरैश्चंचुपादैरन्यतः शुक्लविग्रहाः

如是,吉祥者啊,彼处亦聚集了其他色泽黝黑者;而在别处又有身形洁白者,其喙与足呈现浅深相杂之色。

Verse 9

तादृशास्ते च नीला वै अन्ये शुभ्रा महामते । चतस्रस्तत्र वै नार्यो रौद्राकारा विभीषणाः

其中有些如是而呈深蓝之色,另一些则洁白无瑕,伟大心者啊。其处又有四位女子,形貌凶猛,仪态可怖。

Verse 10

दंष्ट्राकरालसंक्रूरा ऊर्ध्वकेश्यो भयानकाः । पश्चात्तास्तु समायातास्तस्मिन्सरसि मानसे

她们可怖而极其残忍,獠牙大张,发竖如针;随后来到那名为“摩那萨”的圣湖。

Verse 11

कृष्णा हंसास्तु संस्नाता मानसे तात मत्पुरः । विभ्रांताः परितश्चान्ये न स्नातास्तत्र मानसे

亲爱的啊,黑色的天鹅确已在我城前的摩那萨罗婆罗沐浴;但另一些天鹅四处徘徊,却未在那摩那萨湖中沐浴。

Verse 12

जहसुस्ताः स्त्रियस्तात हास्यैरट्टाट्टदारुणैः । तस्मात्सराद्विनिष्क्रांतो हंस एको महातनुः

亲爱的啊,那些女子发出粗厉而骇人的大笑;随即从那湖中出现一只体躯巨大的天鹅。

Verse 13

पश्चात्त्रयो विनिष्क्रांतास्तैश्चाहं समुपेक्षितः । याता आकाशमार्गेण विवदंतः परस्परम्

随后那三者离去,对我全然不顾;他们循空中之路而行,彼此争辩不休。

Verse 14

तास्तु स्त्रियो महाभीमाः समंतात्परिबभ्रमुः । विंध्यस्य शिखरे पुण्ये वृक्षच्छायासुपक्षिणः

那些极其可怖的女子在毗陀耶圣山之巅四方游走,穿行于栖息在树荫下的群鸟之间。

Verse 15

निषण्णास्तत्र ते सर्वे दग्धा दुःखैः सुदारुणैः । तेषां सुवीक्षमाणानां भिल्ल एकः समागतः

他们都在那里坐下,被极其可怖的忧苦灼烧。正当众人注视之时,一位毗罗(林居之人)来到那里。

Verse 16

मृगान्स पीडयित्वा तु बाणपाणिर्धनुर्द्धरः । शिलातलं समाश्रित्य निषसाद सुखेन वै

他骚扰了群鹿之后,那执弓的猎者手持箭矢,依靠一块岩石平板,安然坐下。

Verse 17

पश्चाद्भिल्ली समायाता अन्नमादाय सोदकम् । स्वं प्रियं वीक्षते राज्ञा मुदितैर्लक्षणैर्युतम्

随后毗莉携食与水而来;她看见自己的爱人,具足国王所赐的欢悦吉相。

Verse 18

अन्यादृशं समावीक्ष्य स्वकांतं तेजसावृतम् । दिव्यतेजः समाक्रांतं यथा सूर्यं दिविस्थितम्

她见爱人形貌迥异于前,披覆自身光辉,充满天界神耀,宛如高天之上安住的太阳。

Verse 19

नरमन्यं परिज्ञाय तं परित्यज्य सा ययौ । व्याध उवाच । एह्येहि त्वं प्रिये चात्र कस्मान्मां त्वं न पश्यसि

她认出他已是另一个男子,便弃之而去。猎人说道:“来吧,来吧,我的爱人;为何在此你不看我?”

Verse 20

क्षुधया पीड्यमानोहं त्वामहं चावलोकये । तस्य वाक्यं समाकर्ण्य शीघ्रं व्याधी समागता

我为饥饿所逼,便望向你;听到他的话语,诸般疾病迅速降临于我。

Verse 21

भर्तुः पार्श्वं समासाद्य विस्मिता साभवत्तदा । कोयं तेजः समाचारो देवोयं मां समाह्वयेत्

她来到丈夫身旁,顿时惊异道:“这是何等光辉的威仪与气度?是哪位天神在召唤我?”

Verse 22

तमुवाच ततो व्याधी भर्तारं दीप्ततेजसम् । अत्र किं ते कृतं वीर भवान्को दिव्यलक्षणः

随后女猎人对那光辉炽盛的丈夫说道:“勇士啊,你在此做了什么?你又是谁,身具天相神征?”

Verse 23

सूत उवाच । एवमाभाषितो व्याध्या व्याधः प्रियामभाषत । अहं ते वल्लभः कांते भवती च मम प्रिया

苏多说道:被女猎人如此问及,那猎人便对爱妻说道:“亲爱的,我是你的所爱,你亦是我的所爱。”

Verse 24

कस्मात्त्वं मां न जानासि कथं शंका प्रवर्तते । क्षुधया पीड्यमानेन पयश्चान्नं प्रतीक्ष्यते

你为何不认得我?疑虑怎会生起?饥饿逼迫之时,人便寻求乳与食物。

Verse 25

व्याध्युवाच । बर्बरः कृष्णवर्णश्च रक्ताक्षः कृष्णकंचुकः । ईदृशश्चास्ति मे भर्ता सर्वसत्वभयंकरः

猎人说道:“我的丈夫是个蛮人——肤色黝黑,双眼赤红,身披黑衣;他就是如此,令一切众生心生恐惧。”

Verse 26

भवान्को दिव्यदेहस्तु प्रियेत्युक्त्वा समाह्वयेत् । एष मे संशयो जातो वद सत्यं ममाग्रतः

“你是谁,竟具神圣之身?你说‘亲爱的’,又呼我近前。我心中生起疑惑——请在我面前说出实情。”

Verse 27

कुलं नाम स्वकं ग्रामं क्रीडां लिगं सुतं सुताम् । समाचष्ट प्रियाग्रे तु तस्याः प्रत्यय हेतवे

为使她生起信心,他在爱人面前陈述了自己的族系、姓名、本乡、往昔嬉戏行事、辨识之记号,并详说其子与其女之事。

Verse 28

प्रत्युवाच स्वभर्तारं सा व्याधी हृष्टमानसा । कस्मात्ते ईदृशः कायः श्वेतकंचुकधारकः

女子心中欢喜,答其夫曰:“为何你的身形如此,竟穿着白色长衣?”

Verse 29

कथं जातः समाचक्ष्व ममाश्चर्यं प्रवर्तते । एवं संपृच्छमानस्तु भार्यया मृगघातकः

“请告诉我这是如何发生的;我心中惊异已被激起。”妻子如此发问时,那猎鹿者(猎人)便开口说道。

Verse 30

सूत उवाच । प्रत्युवाच ततः श्रुत्वा तां प्रियां प्रश्रयान्विताम् । नर्मदा उत्तरे कूले संगमश्चास्ति सुव्रते

苏多说道:听罢那位心爱而谦恭恭敬的女子之言,他答道:“贤德者啊,在那尔摩陀河的北岸,有一处神圣的汇流圣地(桑伽摩)。”

Verse 31

आतपेनाकुलो जीवो मम जातोति सुप्रिये । अस्मिन्वै संगमे कांते श्रमश्रांतो हि सत्वरः

“亲爱的,我的生命因酷热而受扰。在这汇流圣地,爱人啊,我很快就因劳顿而疲惫不堪。”

Verse 32

गतः स्नात्वा जलं पीत्वा पश्चाच्चाहं समागतः । तदाप्रभृति मे काय ईदृशस्तेजसावृतः

“我前往那里沐浴并饮其水,随后归来。从那时起,我的身体便如此——被光辉所笼罩。”

Verse 33

संजातो वस्त्रसंयुक्तः कंचुकः शुभ्रतां गतः । पूर्वोक्तलिंगसंस्थानैः कुलैः स्थानेन वै तथा

“它显现时已披着衣裳;那‘坎楚迦’(贴身上衣)变得洁白无瑕——正如先前所说,与既述的标志、形体、族类与相应的位分相契合。”

Verse 34

स्वप्रियं लक्षयित्वा तु ज्ञात्वा पुण्यस्य संभवम् । प्रत्युवाचाथ भर्तारं संगमं मम दर्शय

于是,她察觉到他心之所爱,明白功德之所从来,便对丈夫说道:“请带我去见那汇流圣地(桑伽摩)。”

Verse 35

तव पश्चात्प्रदास्यामि भोजनं पानसंयुतम् । इत्युक्तः प्रियया व्याधः सत्वरेण जगाम ह

“在你之后,我将奉上食物,并备以饮品。”猎人被爱妻如此告知,便急忙启程而去。

Verse 36

संगमो दर्शितस्तेन ततोग्रे पापनाशनः । समुड्डीना महाभाग पक्षिणो लघुविक्रमाः

他指示了两河汇合之处;再往前便是能灭罪的圣地。于是,尊贵者啊,那些身法轻捷的鸟儿振翅飞起。

Verse 37

तया सार्द्धं ययुः सर्वे रेवासंगममुत्तमम् । तेषां तु वीक्षमाणानां पक्षिणां मम पश्यतः

他们随她一同前往最殊胜的瑞瓦河汇合圣处。就在那些鸟儿注视之时,连我也亲眼所见,此事便发生了。

Verse 38

तया हि स्नापितो भर्ता पुनः स्नाता हि सा स्वयम् । दिव्यदेहधरौ चोभौ दिव्यकांतिसमन्वितौ

她确实为丈夫沐浴;随后她自己也再度沐浴。二人皆得神圣之身,具足天界般的光辉。

Verse 39

संजातौ पक्षिणां श्रेष्ठ दिव्यवस्त्रानुलेपनौ । दिव्यमालांबरधरौ दिव्यगंधानुलेपनौ

噢,群鸟之最胜者,他们二人诞生时披戴神圣衣裳并涂抹天香妙膏;佩以天界花鬘与华服,周身薰染仙妙芬芳。

Verse 40

वैष्णवं यानमासाद्य मुनिगंधर्वपूजितौ । गतौ तौ वैष्णवं लोकं वैष्णवैः परिपूजितौ

他们登上受牟尼与乾闼婆礼敬的毗湿奴派天乘,二人遂往毗湿奴之界,在那里为毗湿奴的信众所至诚礼拜。

Verse 41

स्तूयमानौ महात्मानौ दंपती दृष्टवानहम् । व्रजंतौ स्वर्गमार्गेण कूजंते पक्षिणस्तथा

我见那高贵的夫妇在赞颂声中前行,循着通天之路而去;群鸟亦同样清婉啁啾。

Verse 42

तीर्थराजं परं दृष्ट्वा हर्षव्यक्ताक्षरैस्तदा । चत्वारः कृष्णहंसास्ते संगमे पापनाशने

随后,见到那至上的“圣地之王”,那四只黑天鹅因喜悦而言辞分明,来到那能灭罪的汇流之处。

Verse 43

स्नात्वा वै भावशुद्धास्ते प्राप्ता उज्ज्वलतां पुनः । स्नात्वा पीत्वा जलं ते तु पुनर्बहिर्विनिर्गताः

沐浴之后,他们的心性确然清净,再次获得光明之相;既沐浴又饮其水,随后又再度出来。

Verse 44

तावत्यस्ताः स्त्रियः कृष्णा मृतास्तत्स्नानमात्रतः । क्रंदमाना विचेष्टंत्यो हाहाकार विकंपिताः

就在那一刻,那些肤色黝黑的女子仅因那次沐浴便死去;她们哀号挣扎,因“哀哉!哀哉!”的呼喊而战栗。

Verse 45

यमलोकं गतास्तास्तु तात दृष्टा मया तदा । उड्डीनास्तु ततो हंसाः स्वस्थानं प्रतिजग्मिरे

随后,亲爱的孩子,我亲眼见他们前往阎摩之界。其后,天鹅振翅高飞,回归自身的住处。

Verse 46

एवं तात मया दृष्टं प्रत्यक्षं कथितं तव । कृष्णपक्षा महाकाया धार्तराष्ट्रास्तु ताः स्त्रियः

如此,亲爱的孩子,我已将我亲眼所见如实告知于你:那些女子属于持国王一系,肤色幽暗,身形魁伟。

Verse 47

कथयस्व प्रसादेन के भविष्यंति वै पितः । निर्गतान्मानसान्मध्याद्धार्तराष्ट्रान्वदस्व मे

父亲啊,愿你慈悲开示:从(你)心念之中生起的那些“持国族”究竟将成为什么?请为我述说他们。

Verse 48

के भविष्यंति ते तात कथय त्वं तु सांप्रतम् । कस्मात्सुकृष्णतां प्राप्ता हंसाः शुद्धाश्च ते पुनः

“父亲,他们将成为什么?请你此刻告诉我。又为何那些天鹅再度呈现深沉的黑色,却仍旧保持清净?”

Verse 49

संजातास्तत्क्षणात्तात कस्मान्मृतास्तु ताः स्त्रियः । एवं मे संशयस्तात संजातो दारुणो हृदि

亲爱的孩子,她们在那一刹那便已出生;既如此,那些女子为何又死去?因此,亲爱的孩子,我心中生起了可怖的疑惑。

Verse 50

छेत्तुमर्हसि अद्यैव भवाञ्ज्ञानविचक्षणः । प्रसादसुमुखो भूत्वा प्रणतस्य सदैव मे

你具足明辨之智,当于今日即刻除去此障。愿你慈颜和悦,常以恩泽垂顾我这恒常俯伏顶礼于你者。

Verse 51

एवं संभाष्य पितरं विरराम समुज्ज्वलः । ततः प्रवक्तुमारेभे स शुकः कुंजलाभिधः

他如此与父亲言毕,那光辉者便沉默下来。随后,那名为“昆阇罗”的鹦鹉开始开口说道。

Verse 89

इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने गुरुतीर्थवर्णने च्यवनचरित्रे एकोननवतितमोऽध्यायः

至此,《圣莲华往世书》大地品中,关于维那传说、师圣渡口(Guru-tīrtha)之描述,以及赤耶婆那事迹的第八十九章圆满结束。