
The Story of Sudevā and Śivaśarman (within the Sukalā Narrative): Pride, Neglect, and Household Discipline
本章开端写到众人惊异:母猪Śūkarī竟能以雅正的梵语言谈,于是追问她学识的来由与前世因缘。随之,Sudevā的声音出现,叙述自己前生的经历。 Sudevā生于迦陵伽的Śrīpura,为婆罗门Vasudatta之女,因美貌而自负。她嫁给博学却孤苦的婆罗门Śivaśarman,此人以克制与端正著称。Sudevā却忏悔:因虚荣与放荡之友相交,遂怠慢而刻薄,使家人忧伤,终致Śivaśarman离家而去。 叙事继而转为明白的训诫:只溺爱而不教养,会毁坏子女,也会败坏所依之人;女儿亦不宜久留不嫁。章末强调持家之道与适当管教皆属法(dharma),并为后续故事铺垫。
Verse 1
सप्तचत्वारिंशोऽध्यायः । सुकलोवाच । सुदेवा चारुसर्वांगी तामुवाचाथ सूकरीम् । पशुयोनिं गता त्वं हि कथं वदसि संस्कृतम्
苏迦罗说:“端丽匀称的苏德瓦便对那母猪说道:‘你已投生于畜生之胎,怎还能说出如此雅正的梵语?’”
Verse 2
एवंविधं महाज्ञानं कस्माद्भूतं वदस्व मे । कथं जानासि वै भर्तुश्चरित्रमात्मनः शुभे
请告诉我:如此广大之智从何而生?吉祥者啊,你又如何知晓你丈夫一生行状的记述?
Verse 3
शूकर्युवाच । पशोर्भावेन मोहेन मुष्टाहं वरवर्णिनि । निहता खड्गबाणैश्च पतिता रणमूर्धनि
母猪女(Śūkarī)说:“肤色皎洁的夫人啊,我因畜性之迷而执拳猛冲;被刀剑与箭矢击倒,便倒在战场之上。”
Verse 4
मूर्च्छयाभिपरिक्लिन्ना ज्ञानहीना वरानने । त्वयाभिषिक्ता येनाहं पुण्यहस्तेन सुंदरि
我被昏厥所压,浑身湿冷,失却知觉,秀面者啊;然而你以清净圣手洒水灌顶,使我苏醒,丽人啊。
Verse 5
पुण्योदकेन शीतेन तव हस्तगतेन वै । अभिषिक्ते हि मे काये मोहो नष्टो विहाय माम्
当你手中所持清凉圣水洒在我身上时,我的迷妄便被摧破,尽皆离去。
Verse 6
यथा विनाशं तेजोभिरंधकारः प्रयाति सः । तथा तवाभिषेकेण मम पापं गतं शुभे
正如光芒的照耀能摧破黑暗,吉祥者啊,因你的灌顶(abhiṣeka),我的罪业已被驱散。
Verse 7
प्रसादात्तव चार्वंगि लब्धं ज्ञानं पुरातनम् । पुण्यां गतिं प्रयास्यामि इति ज्ञातं मया शुभे
因你的恩典,肢体秀美者啊,我得到了古老的智慧;吉祥者啊,我已明了我将迈向福德的归宿。
Verse 8
श्रूयतामभिधास्यामि पूर्वं वृत्तांतमात्मनः । यत्कृतं तु मया भद्रे पापया दुष्कृतं बहु
请听——我如今要叙述自己往昔的经历:贤善的女士啊,我所做之事,虽出于罪性,却确有许多恶行。
Verse 9
कलिंगाख्ये महादेशे श्रीपुरंनाम पत्तनम् । सर्वसिद्धिसमाकीर्णं चतुर्वर्णनिषेवितम्
在名为迦陵伽(Kaliṅga)的大国中,有一座名叫室利城(Śrīpura)的城邑;诸般成就充盈其间,四姓众人皆来往其内。
Verse 10
वसति स्म द्विजः कोपि वसुदत्त इति श्रुतः । ब्रह्माचारपरोनित्यं सत्यधर्मपरायणः
那里住着一位名叫婆苏达多(Vasudatta)的两次生者(dvija);他恒常奉行梵行(brahmacarya),坚住于真实与法(dharma)。
Verse 11
वेदवेत्ता ज्ञानवेत्ता शुचिमान्गुणवान्धनी । धनधान्यसमाकीर्णः पुत्रपौत्रैरलंकृतः
他将成为通晓吠陀、具足真智之人——清净、具德而富足;财宝与谷粮充盈,并以子孙满堂为庄严。
Verse 12
तस्याहं तनया भद्रे सोदरैः स्वजनबांधवैः । अलंकारैस्तु शृंगारैर्भूषितास्मि वरानने
噢贤淑的夫人,我是他的女儿;与我的兄弟以及亲族眷属一道,我被珠宝与新娘的盛饰所装点,噢容颜姝丽者。
Verse 13
सुदेवानाम मे तातश्चकार स महामतिः । तस्याहं दयिता नित्यं पितुश्चापि महामते
我父亲——胸怀宏大者——为我取名“苏提婆”(Sudevā)。我也一直为他所钟爱,噢大圣者。
Verse 14
रूपेणाप्रतिमा जाता संसारे नास्ति तादृशी । रूपयौवनगर्वेण मत्ताहं चारुहासिनी
在容貌上我已无与伦比;世间再无如我者。因美貌与青春之傲而沉醉,我含笑嫣然。
Verse 15
अहं कन्या सुरूपा वै सर्वालंकारशोभिता । मां च दृष्ट्वा ततो लोकाः सर्वे स्वजनवर्गकाः
“我是一位少女,容貌端丽,佩戴诸般饰物;众人见到我时,那里的所有人——连同各自的亲族——都为我所吸引,目光尽皆转向我。”
Verse 16
मामेवं याचमानास्ते विवाहार्थे वरानने । याचिताहं द्विजैः सर्वैर्न ददाति पिता मम
噢,容颜姣美者,尽管那些人如此为婚事不断向我求请,尽管诸婆罗门都来求娶,我的父亲却不肯将我许配。
Verse 17
स्नेहाच्चैव महाभागे मुमोह स महामतिः । न दत्ताहं तदा तेन पित्रा चैव महात्मना
出于慈爱,噢,有福的女士,那位胸怀宏大之人竟迷惘失措。那时,他——我的父亲,那位大德——并未将我许配。
Verse 18
संप्राप्तं यौवनं बाले मयि भावसमन्वितम् । रूपं मे तादृशं दृष्ट्वा मम माता सुदुःखिता
“噢,少女啊,青春临到我身,情思亦随之炽盛;母亲见我容貌如此,便深深忧苦。”
Verse 19
पितरं मे उवाचाथ कस्मात्कन्या न दीयते । त्वं कस्मै सुद्विजायैव ब्राह्मणाय महात्मने
于是我对父亲说:“为何不将这少女许配?你要把她嫁给哪一位高贵的再生者——哪一位大德婆罗门?”
Verse 20
देहि कन्यां महाभाग संप्राप्ता यौवनं त्वियम् । वसुदत्तो द्विजश्रेष्ठः प्रत्युवाच द्विजोत्तमः
“噢,大福德者,请将女儿许配于我;她已至青春。”婆罗门中最胜的瓦苏达塔,如是对那位最上婆罗门说道。
Verse 21
मातरं मे महाभागे श्रूयतां वचनं मम । महामोहेनमुग्धोऽस्मि सुताया वरवर्णिनि
噢,最有福德的母亲,请聆听我的言语。噢,肤色姣美者,我因对你女儿的深深迷恋而彻底迷惘。
Verse 22
यो मे गृहस्थो विप्रो वै भविष्यति शुभे शृणु । तस्मै कन्यां प्रदास्यामि जामात्रे तु न संशयः
请听,吉祥的夫人:无论谁为我成为婆罗门居士,毫无疑问,我必将女儿许配给他,使他为我的女婿。
Verse 23
मम प्राणप्रिया चैषा सुदेवा नात्र संशयः । एवमूचे मदर्थे स वसुदत्तः पिता मम
“这位苏德瓦对我如同生命般珍爱——毫无疑问。”我的父亲瓦苏达塔为我如此说道。
Verse 24
कौशिकस्य कुले जातः सर्वविद्याविशारदः । ब्राह्मणानां गुणैर्युक्तः शीलवान्गुणवाञ्छुचिः
他生于乔尸迦(Kauśika)一族,通达诸般学艺。具足婆罗门之德,品行端正,才德卓越,身心清净。
Verse 25
वेदाध्ययनसंपन्नं पठमानं हि सुस्वरम् । भिक्षार्थं द्वारमायांतं पितृमातृविवर्जितम्
一位精通吠陀学习的青年,以清亮和雅的声音诵读,来到门前乞求布施——父母双亡,无所依怙。
Verse 26
तं दृष्ट्वासमनुप्राप्तं रूपं वीक्ष्य महामतिः । तं प्रोवाच पिता एवं को भवान्वै भविष्यति
见他前来,端详其形貌,那位智者——他的父亲——便对他说:“你究竟是谁,将成为什么样的人?”
Verse 27
किं ते नाम कुलं गोत्रमाचारं वद सांप्रतम् । समाकर्ण्य पितुर्वाक्यं वसुदत्तमुवाच सः
“你的名字、家族、氏族(gotra)与行持为何?现在告诉我。”听了父亲的话,他便对瓦苏达塔说道。
Verse 28
कौशिकस्यान्वये जातो वेदवेदांगपारगः । शिवशर्मेति मे नाम पितृमातृविवर्जितः
我生于考希迦(Kauśika)之系,通达吠陀及其诸支(Vedāṅga)。我名湿婆沙尔曼(Śivaśarman),父母俱亡。
Verse 29
संति मे भ्रातरश्चान्ये चत्वारो वेदपारगाः । एवं कुलं समाख्यातमाचारः कुलसंभवः
“我另有四位兄弟,皆通达吠陀。如此我已陈明家系;人的行持,出自家族之传统。”
Verse 30
एवं सर्वं समाख्यातं पितरं शिवशर्मणा । शुभे लग्ने तिथौ प्राप्ते नक्षत्रे भगदैवते
于是,湿婆沙尔曼将一切详尽禀告其父——当吉祥的上升点(lagna)与月日(tithi)到来之时,且由薄伽(Bhaga)主宰的宿(nakṣatra)正当其位。
Verse 31
पित्रा दत्तास्मि सुभगे तस्मै विप्राय वै तदा । पितृगेहे वसाम्येका तेन सार्धं महात्मना
噢有福者,当时我父亲将我许配给那位婆罗门。然而我仍独居在父家,与那位大心之人同住。
Verse 32
नैव शुश्रूषितो भर्ता मया स पापया तदा । पितृमातृसुद्रव्येण गर्वेणापि प्रमोहिता
那时我这罪人全然不侍奉夫君;又因父母之财而生傲慢,遂被迷惑。
Verse 33
अंगसंवाहनं तस्य न कृतं हि मया कदा । रतिभावेन स्नेहेन वचनेन मया शुभे
噢吉祥者,我从未在任何时候为他按摩肢体——不以情欲之意,不以爱怜之心,甚至也不以柔美之言。
Verse 34
क्रूरबुद्ध्या हि दृष्टोसौ सर्वदा पापया मया । पुंश्चलीनां प्रसंगेन तद्भावं हि गता शुभे
我这罪人怀着残酷之心,总是如此看待他。噢吉祥者,由于与放荡女子相交,我确实染上了她们的性情。
Verse 35
मातापित्रोश्च भर्तुश्च भ्रातॄणां हितमेव च । न करोम्यहमेवापि यत्रयत्र व्रजाम्यहम्
无论我走到哪里,我甚至不去做对母亲与父亲、对丈夫以及对诸兄弟有益之事。
Verse 36
एवं मे दुष्कृतं दृष्ट्वा शिवशर्मा पतिर्मम । स्नेहाच्छ्वशुरवर्गस्य मम भर्त्ता महामतिः
我的丈夫湿婆沙尔曼——胸怀宏大之主——见我所作恶业如此,因怜爱岳父家族及其亲眷,便依情而行。
Verse 37
न किंचिद्वक्ति मां सोपि क्षमते दुष्कृतं मम । वार्यमाणा कुटुंबेन अहमेवं सुपापिनी
他也不对我说一句,却仍忍受我的过失。纵使家人劝阻约束,我仍如此——罪孽深重之人。
Verse 38
तस्य शीलं विदित्वा ते साधुत्वं शिवशर्मणः । पितामाता च मे सर्वे मम पापेन दुःखिताः
得知他的品行与湿婆沙尔曼的圣德之后,我的全家——父亲母亲亦然——都因我的罪而忧伤。
Verse 39
भर्त्ता मे दुष्कृतं दृष्ट्वा स्वगृहान्निर्गतो बहिः । तं देशं ग्राममेनं च परित्यज्य गतस्ततः
我的丈夫见我作恶,便离开家门走到外面;舍弃那片地方与此村庄,遂从那里远去。
Verse 40
गते भर्तरि मे तातः संजातश्चिंतयान्वितः । मम दुःखेन दुःखात्मा यथा रोगेण पीडितः
丈夫离去之后,我父亲满怀忧惧与牵念;因我的悲苦而心受折磨,仿佛被疾病所逼迫。
Verse 41
मम माता उवाचैनं भर्तारं दुःखपीडितम् । कस्माच्चिंतयसे कांत वद दुःखं ममाग्रतः
我母亲对那被忧苦所逼的丈夫说道:“亲爱的,你为何忧虑?请在我面前直陈你的悲苦。”
Verse 42
वसुदत्त उवाचैनां मातरं मम नंदने । सुतां त्यक्त्वा गतो विप्रो जामाता शृणु वल्लभे
婆苏达多说道:“在我这欢悦的园林中,此人乃为人之母。那位婆罗门——我的女婿——弃妻而去。爱人啊,请听我说。”
Verse 43
इयं पापसमाचारा निर्घृणा पापचारिणी । अनया हि परित्यक्तः शिवशर्मा महामतिः
此女行止罪恶,心无悲悯,惯于作恶;正因她,胸怀宏远的湿婆沙尔摩(Śivaśarmā)竟被弃置。
Verse 44
समस्तस्य कुटुंबस्य दाक्षिण्येन महामतिः । ममायं स द्विजः कांते सुदेवां नैव भाषते
“他以对全家眷的慷慨而备受敬重,爱人啊;然而那位属于我的两次生者,却全然不与苏提婆(Sudevā)说一句话。”
Verse 45
वसते सौम्यभावेन नैव निंदति कुत्सति । सुदेवां पापसंचारां स वै पंडितबुद्धिमान्
他以温和之性而住,不讥不辱。无论在贤善之众中,或在趋行罪业之人间,他确是一位智者,具明辨之慧。
Verse 46
भविष्यति त्वियं दुष्टा सुदेवा कुलनाशिनी । अहमेनां परित्यज्य व्रजामि गृहवासिनि
这位苏德瓦将变得邪恶,成为毁灭家族之人。因此我将舍弃她而离去,噢家宅之主母。
Verse 47
इति श्रीपद्मपुराणे भूमिखंडे वेनोपाख्याने सुकलाचरित्रे । सप्तचत्वारिंशोऽध्यायः
如是,在尊贵的《莲华往世书》之《大地品》中,于维那的传说之内——即苏卡拉的事迹——第四十七章至此圆满。
Verse 48
तावद्विलाडयेत्पुत्रं यावत्स्यात्पंचवार्षिकः । शिक्षाबुद्ध्या सदा कांत पुनर्मोहेन पोषयेत्
应当纵情逗弄儿子,直到他满五岁;此后,噢所爱者,应以教导与训练之心抚育他,不可再因迷妄的执著而溺爱供养。
Verse 49
स्नानाच्छादनकैर्भक्ष्यैर्भोज्यैः पेयैर्न संशयः । गुणेषु योजयेत्कांत सद्विद्यासु च तं सुतम्
供给沐浴、衣服、可食之物、熟食与饮品——毫无疑问——也应引导那可爱的儿子趋向善德,并修习真实的诸学之道。
Verse 50
गुणशिक्षार्थंनिर्मोहः पिता भवति सर्वदा । पालने पोषणे कांत संमोहः परिजायते
为教导德行之故,父亲应恒常离于迷妄;然而在守护与养育之事上,噢所爱者,执著与昏惑往往随之而生。
Verse 51
सगुणं न वदेत्पुत्रं कुत्सयेच्च दिनेदिने । काठिन्यं च वदेन्नित्यं वचनैः परिपीडयेत्
不应对儿子称扬其善德;反当日日责诫,常以严厉之言相告,并以言语使其警醒受戒。
Verse 52
यथाहि साधयेन्नित्यं सुविद्यां ज्ञानतत्परः । अभिमानेच्छलेनापि पापं त्यक्त्वा प्रदूरतः
如同志于智慧者当恒常修习真学;同样也应将罪恶远远舍离,即便借由“自尊”之名作托辞亦然。
Verse 53
नैपुण्यं जायते नित्यं विद्यासु च गुणेषु च । माता च ताडयेत्कन्यां स्नुषां श्वश्रूर्विताडयेत्
技艺与涵养,皆由学问与德行而渐次成就。因此,母亲当教诫女儿;婆母亦当教诫儿媳。
Verse 54
गुरुश्च ताडयेच्छिष्यं ततः सिध्यंति नान्यथा । भार्यां च ताडयेत्कांत अमात्यं नृपतिस्तथा
师长当教戒弟子;唯有如此,方称成就,别无他途。同样,丈夫当教戒妻子,国王亦当教戒其大臣。
Verse 55
हयं च ताडयेद्धीरो गजं मात्रो दिनेदिने । शिक्षाबुद्ध्या प्रसिध्यंति ताडनात्पालनाद्विभो
大能者啊,沉稳而明辨之人,当以适度之法日日调教马与象。以训练之心,凭纠正与善护而使其驯良成器。
Verse 56
त्वयेयं नाशिता नाथ सर्वदैव न संशयः । सार्धं सुब्राह्मणेनापि भवता शिवशर्मणा
噢主啊,毁灭她的正是你——对此从无疑虑。你,名为湿婆沙尔曼者,也与那位贤善的婆罗门一同成就此事。
Verse 57
निरंकुशा कृता गेहे तेन नष्टा महामते । तावद्धि धारयेत्कन्यां गृहे कांतवचः शृणु
噢大智者,她在家中被放任无拘,因此而败坏。故当在家中约束守护少女——请听这审慎之言。
Verse 58
अष्टवर्षान्विता यावत्प्रबलां नैव धारयेत् । पितुर्गेहस्थिता पुत्री यत्पापं हि प्रकुर्वती
只要她尚未满八岁,便不应对她施加严苛的约束。因为住在父家中的女儿,随世缘流转,或会造作某些罪过。
Verse 59
उभाभ्यामपि तत्पापं पितृभ्यामपि विंदति । तस्मान्न धार्यते कन्या समर्था निजमंदिरे
那罪业由双方同受,父母亦将承担其报。故即便少女已具能力,也不应久留未嫁于自家之中。
Verse 60
यस्य दत्ता भवेत्सा च तस्य गेहे प्रपोषयेत् । तत्रस्था साधयेत्कांतं सगुणं भक्तिपूर्वकम्
凡已被交付(为婚配)者,当在所归之人的家中受养护与供给;居于其处,应以虔敬礼拜她所爱之主——具德而显现的亲身圣相。
Verse 61
कुलस्य जायते कीर्तिः पिता सुखेन जीवति । तत्रस्था कुरुते पापं तत्पापं भुंजते पतिः
因她,家族得享善名,父亲安乐而生;但若女子居于其间而造罪,则其罪业由丈夫分受。
Verse 62
तत्रस्था वर्द्धते नित्यं पुत्रैः पौत्रैः सदैव सा । पिता कीर्तिमवाप्नोति सुतायाः सुगुणैः प्रिय
居于其处,她常因子与孙而兴盛不息。亲爱的,那父亲亦因女儿的善德而得名望。
Verse 63
तस्मान्न धारयेत्कांत गेहे पुत्रीं सभर्तृकाम् । इत्यर्थे श्रूयते कांत इतिहासो भविष्यति
因此,爱者啊,不应在家中留住一心求夫的女儿。就此义而言,爱者啊,人们听闻一段传说——接下来将有故事。
Verse 64
अष्टविंशतिके प्राप्ते युगे द्वापरके महान् । उग्रसेनस्य वीरस्य यदुज्येष्ठस्य यत्प्रभो
当第二十八个兜跋罗(Dvāpara)时代到来之时,伟大者出现了——主啊——他出自英勇的乌格罗塞那(Ugrasena),为夜度族(Yadu)之最上。
Verse 65
चरित्रं ते प्रवक्ष्यमि शृणुष्वैकमना द्विज
我将为你宣说此事迹;二次生者啊,请专心一意聆听。