Previous Verse

Shloka 1323

कृतयुगवर्णनम् तथा राजधर्मोपदेशः

Kṛtayuga Description and Instruction on Royal Dharma

प्रयत्नेन मया मूर्ध्ना गृहीत्वा हभिवन्दितौ | तात! तदनन्तर मैंने कोमल और लाल रंगकी अँगुलियोंसे सुशोभित लाल-लाल तलवेवाले उस बालकके सुन्दर एवं सुप्रतिष्ठित चरणोंको प्रयत्नपूर्वक पकड़कर उन्हें अपने मस्तकसे प्रणाम किया

vaiśampāyana uvāca | prayatnena mayā mūrdhnā gṛhītvā abhivanditau | tāta! tadanantaraṁ mayā komala-rakta-raṅgāṅguli-suśobhitaiḥ rakta-rakta-talavaiḥ tasya bālakasya sundara-supratiṣṭhitau caraṇau prayatnapūrvakaṁ gṛhītvā mama mastakena praṇāmam akārṣam |

毗湿摩波耶那说道:“我以郑重之心握住那双足而俯首致敬。继而,亲爱的啊,我恭敬地捧起那孩童美丽而端正的双足——柔软微红的趾端相映,足底赤红如辉——将其置于我顶上,以身行礼,致以至诚的顶礼。”

प्रयत्नेनwith effort
प्रयत्नेन:
Karana
TypeNoun
Rootप्रयत्न
FormMasculine, Instrumental, Singular
मयाby me
मया:
Karta
TypePronoun
Rootअस्मद्
Form—, Instrumental, Singular
मूर्ध्नाwith (my) head
मूर्ध्ना:
Karana
TypeNoun
Rootमूर्धन्
FormMasculine, Instrumental, Singular
गृहीत्वाhaving taken/held
गृहीत्वा:
TypeVerb
Rootग्रह्
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage-neutral for gerund), —, —, —
अभिवन्दितौhaving been saluted / (I) saluted (them)
अभिवन्दितौ:
TypeVerb
Rootअभि-√वन्द्
Formक्त (past passive participle), Masculine, Nominative, Dual
तातO dear father / O sir
तात:
TypeNoun
Rootतात
FormMasculine, Vocative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
B
bālaka (a child)
C
caraṇau (the child’s feet)