Previous Verse
Next Verse

Shloka 23

Āraṇyaka-parva, Adhyāya 17 — Śālva’s encampment and the Yādava counter-engagement at Dvārakā

तं स विद्धवा महाराज शाल्वो रुक्मिणिनन्दनम्‌ | ननाद सिंहनादं वै नादेनापूरयन्‌ महीम्‌,महाराज! रुक्मिणीनन्दन प्रद्युम्मको घायल करके शाल्व बड़े जोर-जोरसे सिंहनाद करने लगा। उसकी आवाजसे वहाँकी सारी पृथ्वी गूँज उठी

taṃ sa viddhvā mahārāja śālvo rukmiṇinandanam | nanāda siṃhanādaṃ vai nādenāpūrayān mahīm ||

大王啊,娑罗婆击伤了鲁克弥尼之子普拉丢姆那之后,便发出震天的狮子吼,回声充塞大地。此呼号不仅宣示战场得势,更是武士欲彰显威权、动摇敌军士气之举;那外显的胜利之声,也在考验闻者的定力与法(dharma)。

तम्him
तम्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Accusative, Singular
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
विद्ध्वाhaving struck/wounded
विद्ध्वा:
TypeVerb
Rootविद् (वेधने) / व्यध् (वेधने)
Formक्त्वा (absolutive/gerund), Parasmaipada/Atmanepada-neutral (absolutive)
महाराजO great king
महाराज:
TypeNoun
Rootमहाराज
FormMasculine, Vocative, Singular
शाल्वःŚālva
शाल्वः:
Karta
TypeNoun
Rootशाल्व
FormMasculine, Nominative, Singular
रुक्मिणि-नन्दनम्the son of Rukmiṇī (Pradyumna)
रुक्मिणि-नन्दनम्:
Karma
TypeNoun
Rootरुक्मिणि-नन्दन
FormMasculine, Accusative, Singular
ननादroared
ननाद:
TypeVerb
Rootनद् (शब्दे)
FormPerfect (Liṭ), 3rd, Singular, Parasmaipada
सिंह-नादम्a lion-roar
सिंह-नादम्:
Karma
TypeNoun
Rootसिंह-नाद
FormMasculine, Accusative, Singular
वैindeed
वै:
TypeIndeclinable
Rootवै
नादेनwith (his) roar/sound
नादेन:
Karana
TypeNoun
Rootनाद
FormMasculine, Instrumental, Singular
अपूरयन्filled
अपूरयन्:
TypeVerb
Rootपूर् (पूरणे)
FormImperfect (Laṅ), 3rd, Singular, Parasmaipada
महीम्the earth
महीम्:
Karma
TypeNoun
Rootमही
FormFeminine, Accusative, Singular

वायुदेव उवाच

वायुदेव (Vāyudeva)
शाल्व (Śālva)
रुक्मिणीनन्दन / प्रद्युम्न (Rukmiṇī-nandana / Pradyumna)
मही (the earth)