प्राग्ज्योतिषे वज्रदत्त-धनंजय-समागमः
Vajradatta Confronts Dhanaṃjaya at Prāgjyotiṣa
इस प्रकार श्रीमह्याभारत आश्वमेधिकपर्वके अन्तर्गत अनुगीतापर्वरमें अ्जुनिके द्वारा अश्वका अनुसरणविषयक तिह्तत्तववाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ ७३ ॥। अपने-आप बछ। आर: 2 चतु:सप्ततितमो< ध्याय: अर्जुनके द्वारा त्रिगर्तोंकी पराजय वैशम्पायन उवाच त्रिगर्तैरभवद् युद्ध कुतवैरै: किरीटिन: । महारथसमज्ञातैहतानां पुत्रनप्तृभि:
vaiśampāyana uvāca | trigartair abhavad yuddhaṃ kṛtavairair kirīṭinaḥ | mahāratha-samājñātaiḥ hatānāṃ putra-naptṛbhiḥ ||
毗湿摩波耶那说道:大王啊,特里伽尔塔人——其勇士曾在俱卢之野大战中被杀——对头戴宝冠的阿周那怀下了既定的仇怨。那些阵亡者的儿子与孙子,皆以大车战士之名著称,承继了这份世仇;当阿周那进入特里伽尔塔国境时,他与特里伽尔塔人之间便爆发了惨烈的战斗。此段揭示:未得化解的哀痛与复仇,会在大战结束之后仍使暴力跨世代延续。
वैशम्पायन उवाच
The verse highlights how vengeance, when treated as a duty of lineage, keeps war alive even after a major conflict ends; ethical restraint and closure are implied as necessary to prevent inherited hatred from renewing violence.
After the Kurukṣetra war, the Trigartas—specifically the sons and grandsons of those killed—bear enmity toward Arjuna and engage him in a fierce battle when he comes to their region.