Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

उपहार-विधानम्, यक्षपूजा, रत्ननिध्युद्धारः

Offerings to Tryambaka; Yakṣa honors; Excavation of the Treasure

संस्तूयमाना: स्तुतिभि: सूतमागधवन्दिभि: । स्वेन सैन्येन संवीता यथादित्या: स्वरश्मिभि:

saṁstūyamānāḥ stutibhiḥ sūtamāgadhavandibhiḥ | svena sainyena saṁvītā yathādityāḥ svaraśmibhiḥ ||

毗舍波耶那说道:当颂歌者——苏多、摩伽陀与梵丁——一路随行,以种种颂辞歌咏他们的功德时,被自家军旅环卫的般度五子,宛如群日辉煌灿烂,仿佛以自身光芒为饰,并为其所环绕。

संस्तूयमानाḥbeing praised
संस्तूयमानाḥ:
Karta
TypeAdjective
Rootसंस्तूयमान (स्तु धातु, सं- उपसर्ग; वर्तमानकाले कर्मणि कृदन्त)
FormMasculine, Nominative, Plural
स्तुतिभिḥwith praises/eulogies
स्तुतिभिḥ:
Karana
TypeNoun
Rootस्तुति
FormFeminine, Instrumental, Plural
सूतcharioteers/bards (sūtas)
सूत:
Karta
TypeNoun
Rootसूत
FormMasculine, Nominative, Plural
मागधMagadha bards (māgadhas)
मागध:
Karta
TypeNoun
Rootमागध
FormMasculine, Nominative, Plural
वन्दिभिḥby panegyrists/praisers
वन्दिभिḥ:
Karana
TypeNoun
Rootवन्दिन्
FormMasculine, Instrumental, Plural
स्वेनwith their own
स्वेन:
Karana
TypeAdjective
Rootस्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNeuter, Instrumental, Singular
सैन्येनby/with the army
सैन्येन:
Karana
TypeNoun
Rootसैन्य
FormNeuter, Instrumental, Singular
संवीताḥsurrounded/encircled
संवीताḥ:
Karta
TypeAdjective
Rootसंवीत (वे/वी धातु, सं- उपसर्ग; भूतकर्मणि कृदन्त)
FormMasculine, Nominative, Plural
यथाas/just as
यथा:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootयथा
आदित्याḥthe suns/Ādityas
आदित्याḥ:
Karta
TypeNoun
Rootआदित्य
FormMasculine, Nominative, Plural
स्वरश्मिभिḥwith their own rays
स्वरश्मिभिḥ:
Karana
TypeNoun
Rootस्व-रश्मि
FormMasculine, Instrumental, Plural

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
P
Pāṇḍavas
S
sūtas
M
māgadhas
V
vandins
A
army (sainya)
S
sun(s) / Āditya
R
rays (raśmi)

Educational Q&A

Legitimate sovereignty is not merely force but a visible harmony of public recognition (praise by authorized court bards) and protective order (being surrounded by one’s own disciplined army). The sun-and-rays simile conveys that true royal splendor naturally radiates from rightful standing and well-ordered support.

As the Pāṇḍavas proceed, professional panegyrists—sūtas, māgadhas, and vandins—sing their virtues. The brothers are shown moving with their forces around them, and the narrator likens their appearance to the sun shining, encircled by its own rays.