Kuṣṭha-bheda-lakṣaṇa-nidāna and Śvitra (Kilāsa) Prognosis
असंच्छन्नमदरणं कृमिवत्स्यादुदुम्बरम् / स्थिरं सत्यानं गुरु स्निग्धं श्वेतरक्तं मलान्वितम्
asaṃcchannamadaraṇaṃ kṛmivatsyādudumbaram / sthiraṃ satyānaṃ guru snigdhaṃ śvetaraktaṃ malānvitam
名为「优檀婆罗(Udumbara)」之症,谓其裸露无护覆,形似虫蠕;质地坚实而久缠,沉重而油腻,色呈白中带红,并伴随不净之秽物或渗出。
Lord Vishnu (in dialogue with Garuda/Vinata-putra)
Concept: Awareness of bodily impurity and disease to cultivate detachment and disciplined living.
Vedantic Theme: Deha-anityatva (impermanence of the body) and asuchi (impurity) as aids to vairagya.
Application: Maintain hygiene, seek appropriate treatment, avoid stigma, and use illness as a reminder to prioritize sattvic conduct and devotion.
Primary Rasa: bibhatsa
Secondary Rasa: bhayanaka
Related Themes: Garuda Purana (medical/roga-nidana sections around 1.164: kushta/skin disorders taxonomy)
This verse characterizes Udumbara as a worm-like, exposed condition that is firm/chronic, heavy and oily, whitish-red, and associated with impurity or discharge.
Within the instructional dialogue, Vishnu enumerates named conditions and their diagnostic features, presenting a systematic description for recognition and understanding.
Use it as a traditional symptom-description reference while relying on qualified medical diagnosis; it also highlights careful observation of chronicity, color, texture, and discharge.