Shloka 79
Gāndharva-lakṣaṇa
Traits/Classification of the Gandharvas) and Royal-Genealogical Continuities (Vamśa-prasaṅga
Devanagari script
भाविनोर्ऽथस्य च बलात्तत्कृतं तेन धीमता / तमधर्मेण संयुक्तं पिता भय्यारुणो ऽत्यजत्
Transliteration
bhāvinor'thasya ca balāttatkṛtaṃ tena dhīmatā / tamadharmeṇa saṃyuktaṃ pitā bhayyāruṇo 'tyajat
Translation
因对未来利益的强烈驱使，那位智者做了此事；父亲巴亚亚鲁尼知其与非正法相连，便将他弃绝。
Word by Word
भाविनोःof the two future (things/persons)
भाविनोः:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeAdjective
Rootभाविन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (Masc/Neut), षष्ठी-विभक्ति (Genitive), द्विवचन (Dual)
अर्थस्यof the matter/purpose
अर्थस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootअर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन (Singular)
चand
च:
समुच्चय (Coordinator)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
बलात्from force
बलात्:
हेतु (Cause)
TypeNoun
Rootबल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन (Singular)
तत्कृतम्done by him/that done
तत्कृतम्:
कर्म/विधेय (Object/Predicate complement)
TypeAdjective
Rootतद् + कृत (कृ धातु; क्त-प्रत्यय)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति (Nom/Acc), एकवचन (Singular); क्त-प्रत्ययान्त (PPP)
तेनby him
तेन:
कर्ता (Agent/Instrumental)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन (Singular)
धीमताby the wise/intelligent (one)
धीमता:
कर्ता (Agent qualifier)
TypeAdjective
Rootधीमत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन (Singular)
तम्him
तम्:
कर्म (Karma/Object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन (Singular)
अधर्मेणwith unrighteousness
अधर्मेण:
करण/हेतु (Instrument/Cause)
TypeNoun
Rootअधर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन (Singular)
संयुक्तम्joined/associated
संयुक्तम्:
विशेषण (Adjective of तम्)
TypeAdjective
Rootसम् + युज् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP), पुंलिङ्ग (Masculine), द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन (Singular)
पिताfather
पिता:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular)
भय्या-आरणिःBhayyāruṇi (name, probable)
भय्या-आरणिः:
कर्ता (Apposition to पिता)
TypeNoun
Rootभय्या + आरणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन (Singular); नाम (proper name); पाठभेद-सूचना: IAST 'bhayyāruṇo' अस्पष्ट, सम्भाव्यः 'भय्यारुणिः/भय्या-आरणिः'
अत्यजत्abandoned/left
अत्यजत्:
क्रिया (Verb)
TypeVerb
Rootत्यज् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद; उपसर्ग: अति-