Shloka 2

Rāma’s Service to Parents and Departure to Visit the Paternal Grandparents

Pitāmaha-gṛha-gamana

Devanagari script

रामो ऽपि नृपशार्दूल सर्वधर्मभृतां वरः / वेदवेदाङ्गतत्त्वज्ञः सर्वशास्त्रविशारदः

Transliteration

rāmo 'pi nṛpaśārdūla sarvadharmabhṛtāṃ varaḥ / vedavedāṅgatattvajñaḥ sarvaśāstraviśāradaḥ

Translation

王中之雄啊，罗摩亦为持法者中最胜；他通达吠陀与吠陀支的真义，精通一切论典。

Word by Word

• rāmaḥ: Rāma
• rāmaḥ: Karta (कर्ता/Subject)
• Type: Noun
• Root: rāma (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• api: also
• api: Prayojaka-nipāta (निपात/Discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: api (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय/अपि-भाव निपात (also/even)

• nṛpa-śārdūla: O tiger among kings
• nṛpa-śārdūla: Sambodhana (सम्बोधन/Address)
• Type: Noun
• Root: nṛpa + śārdūla (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (नृपाणां शार्दूलः = tiger among kings); पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th), एकवचन

• sarva-dharma-bhṛtām: of the upholders of all duties
• sarva-dharma-bhṛtām: Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
• Type: Noun
• Root: sarva + dharma + bhṛt (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (सर्वान् धर्मान् बिभ्रति = upholders of all dharmas); पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन

• varaḥ: the best
• varaḥ: Pradhāna-viśeṣya (विधेय/Predicate)
• Type: Noun
• Root: vara (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; rāmaḥ इत्यस्य विधेय (predicate nominative)

• veda-vedāṅga-tattva-jñaḥ: knower of the truths of the Vedas and Vedāṅgas
• veda-vedāṅga-tattva-jñaḥ: Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: veda + vedāṅga + tattva + jña (प्रातिपदिक)
• Form: बहुपद-तत्पुरुष-समास (वेद-वेदाङ्गयोः तत्त्वं जानाति); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; rāmaḥ इत्यस्य विशेषणम्

• sarva-śāstra-viśāradaḥ: skilled in all treatises
• sarva-śāstra-viśāradaḥ: Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: sarva + śāstra + viśārada (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (सर्वेषु शास्त्रेषु विशारदः); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; rāmaḥ इत्यस्य विशेषणम्