Dhruva-loka as the Cosmic Pivot and the Śiśumāra-cakra
Viṣṇu’s Astral Form
श्रीशुक उवाच अथ तस्मात्परतस्त्रयोदशलक्षयोजनान्तरतो यत्तद्विष्णो: परमं पदमभिवदन्ति यत्र ह महाभागवतो ध्रुव औत्तानपादिरग्निनेन्द्रेण प्रजापतिना कश्यपेन धर्मेण च समकालयुग्भि: सबहुमानं दक्षिणत: क्रियमाण इदानीमपि कल्पजीविनामाजीव्य उपास्ते तस्येहानुभाव उपवर्णित: ॥ १ ॥
śrī-śuka uvāca atha tasmāt paratas trayodaśa-lakṣa-yojanāntarato yat tad viṣṇoḥ paramaṁ padam abhivadanti yatra ha mahā-bhāgavato dhruva auttānapādir agninendreṇa prajāpatinā kaśyapena dharmeṇa ca samakāla-yugbhiḥ sabahu-mānaṁ dakṣiṇataḥ kriyamāṇa idānīm api kalpa-jīvinām ājīvya upāste tasyehānubhāva upavarṇitaḥ.
舒迦提婆·高斯瓦弥继续说道:大王啊,在七圣贤诸星之上再高一百三十万由旬之处,有学者称为毗湿奴至尊之境、至上居所。乌塔那帕达王之子、大奉献者德鲁瓦王至今仍居于彼处,作为直至劫终仍存诸生灵的生命依托。火神阿耆尼、天帝因陀罗、众生主、迦叶与法神等皆聚集于彼,恭敬礼拜,并以右侧向着他而行绕行。我先前已叙述过德鲁瓦王的殊胜功德。
This verse states that beyond the described region lies the supreme position of Lord Viṣṇu, revered by the wise as the highest destination.
Śukadeva highlights Dhruva’s exalted, enduring position near the Lord’s supreme abode, showing how a perfected devotee is honored and central within the universe’s sacred order.
Steady devotion and single-minded worship of the Lord can elevate one beyond ordinary fame—toward lasting spiritual honor and nearness to Viṣṇu.