Genealogies of Svāyambhuva Manu, the Appearance of Yajña, and Atri’s Sons
Brahmā–Viṣṇu–Śiva Expansions
पितृभ्य एकां युक्तेभ्यो भवायैकां भवच्छिदे । श्रद्धा मैत्री दया शान्तिस्तुष्टि: पुष्टि: क्रियोन्नति: ॥ ४९ ॥ बुद्धिर्मेधा तितिक्षा ह्रीर्मूर्तिर्धर्मस्य पत्नय: । श्रद्धासूत शुभं मैत्री प्रसादमभयं दया ॥ ५० ॥ शान्ति: सुखं मुदं तुष्टि: स्मयं पुष्टिरसूयत । योगं क्रियोन्नतिर्दर्पमर्थं बुद्धिरसूयत ॥ ५१ ॥ मेधा स्मृतिं तितिक्षा तु क्षेमं ह्री: प्रश्रयं सुतम् । मूर्ति: सर्वगुणोत्पत्तिर्नरनारायणावृषी ॥ ५२ ॥
pitṛbhya ekāṁ yuktebhyo bhavāyaikāṁ bhava-cchide śraddhā maitrī dayā śāntis tuṣṭiḥ puṣṭiḥ kriyonnatiḥ
由寂静(Śānti)生安乐(Sukha),由知足(Tuṣṭi)生喜悦(Muda),由滋养(Puṣṭi)生含笑(Smaya);由行持(Kriyā)生瑜伽(Yoga),由升进(Unnati)生傲气(Darpa),由智慧(Buddhi)生资用(Artha)。他们皆如照亮法道之灯。
This verse personifies key virtues—Śraddhā, Dayā, Śānti, Tuṣṭi, Puṣṭi, and Kriyā-unnati—showing them as sacred principles integrated into divine and cosmic order.
The narrative presents virtues as living personifications whose marriages symbolize how cosmic administration and spiritual progress are sustained by dharmic qualities.
Practice gratitude and simplicity for Tuṣṭi, and actively reduce others’ suffering through kindness, service, and non-harm for Dayā.