Home›Srimad Bhagavatam›Ashtama Skandha›Adhyaya 7›Shloka 28
←Previous Verse
Next Verse→

Srimad Bhagavatam — Ashtama Skandha, Shloka 28

Kūrma Supports Mandara; Hālahala Appears; Śiva Becomes Nīlakaṇṭha

Devanagari script

कुक्षि: समुद्रा गिरयोऽस्थिसङ्घा रोमाणि सर्वौषधिवीरुधस्ते । छन्दांसि साक्षात् तव सप्त धातव- स्त्रयीमयात्मन् हृदयं सर्वधर्म: ॥ २८ ॥

Transliteration

kukṣiḥ samudrā girayo ’sthi-saṅghā romāṇi sarvauṣadhi-vīrudhas te chandāṁsi sākṣāt tava sapta dhātavas trayī-mayātman hṛdayaṁ sarva-dharmaḥ

Translation

噢主啊，您是三部吠陀（Trayi）的化身：七海为您的腹，群山为您的骨；诸药草、藤蔓与草木为您身之毛。伽雅特丽等吠陀韵律如同您身的七层体质，而吠陀的法度正是您心之精髓。

Synonyms
कुक्षिःbelly; womb
कुक्षिः:
कर्ता (Karta/Subject; predicate set)
TypeNoun
Rootकुक्षि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा-विभक्ति
समुद्राःoceans
समुद्राः:
कर्ता (Karta/Subject; predicate set)
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा-विभक्ति
गिरयःmountains
गिरयः:
कर्ता (Karta/Subject; predicate set)
TypeNoun
Rootगिरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा-विभक्ति
अस्थि-सङ्घाःheaps/collections of bones
अस्थि-सङ्घाः:
कर्ता (Karta/Subject; predicate set)
TypeNoun
Rootअस्थि (प्रातिपदिक) + सङ्घ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा-विभक्ति; षष्ठी-तत्पुरुषः (अस्थीनां सङ्घाः = collections of bones)
रोमाणिhairs
रोमाणि:
कर्ता (Karta/Subject; predicate set)
TypeNoun
Rootरोमन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति; here प्रथमा (predicate)
सर्व-औषधि-वीरुधःall herbs and plants
सर्व-औषधि-वीरुधः:
कर्ता (Karta/Subject; predicate set)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + औषधि (प्रातिपदिक) + वीरुध् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा-विभक्ति; इतरेतर-द्वन्द्वः (औषधयः च वीरुधः च) with सर्व- as qualifier
तेyour
ते:
सम्बन्ध (Genitive/possessor)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, एकवचन, षष्ठी-विभक्ति (Genitive singular)
छन्दांसिVedic metres/hymns
छन्दांसि:
कर्ता (Karta/Subject; predicate set)
TypeNoun
Rootछन्दस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति; here प्रथमा (predicate)
साक्षात्directly; manifestly
साक्षात्:
क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootसाक्षात् (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
तवyour
तव:
सम्बन्ध (Genitive/possessor)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, एकवचन, षष्ठी-विभक्ति (Genitive singular)
सप्तseven
सप्त:
विशेषण (Adjective)
TypeAdjective
Rootसप्त (संख्या-प्रातिपदिक/अव्ययवत्)
Formसंख्यावाचक (numeral), अव्ययवत्; here qualifying 'धातवः'
धातवःelements; constituents
धातवः:
कर्ता (Karta/Subject; predicate set)
TypeNoun
Rootधातु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, बहुवचन, प्रथमा-विभक्ति
त्रयी-मयO one consisting of the Vedic triad
त्रयी-मय:
सम्बोधन-विशेषण (Vocative epithet)
TypeAdjective
Rootत्रयी (प्रातिपदिक) + मयट्-प्रत्ययान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, एकवचन, सम्बोधन-विभक्ति; मयट् (made of/consisting of) with षष्ठी-तत्पुरुषः (त्रय्याः मयः)
आत्मन्O Self
आत्मन्:
सम्बोधन (Address)
TypeNoun
Rootआत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, एकवचन, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative singular)
हृदयम्heart
हृदयम्:
कर्ता (Karta/Subject; predicate set)
TypeNoun
Rootहृदय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति; here प्रथमा (predicate)
सर्व-धर्मःall dharma; embodiment of righteousness
सर्व-धर्मः:
विशेष्य-सम्बन्ध (Predicate nominative)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + धर्म (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा-विभक्ति; कर्मधारय/तत्पुरुष-भावः (सर्वः धर्मः = all dharma / embodiment of dharma)
Characters & Entities
V
Viṣṇu

FAQs

This verse describes the cosmos as the Lord’s body—oceans as His belly, mountains as His bones, plants as His hairs—showing that all creation rests within and upon Him.

Amid the turmoil of Samudra Manthan, the devas sought Viṣṇu’s shelter and guidance, praising Him as the Vedic source and the foundation of dharma so He would protect and empower their divine work.

See the world as sacred and connected to God, and let dharma guide decisions—treat nature and living beings with reverence, and align daily actions with truthfulness, compassion, and responsibility.

←Previous Verse
Next Verse→