Sutra 69
Devanagari script
यस्य वा यस्माद्भयं वैरं द्वेषो वा तं तस्माद्भेदयेयुः अयं ते शत्रुणा संधत्ते पुरा त्वामतिसंधत्ते क्षिप्रतरं संधीयस्व निग्रहे चास्य प्रयतस्व इति ॥ कZ_०९.६.६९ ॥
Transliteration
yasya vā yasmād bhayaṃ vairaṃ dveṣo vā taṃ tasmād bhedayeyuḥ ayaṃ te śatruṇā saṃdhatte purā tvām atisaṃdhatte kṣiprataraṃ saṃdhīyasva nigrahe cāsya prayatasva iti
Translation
凡是他所畏惧、敌视或憎恨的人，都应设法把他从该阵营中离间出来，并对其说：“他正在与你的敌人缔结盟约；在他借盟约先一步算计你之前，你应更快结盟，并努力加以牵制。”
Word by Word
यस्यof whom / whose
यस्य:
TypePronoun
Rootयद्
Formषष्ठी-एकवचनम् (पुं/नपुं), सम्बन्धे
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक-अव्ययम्
यस्मात्from whom / because of whom
यस्मात्:
TypePronoun
Rootयद्
Formपञ्चमी-एकवचनम् (पुं/नपुं), अपादान/हेतौ
भयम्fear; cause of fear
भयम्:
TypeNoun
Rootभय
Formप्रथमा/द्वितीया-एकवचनम् (नपुंसकलिङ्ग)
वैरम्enmity
वैरम्:
TypeNoun
Rootवैर
Formप्रथमा/द्वितीया-एकवचनम् (नपुंसकलिङ्ग)
द्वेषःhatred
द्वेषः:
TypeNoun
Rootद्वेष
Formप्रथमा-एकवचनम् (पुंलिङ्ग)
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक-अव्ययम्
तम्him
तम्:
TypePronoun
Rootतद्
Formद्वितीया-एकवचनम् (पुंलिङ्ग)
तस्मात्from that (person); therefore/from him
तस्मात्:
TypePronoun
Rootतद्
Formपञ्चमी-एकवचनम् (पुं/नपुं), अपादान/हेतौ
भेदयेयुःthey should cause (him) to split / sow dissension (against him)
भेदयेयुः:
TypeVerb
Rootभिद् (णिच्)
Formलिङ् (विधिलिङ्), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्; णिच्-प्रयोगः (कारणार्थः)
अयम्this (man)
अयम्:
TypePronoun
Rootइदम्
Formप्रथमा-एकवचनम् (पुंलिङ्ग)
तेyour
ते:
TypePronoun
Rootत्वद्
Formषष्ठी-एकवचनम् (द्वितीयपुरुष), सम्बन्धे
शत्रुणाwith/by an enemy
शत्रुणा:
TypeNoun
Rootशत्रु
Formतृतीया-एकवचनम् (पुंलिङ्ग), करण/सहायार्थे
संधत्तेmakes an alliance / enters into a treaty
संधत्ते:
TypeVerb
Rootसम्-धा
Formलट्, आत्मनेपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
पुराformerly; earlier
पुरा:
TypeIndeclinable
Rootपुरा
Formकालवाचक-अव्ययम्
त्वाम्you
त्वाम्:
TypePronoun
Rootत्वद्
Formद्वितीया-एकवचनम् (द्वितीयपुरुष)
अतिसंधत्तेoverreaches you by (deceptive) alliance; makes a treacherous/over-alliancing move against you
अतिसंधत्ते:
TypeVerb
Rootअति-सम्-धा
Formलट्, आत्मनेपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
क्षिप्रतरम्more quickly; sooner
क्षिप्रतरम्:
TypeAdjective (comparative used adverbially)
Rootक्षिप्र + तर
Formद्वितीया-एकवचनम् (नपुंसकलिङ्ग), क्रियाविशेषणवत्
संधीयस्वenter into an alliance / make a treaty
संधीयस्व:
TypeVerb
Rootसम्-धा
Formलोट् (आज्ञार्थ), मध्यमपुरुषः, एकवचनम्, आत्मनेपदम्
निग्रहेin restraining; in suppression/punishment
निग्रहे:
TypeNoun
Rootनिग्रह
Formसप्तमी-एकवचनम् (पुंलिङ्ग), अधिकरणे
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
अस्यof him / his
अस्य:
TypePronoun
Rootइदम्
Formषष्ठी-एकवचनम् (पुं/नपुं)
प्रयतस्वstrive; make an effort
प्रयतस्व:
TypeVerb
Rootप्र-यत्
Formलोट् (आज्ञार्थ), मध्यमपुरुषः, एकवचनम्, आत्मनेपदम्
इतिthus (saying)
इति:
TypeQuotative particle
Rootइति
Formउक्त्यन्त-निर्देशक-अव्ययम्
Entities Mentioned
Ś
śatru (enemy)S
saṃdhi (pact/treaty)FAQs
Exploit pre-existing antagonisms to create wedges, then use urgency and betrayal narratives to force rapid realignment and coordinated restraint against the target.