Adhyaya 77: Measurements of Mount Meru, the Boundary Mountains, and the Four Directional Great Trees

Verse 1

रुद्र उवाच । यदेतत् कर्णिकामूलं मेरोर् मध्यं प्रकीर्तितम् । तद् योजनसहस्राणि संख्यया मानतः स्मृतम् ॥ ७७.१ ॥

Rudra nói: “Điều được tuyên xưng là gốc của ‘karṇikā’—vùng trung tâm của núi Meru—được ghi nhớ theo lượng số đo đạc là rộng dài một nghìn yojana.”

Verse 2

चत्वारिंशत् तथा चाष्टौ सहस्राणि तु मण्डलैः । शैलराजस्य तत्तत्र मेरुमूलमिति स्मृतम् ॥ ७७.२ ॥

Có bốn mươi tám nghìn (đơn vị), được đo theo các vòng phân chia gọi là maṇḍala. Vùng ấy, thuộc về vị vua của núi non, theo truyền thống được ghi nhớ là “gốc của Meru”.

Verse 3

तेषां गिरिसहस्राणामनेकानां महोच्छ्रयः । दिगष्टौ च पुनस्तस्य मर्यादापर्वताः शुभाः ॥ ७७.३ ॥

Trong số muôn ngàn núi ấy, độ cao của chúng vô cùng lớn lao. Lại nữa, ở tám phương có những núi ranh giới cát tường, định rõ giới hạn của vùng ấy.

Verse 4

जठरो देवकूटश्च पूर्वस्यां दिशि पर्वतौ । पूर्वपश्चायतावेतावर्णवान्तरव्यवस्थितौ । मर्यादापर्वतान् एतानष्टानाहुर्मनीषिणः ॥ ७७.४ ॥

Ở phương Đông có hai núi là Jaṭhara và Devakūṭa. Hai núi này trải dài từ đông sang tây và nằm giữa các đại dương. Các bậc hiền triết gọi tám ngọn ấy là “núi ranh giới” (maryādā-parvata).

Verse 5

योऽसौ मेरुर्द्विजश्रेष्ठाः प्रोक्तः कनकपर्वतः । विष्कम्भांस्तस्य वक्ष्यामि शृणुध्वं गदतस्तु तान् ॥ ७७.५ ॥

Hỡi các bậc tối thắng trong hàng nhị sinh, núi Meru ấy đã được nói là “núi vàng”; nay ta sẽ trình bày bề ngang (kích thước) của nó. Hãy lắng nghe khi ta nói.

Verse 6

महापादास्तु चत्वारो मेरोरथ चतुर्दिशम् । यैर्न चचाल विष्टब्धा सप्तद्वीपवती मही ॥ ७७.६ ॥

Nay có bốn trụ lớn của Meru, vươn về bốn phương. Nhờ được chúng nâng đỡ, Trái Đất—vốn có bảy châu lục—đã không lay động.

Verse 7

दशयोजनसाहस्रं व्यायामस्तेषु शङ्क्यते । तिर्यगूर्ध्वं च रचिता हरितालतटैर्वृताः ॥ ७७.७ ॥

Trong số ấy, độ dài được tính là mười nghìn do-tuần (yojana). Chúng được tạo dựng cả theo chiều ngang lẫn chiều dọc, và được bao bọc bởi những bờ mép bằng haritāla (chất vàng như hoàng thạch/orpiment).

Verse 8

मनःशिलादरीभिश्च सुवर्णमणिचित्रिताः । अनेकसिद्धभवनैः क्रीडास्थानैश्च सुप्रभाः ॥ ७७.८ ॥

Và chúng được trang hoàng bằng những khe vực của manahśilā (hoàng thạch đỏ), rực rỡ với vàng và châu báu; với nhiều cung thất của các bậc Siddha và các nơi du ngoạn, chúng tỏa sáng huy hoàng.

Verse 9

पूर्वेण मन्दरस्तस्य दक्षिणे गन्धमादनः । विपुलः पश्चिमे पार्श्वे सुपार्श्वश्चोत्तरे स्थितः ॥ ७७.९ ॥

Về phía đông của nó là Mandara; về phía nam là Gandhamādana. Ở sườn phía tây là Vipula, và về phía bắc là Supārśva, an vị tại đó.

Verse 10

तेषां शृङ्गेषु चत्वारो महावृक्षाः प्रतिष्ठिताः । देवदैत्याप्सरोभिश्च सेविता गुणसंचयैः ॥ ७७.१० ॥

Trên các đỉnh núi ấy, bốn đại thụ được an lập. Chúng được chư thiên, các Daitya và các Apsaras phụng sự—những cây hội tụ các công đức, phẩm tính thù thắng.

Verse 11

मन्दरस्य गिरेः शृङ्गे कदम्बो नाम पादपः । प्रलम्बशाखाशिखरः कदम्बश्चैत्यपादपः ॥ ७७.११ ॥

Trên đỉnh núi Mandara có một cây mang tên Kadamba; cành nhánh dài, tỏa rộng làm thành vòm ngọn. Cây Kadamba ấy được tôn xưng là cây caitya—gắn với cảnh giới thánh tích, nơi tưởng niệm và thờ phụng.

Verse 12

महाकुम्भप्रमाणेश्च पुष्पैर्विकचकेसरैः । महागन्धबनोञ्ञैश्च शोभितः सर्वकालजैः ॥ ७७.१२ ॥

Nó có kích thước như một đại thủy hũ (mahā-kumbha), được trang hoàng bằng những đóa hoa có nhụy tơ nở trọn, và bởi những khu rừng vô cùng thơm ngát, khả ái—đẹp rạng rỡ nhờ thảo mộc sinh trưởng trong mọi mùa.

Verse 13

समासेन परिवृतो भुवनैर्भूतभावनैः । सहस्रमधिकं सोऽथ गन्धेनापूरयन् दिशः ॥ ७७.१३ ॥

Tóm lược, nó được bao quanh bởi các thế giới nuôi dưỡng muôn loài; rồi tiếp đó—vượt quá một nghìn (về mức độ/độ rộng)—nó làm cho mọi phương đều tràn đầy hương thơm.

Verse 14

भद्राश्वो नाम वृक्षोऽयं वर्षाद्रेः केतुसंभवः । कीर्तिमान् रूपवान् श्रीमान् महापादपपादपः । यत्र साक्षाद्धृषीकेशः सिद्धसङ्घैर्निषेव्यते ॥ ७७.१४ ॥

Đây là cây mang tên Bhadrāśva, sinh từ Ketu của núi Varṣādri (Núi Mưa). Cây ấy nổi danh, mỹ lệ và rực rỡ—một đại thụ với cành nhánh hùng mạnh; và tại đó, Hṛṣīkeśa hiện tiền được các hội chúng Siddha trực tiếp phụng sự.

Verse 15

तस्य भद्रकदम्बस्य तथाश्ववदनो हरिः । प्राप्तवांश्चामरश्रेष्ठः स हि सानुं पुनः पुनः ॥ ७७.१५ ॥

Và đối với cây kadamba cát tường ấy, Hari—với dung diện như mặt ngựa—hết lần này đến lần khác đến sườn dốc của nó; bởi Ngài thật là bậc tối thượng trong hàng bất tử.

Verse 16

तेन चालोकितं वर्षं सर्वद्विपदनायकाः । यस्य नाम्ना समाख्यातो भद्राश्वेति न संशयः ॥ ७७.१६ ॥

Nhờ Ngài, vùng ấy (varṣa) được chiêm kiến; và điều đó được biết đến giữa mọi bậc thủ lãnh của loài hai chân (tức loài người). Chính theo danh xưng của Ngài mà nó được gọi là “Bhadrāśva”—không còn nghi ngờ gì.

Verse 17

दक्षिणस्यापि शैलस्य शिखरे देवसेविते । जम्बूः सद्यः पुष्पफलाः महाशाखोपशोभिता ॥ ७७.१७ ॥

Trên đỉnh ngọn núi phương Nam cũng vậy—nơi chư thiên như thường lui tới—có cây jambu đứng đó, hoa và quả đồng thời hiện ra, được tô điểm bởi những cành lớn sum suê.

Verse 18

तस्याः ह्यतिप्रमाणानि स्वादूनि च मृदूनि च । फलान्यमृतकल्पानि पतन्ति गिरिमूर्धनि ॥ ७७.१८ ॥

Quả của cây ấy thật là vượt mức thường, ngọt và mềm, tựa như cam lộ; chúng rơi xuống trên đỉnh núi.

Verse 19

तस्माद् गिरिवरश्रेष्ठात् फलप्रस्यन्दवाहिनी । दिव्या जाम्बूनदी नाम प्रवृत्ता मधुवाहिनी ॥ ७७.१९ ॥

Từ ngọn núi tối thắng ấy tuôn ra một dòng mang theo nhựa quả chảy tràn; một con sông thiêng tên Jāmbūnadī khởi lưu, chảy ngọt như mật.

Verse 20

तत्र जाम्बूनदं नाम सुवर्णमनलप्रभम् । देवालङ्कारमतुलमुत्पन्नं पापनाशनम् ॥ ७७.२० ॥

Tại đó, một thứ vàng gọi là Jāmbūnada—rực sáng như lửa—đã phát sinh: món trang sức vô song của chư thiên, được nói là có năng lực tiêu trừ tội lỗi.

Verse 21

देवदानवगन्धर्वयक्षराक्षसगुह्यकाः । पपुस्तदमृतप्रख्यं मधु जम्बूफलस्रवम् ॥ ७७.२१ ॥

Chư thiên, dānavas, gandharvas, yakṣas, rākṣasas và guhyakas đã uống thứ mật tửu chảy từ quả jambu, nổi tiếng là giống như cam lộ.

Verse 22

सा केतुर्दक्षिणे वर्षे जम्बूलोकेषु विश्रुता । यस्या नाम्ना समाख्याता जम्बूद्वीपेति मानवैः ॥ ७७.२२ ॥

Vùng đất ấy, nổi danh là “Ketu” ở phần phương Nam, được biết rộng khắp trong các cõi thuộc Jambū; và chính theo danh xưng của nàng mà loài người gọi là “Jambūdvīpa”.

Verse 23

विपुलस्य च शैलस्य दक्षिणेन महात्मनः । जातः शृङ्गेति सुमहानश्वत्थश्चेति पादपः ॥ ७७.२३ ॥

Về phía nam của núi Vipula bậc đại hồn, đã mọc lên một cây rất lớn—cây aśvattha—được gọi bằng danh hiệu Śṛṅga.

Verse 24

महोच्छ्रायो महास्कन्धो नैकसत्त्वगुणालयः | कुम्भप्रमाणै रुचिरैः फलैः सर्वर्त्तुकैः शुभैः || ७७.२४ ||

Cây ấy rất cao, thân lớn, là nơi nương trú của nhiều loài hữu tình và nhiều phẩm tính; nó kết những quả lành, đẹp, to như chum nước, có quanh năm bốn mùa.

Verse 25

स केतुः केतुमालानां देवगन्धर्वसेवितः । केतुमालेति विख्यातो नाम्ना तत्र प्रकीर्तितः । तन्निबोधत विप्रेन्द्रा निरुक्तं नामकर्मणः ॥ ७७.२५ ॥

Ketu ấy, gắn với các Ketumāla và được chư thiên cùng gandharva hầu cận, tại đó được tán dương nổi tiếng bằng danh xưng “Ketumāla”. Nay, hỡi bậc tối thượng trong hàng Bà-la-môn, hãy thấu hiểu lời giải thích từ nguyên gắn với danh ấy và công năng của nó.

Verse 26

क्षीरोदमथने वृत्ते माला स्कन्धे निवेशिताः । इन्द्रेण चैत्यकेतोस्तु केतुमालस्ततः स्मृतः । तेन तच्छिह्नितं वर्षं केतुमालेति विश्रुतम् ॥ ७७.२६ ॥

Khi việc khuấy biển Sữa (Kṣīroda) đã hoàn tất, những vòng hoa được đặt lên vai (ngài). Do Indra, Caityaketu khi ấy được ghi nhớ là “Ketumāla”; vì thế, vùng (varṣa) mang dấu hiệu ấy trở nên nổi danh là “Ketumāla”.

Verse 27

सुपार्श्वस्योत्तरे शृङ्गे वटो नाम महाद्रुमः । न्यग्रोधो विपुलस्कन्धो यस्त्रियोजनमण्डलः ॥ ७७.२७ ॥

Trên đỉnh phía bắc của Supārśva có một đại thụ tên Vaṭa—cây nyagrodha (đa) với thân rộng lớn—chu vi tán cây đo ba yojana.

Verse 28

माल्यदामकलापैश्च विविधैस्तु समन्ततः । शाखाभिर्लम्बमानाभिः शोभितः सिद्धसेवितः ॥ ७७.२८ ॥

Cây ấy được trang hoàng khắp bốn phía bằng nhiều loại vòng hoa và chuỗi hoa, lại thêm đẹp bởi những cành rủ xuống; được các Siddha phụng sự và tôn kính.

Verse 29

प्रलम्बकुम्भसदृशैर्हेमवर्णैः फलैः सदा । स ह्युत्तरकुरूणां तु केतुवृक्षः प्रकाशते ॥ ७७.२९ ॥

Với những quả luôn có sắc vàng, giống như những vò treo lủng lẳng, cây ấy được gọi là “cây cờ hiệu” (ketu-vṛkṣa), được nói là hiện bày nơi xứ Uttarakuru.

Verse 30

सनत्कुमारावरजाः मानसाः ब्रह्मणः सुताः । सप्त तत्र महाभागाः कुरवो नाम विश्रुताः ॥ ७७.३० ॥

Tại đó có bảy vị—là các em của Sanatkumāra—những người con do tâm sinh của Phạm Thiên (Brahmā); các bậc phúc đức ấy nổi danh với tên gọi “Kurava”.

Verse 31

तत्र स्थिरगतैर्ज्ञानैर्विरजस्कैर्महात्मभिः । अक्षयः क्षयपर्यन्तो लोकः प्रोक्तः सनातनः ॥ ७७.३१ ॥

Tại đó, nhờ các bậc đại nhân có tri kiến vững bền, đã an lập, và lìa dục nhiễm, một cõi giới vĩnh hằng được nói đến—bất hoại, song kéo dài đến tận ranh giới của sự tiêu hoại (pralaya).

Verse 32

तेषां नामाङ्कितं वर्षं सप्तानां वै महात्मनाम् । दिवि चेह च विख्याता उत्तरा: कुरवः सदा ॥ ७७.३२ ॥

Vùng varṣa ấy được ghi dấu bằng danh xưng của bảy bậc đại tâm; và Bắc Kurus luôn được tôn xưng, nổi tiếng cả trên cõi trời lẫn nơi nhân gian này, mọi thời.