Adhyaya 172: The Harm of Destroying a Grove and the Merit of Tree-Planting as Pūrta-Dharma

Verse 1

श्रीवराह उवाच ॥ गोकर्णस्तु तथा चक्रे तस्मिन्नायतने शुभे ॥ प्रथमेऽह्नि यथा कृत्यमेवमेव त्रयोदश ॥

Śrī Varāha phán: “Gokarṇa bấy giờ thực hành các nghi thức đã được quy định tại nơi trú xứ cát tường ấy; ngày thứ nhất làm đúng điều phải làm, và cũng như vậy (tiếp tục) trọn mười ba ngày.”

Verse 2

ता देव्यॊ नृत्यगीतॆषु कुशलाश्चागमेऽभवन् ॥ सुरूपाश्च स्वलङ्काराः रमयन्ति दिने दिने ॥

Các devī ấy trở nên thuần thục trong múa và hát, lại tinh thông các nghệ thuật; dung mạo đoan nghiêm, tự trang sức bằng châu báu của mình, họ làm (ngài) hoan hỷ ngày qua ngày.

Verse 3

गोकर्णः सर्वभावेन गृहं विस्मृतवानसौ ॥ तथैकदा स गोकर्णस्ताः देव्यश्च हतौजसः ॥

Gokarṇa, với toàn bộ tâm ý chìm đắm nơi ấy, đã quên cả nhà mình. Rồi một lần kia, Gokarṇa ấy (trông thấy) các devī đó—nay đã mất đi sinh lực và oai quang.

Verse 4

विवर्णं वदना दीनाः भग्नालङ्कारवाससः ॥ हीनाङ्गा लुञ्चितशिरः केशपक्ष्मनखादयः ॥

Sắc mặt họ tái nhợt; dáng vẻ khốn khổ, châu báu và y phục rối loạn; thân thể tiều tụy, đầu (như) bị giật xé—tóc, lông mi, móng tay và các thứ khác đều tán loạn.

Verse 5

दृश्यन्ते विकृताकाराः सव्रणा रुधिरस्रवाः ॥ ता दृष्ट्वाऽतीवदुःखार्ताश्चक्रे मनसि वेदनाम् ॥

Họ hiện ra với hình dạng biến dạng—mang thương tích và máu chảy. Thấy vậy, ngài bị nỗi sầu khổ dày vò, và trong tâm khởi lên sự đau đớn sâu xa.

Verse 6

अपुत्रस्य गतिर् नास्ति स्वर्गो नैव च नैव च ॥ मम सङ्गादिमा देव्यॊ दशमीं च दशां गताः ॥

Người không có con trai thì không có con đường tiến về đời sau; thiên giới cũng không—tuyệt nhiên không. Do sự giao du với ta, các Devī này đã rơi đến trạng thái thứ mười (một nấc suy thoái nữa).

Verse 7

एवं ज्ञात्वा स पप्रच्छ तासां रूपविपर्ययम् ॥ कथयध्वं महाभागाः किमेतद्रूपव्यत्ययम् ॥

Hiểu như vậy, ông hỏi về sự biến đổi dung mạo của họ: “Hỡi những bậc phúc đức, xin hãy nói—vì sao lại có sự đảo nghịch hình tướng này?”

Verse 8

देव्य ऊचुः ॥ अप्रष्टव्यं महाभाग दैवः सर्वेषु कारणम् ॥ कालात्मकः स भगवान् भुज्यते सुकृतं यतः ॥

Các Devī thưa: “Bậc cao quý, điều này không phải việc nên hỏi; số mệnh là nguyên nhân trong mọi sự. Đấng Bhagavān có bản tính là Thời gian ban cho thọ hưởng quả của công đức—vì thế (mới như vậy).”

Verse 9

स एव नित्यकालं च पृच्छति स्म तदुत्तरम् ॥ दुःखार्तस्य सुदीनस्य न जल्पन्त्यतिदुःखिताः ॥

Ông cứ hỏi đi hỏi lại lời đáp ấy. Nhưng những kẻ cực kỳ đau khổ thì không nói—trước người đang bị sầu não bức bách và ở trong cảnh đáng thương.

Verse 10

यदि गोप्यं ममार्तस्य वैरूप्यं कथयिष्यथ ॥ अगाधे दुस्तरे प्राणांस्त्यक्ष्याम्यद्य सुदुःखितः ॥

“Nếu các vị không nói cho ta—kẻ đang khổ não—nguyên do của sự biến dạng này, thì ngay hôm nay, trong cảnh sâu thẳm khó vượt qua này, ta sẽ bỏ mạng, sầu khổ tột cùng.”

Verse 11

एवमुक्ते तदा तासां मध्ये एका अब्रवीदिदम् ॥ दुःखं तस्य समाख्येयं यो विनाशयते रुजम् ॥

Khi lời ấy đã được nói xong, một người trong số các phụ nữ ấy liền thưa rằng: “Nỗi khổ của Ngài ấy đáng được thuật lại—của bậc diệt trừ mọi khổ não và bệnh hoạn.”

Verse 12

शृणु वत्स वदिष्येऽहं विरूपकरणं यथा ॥ अस्माकं च समुत्पन्नम् एकचित्तोऽवधारय ॥

“Hãy nghe đây, con yêu; ta sẽ nói rõ sự biến dạng ấy đã xảy ra như thế nào. Con hãy nhất tâm mà ghi nhận điều cũng đã phát sinh nơi chúng ta.”

Verse 13

आस्ते मधुपुरी रम्या नृणां मुक्तिप्रदायिनी ॥ अयोध्याधिपतिर्वीरश्चतुरङ्गबलान्वितः ॥

“Có thành Madhupurī khả ái, ban bố giải thoát (mokṣa) cho loài người. (Tại đó) có một vị chúa tể Ayodhyā anh dũng, đầy đủ bốn binh chủng.”

Verse 14

चातुर्मास्यं तीर्थसेवी स गतो भक्तिपूर्वकम् ॥ विष्णोर्देवस्य चागारं पञ्चसंख्यासमन्वितम् ॥

“Giữ trọn hạnh nguyện Cāturmāsya và chuyên cần phụng sự các thánh địa (tīrtha), ngài đi với lòng sùng kính. (Ngài đến) nơi cư trú/đền thờ của thần Viṣṇu, được thiết lập theo số năm (năm phần).”

Verse 15

आरामवाटिकाः शुभ्राः प्राकारवरवेष्टिताः ॥ कूपप्रावर्तकोपेताः पुष्पजात्यः सुवासिताः ॥

“Ở đó có những khu vườn thanh khiết, sáng đẹp, được bao bọc bởi tường thành kiên cố tốt lành; có giếng và dụng cụ kéo nước, lại ngào ngạt hương thơm của muôn loài hoa.”

Verse 16

फलवन्तो द्रुमास्तस्मिन् सर्वर्त्तुसुमनोहराः ॥ तस्याभ्यासे स राजर्षिश्चकारावासमुत्तमम् ॥

Tại nơi ấy, cây cối đều trĩu quả, đẹp lòng trong mọi mùa. Gần đó, vị vương hiền (rajarṣi) đã dựng một nơi cư trú tối thượng.

Verse 17

सेवकैर्नाशितः सर्वम् आरामः सफलद्रुमः ॥ प्राकारपरिखा चैव स्थण्डिलप्रतिमा कृता ॥

Bọn tùy tùng đã phá hoại tất cả—cả khu vườn với những cây trĩu quả. Tường bao và hào cũng bị san phẳng, chỉ còn như nền đất trơ trụi.

Verse 18

बहुधा वार्यमाणैस्तु पापबुद्धिसमाश्रितैः ॥ एवं तेन कृतं तत्र सोऽपि दैववशङ्गतः ॥

Dẫu bị ngăn cản nhiều lần, những kẻ nương theo ý nghĩ tội lỗi vẫn hành động như thế tại đó. Vì vậy, chính ông ta cũng làm điều ấy ở nơi ấy, do cũng bị chi phối bởi quyền lực của số mệnh.

Verse 19

रुरोदोच्चैः स्वरं दीना हा कष्टमिति जल्पती ॥ सर्वासां रुदतीनां च कुररीणामिव स्वनः ॥

Nàng khốn khổ khóc lớn, than rằng: “Ôi, thật khổ thay!” Và tiếng khóc của tất cả họ vang lên như tiếng kêu của loài chim kurarī.

Verse 20

श्रूयते बहुधाकारो गोकर्णोऽप्यतिदुःखितः ॥ एकैकस्यास्तु चक्रेऽसौ मूर्ध्ना पादाभिवन्दनम् ॥

Nghe vang lên tiếng kêu than muôn vẻ; Gokarṇa cũng vô cùng đau buồn. Rồi ông lần lượt, đối với từng người, cúi đầu đảnh lễ dưới chân họ.

Verse 21

प्राञ्जलिर्दीनया वाचा सान्त्वयामास ताः शनैः ॥ प्राप्तसंज्ञास्तु ताः सर्वाः गोकर्णोऽप्याह सुस्वनः ॥

Chắp tay, ông nhẹ nhàng an ủi họ bằng giọng nói khiêm cung. Khi tất cả đã tỉnh lại, Gokarṇa cũng cất lời với âm điệu êm dịu.

Verse 22

भविता यदि तत्राहं राजानं तं निवारयम् ॥ किं करिष्यामि दैवेन समर्थोऽप्यवसादितः ॥

Nếu ta có mặt ở đó, ta hẳn sẽ ngăn vị vua ấy. Nhưng ta làm được gì đây? Dưới quyền lực của số mệnh (daiva), ngay cả người có năng lực cũng bị quật ngã.

Verse 23

इत्युक्तमात्रे वचने ताः सर्वा लब्धचेतसः ॥ ऐक्यभावेन ताः सर्वाः पप्रच्छुर्वणिजं प्रति ॥ कस्त्वं कथय कस्माच्च स्थानाद्यत्त्वमिहागतः ॥

Vừa khi lời ấy được nói ra, tất cả đều lấy lại bình tĩnh. Rồi đồng lòng, họ hỏi người thương nhân: “Ngài là ai? Xin nói—ngài từ nơi nào đến đây?”

Verse 24

गोकर्ण उवाच ॥ गोकर्णोऽहं सुचार्वास्यः सुकपोलोऽब्रवीन्मया ॥ पूर्वं दृष्टा भवत्यो वै चार्वाङ्ग्यश्चारुलोचनाः ॥

Gokarṇa nói: “Ta là Gokarṇa—người có dung nhan đoan chính và gò má đẹp. Hỡi các nàng thân hình thướt tha, mắt xinh, quả thật ta đã từng gặp các nàng trước đây.”

Verse 25

इदानीं मलिना जाता मम शोकविवर्धनाः ॥ कथयध्वं ममात्मानमत्र हेतुमनन्तरम् ॥

“Nay các nàng đã trở nên nhơ nhuốc, khiến nỗi sầu của ta càng tăng. Vì để ta hiểu rõ, hãy nói ngay cho ta nguyên nhân trực tiếp của việc này.”

Verse 26

ज्येष्ठा सोवाच तस्याग्रे पुष्पजात्या स्वलङ्कृताः ॥ वयमारामसंस्थाश्च स्वामिना परिपालिताः ॥

Người chị cả nói trước mặt ngài: “Chúng tôi vốn tự nhiên được trang sức bằng hoa, cư trú trong vườn, và được chủ nhân che chở, nuôi dưỡng.”

Verse 27

हृद्यवेषाः सुचार्वङ्ग्यः पुष्पवृद्धिरताः तदा ॥ पूर्वं द्रष्टाः सुरूपाश्च विपर्यमथो शृणु ॥

“Khi ấy y phục chúng tôi duyên dáng, thân thể thon đẹp, và vui thích trong sự nở rộ của hoa; trước kia chúng tôi được thấy là mỹ lệ. Nay xin nghe về sự đảo nghịch này.”

Verse 28

पुष्पमालाविहीनाश्च मूलस्कन्धावशेषिताः ॥ एवंविधाश्च संभूता नष्टसंज्ञाः स्थिताः वयम् ॥

“Bị tước mất vòng hoa, chúng tôi chỉ còn lại rễ và thân cây; chúng tôi trở nên như vậy, và khi mất đi tri giác, vẫn đứng yên trong tình trạng ấy.”

Verse 29

यो देवस्तत्र पाषाणो मृत्पिण्डेष्टकयन्त्रितः ॥ सोऽत्र सत्त्वमयः साक्षी तस्य पुण्यस्य कर्मणि ॥

“Vị thần ở đó—hiện hữu như một khối đá, bị gò bó trong những cục đất sét và gạch—nay đứng đây làm chứng, với bản thể thuần sattva, cho hành vi công đức ấy.”

Verse 30

पुण्यं सोदकपूर्णोऽयं तस्यारामस्य सेचकः ॥ सरश्चोत्पलपूर्णं च कलहंसैर्युतं सदा ॥

“Mương nước công đức này, đầy ắp nước, đã tưới tẩm khu vườn ấy; lại có một ao đầy hoa sen, luôn có thiên nga cùng hiện diện.”

Verse 31

ये च वृक्षाः फलोपेतास्ते सौवर्णाश्च सत्तम ॥ एता रक्षन्ति सततमारामं सुखदं नृणाम् ॥ तस्या नाशाद्यथा नोऽत्र जातेयं च विरूपता ॥

Và những cây cối trĩu quả ấy—hỡi bậc tối thắng trong hàng người hiền—tựa như vàng ròng. Chúng luôn gìn giữ khu vườn đem lại an lạc cho con người, để nơi đây không xảy ra sự hủy hoại của nó, và cũng không phát sinh sự biến dạng nào.

Verse 32

गोकर्ण उवाच ॥ आरामकर्तुः किं चात्र फलं भवति यादृशम् ॥ करणात्कूपदेवानां तस्य पुण्यफलं वद ॥

Gokarṇa nói: “Ở đây, người lập nên vườn cây sẽ phát sinh quả báo như thế nào? Và xin hãy nói cho ta biết quả phúc (puṇya-phala) do việc xây giếng và các công trình dâng hiến cho các thần linh gắn với giếng (kūpa-devatā) đem lại.”

Verse 33

ज्येष्ठ उवाच ॥ इष्टापूर्तं द्विजातीनां प्रथमं धर्मसाधनम् ॥ इष्टेन लभते स्वर्गं पूर्त्ते मोक्षं च विन्दति ॥

Jyeṣṭha nói: “Đối với hàng dvija (nhị sinh), iṣṭa và pūrta là phương tiện hàng đầu để thành tựu dharma. Nhờ iṣṭa mà đạt thiên giới; nhờ pūrta mà cũng chứng đắc mokṣa.”

Verse 34

वापीकूपतडागानि देवतायतनानि च ॥ पतितान्युद्धरेद्यस्तु स पूर्त्तफलमश्नुते ॥

Ai tu bổ, phục hồi các vāpī (giếng bậc), giếng, ao hồ, và cả các đền thờ chư thần đã đổ nát hư hoại, người ấy thọ hưởng quả phúc của pūrta (công đức lợi ích công cộng).

Verse 35

भूमिदानेन ये लोका गोदानेन च कीर्त्तिताः ॥ ते लोकाः प्राप्यते पुंभिः पादपानां प्ररोहणे ॥

Những cõi giới được nói là đạt được nhờ bố thí đất và bố thí bò—chính những cõi ấy, con người cũng đạt được nhờ gieo trồng và làm cho cây cối sinh trưởng.

Verse 36

अश्वत्थमेकं पिचुमन्दमेकं न्यग्रोधमेकं दश पुष्पजातिः ॥ द्वे द्वे तथा दाडिममातुलिङ्गे पञ्चाम्ररोपी नरकं न याति ॥

Ai trồng một cây aśvattha, một cây picumanda, một cây nyagrodha, mười loại cây có hoa, hai cây lựu, hai cây matuliṅga (citron) và năm cây xoài—người trồng như vậy không rơi vào cảnh khổ gọi là địa ngục (naraka).

Verse 37

गोकर्ण उवाच ॥ इन्धनार्थं यदानितमग्निहोत्रं तदुच्यते ॥ छायाविश्रामपथिकैः पक्षिणां निलयेन च ॥

Gokarṇa nói: “Khi mang củi đến nhằm mục đích (duy trì ngọn lửa thiêng), điều ấy được gọi là agnihotra; và cũng vậy, việc ban bóng mát và chỗ nghỉ cho lữ khách, cùng việc làm nơi cư trú cho chim muông…”

Verse 38

पत्रमूलत्वगाद्यैश्च औषधार्थं तु देहिनाम् ॥ उपकुर्वन्ति वृक्षस्य पञ्चयज्ञः स उच्यते ॥

Và bằng lá, rễ, vỏ cây cùng những thứ tương tự—nhằm mục đích làm dược liệu cho các hữu tình mang thân—cây cối trợ giúp; điều ấy được gọi là ‘năm lễ tế’ (pañcayajña) của cây.

Verse 39

गृहकृत्यानि काष्ठानि क्षुद्रजन्तुगृहास्तथा ॥ यत्र निर्वर्त्तनं प्रोक्तं भिक्षा पत्रैः समीक्षिता ॥

Gỗ dùng cho việc nhà, và cũng là chỗ ở cho các loài sinh vật nhỏ—đều được cung cấp nơi ấy; và còn nói rằng ‘bhikṣā’, tức sự nuôi sống, cũng được ban qua những chiếc lá.

Verse 40

फलन्ति वत्सरे मध्ये द्विवारं शकुनादयः ॥ सांवत्सरं पितुर्मातुरुपकारं फलैः कृतम् ॥ एवं पुत्रसमारोपाः एवं तत्त्वविदो विदुः ॥

Chim chóc và các loài khác, như thể, kết quả hai lần trong năm. Suốt trọn một năm, việc báo hiếu cha mẹ được thành tựu nhờ hoa trái. Vì vậy, trồng cây ví như dựng lập một người con—các bậc hiểu đạo lý biết như thế.

Verse 41

श्रीवराह उवाच ॥ एवमुक्तस्तया देव्या मालत्या पुष्पजातया ॥ हा कष्टं कथमित्येव मुमोह च पपात ह ॥

Śrī Varāha phán: Khi được Nữ thần Mālatī, sinh từ hoa, nói như vậy, ông kêu lên: “Than ôi, thật khổ đau biết bao!” rồi lập tức ngất lịm và ngã xuống.

Verse 42

ताभिराश्वासितो धीमान्ससंज्ञो वारिणोक्षितः ॥ आत्मानं कथयास्माकं यस्माच्च त्वमुपागतः ॥

Được họ an ủi, người trí ấy được rảy nước nên tỉnh lại. Họ nói: “Xin hãy kể về chính mình cho chúng tôi, và vì duyên cớ nào mà ông đã đến đây.”

Verse 43

गोकर्ण उवाच ॥ वृद्धौ च मातापितरौ साधु भार्याचतुष्टयम् ॥ मथुरायां ममैवैतदुद्यानं देवतागृहम् ॥

Gokarṇa nói: “Cha mẹ tôi đã già, và tôi có bốn người vợ hiền đức. Tại Mathurā, chính khu vườn này và ngôi đền thờ chư thần này thuộc về tôi.”

Verse 44

यदि तत्र गतश्चाहं पितृराज्ञोस्तु सन्निधौ ॥ इमामापदमापन्ना यूयं तद्वै निवेदये ॥

“Nếu ta đến đó, vào chầu Vua của các Pitṛ, ta sẽ bẩm báo rằng các vị đã lâm vào tai ương này.”

Verse 45

ज्येष्ठा प्रोवाच नेष्यामि यदि ते रोचतेऽनघ ॥ अद्यैव मथुरां देवीमवेक्ष्यामोऽधिगम्यताम् ॥

Jyeṣṭhā nói: “Hỡi người vô tội, nếu ông thuận ý, ta sẽ dẫn ông đi. Ngay hôm nay, hãy đến chiêm ngưỡng thành Mathurā thiêng liêng—hãy tiến đến đó.”

Verse 46

गृह्णीष्वोपायनं राज्ञे तस्मै त्वं देह्यनर्घ्यकम् ॥ आरुह्य स तथेत्युक्त्वा नमस्कृत्य हरिं च ताः ॥

“Hãy nhận lễ vật để dâng lên nhà vua; ngươi hãy trao cho ngài phẩm vật cúng dường vô giá ấy.” Rồi ông lên đường, đáp “Tathāstu”, và đảnh lễ Hari cùng mọi người ấy, rồi ra đi.

Verse 47

उत्पपात ततः स्थानाद्यत्र राजा व्यवस्थितः ॥ राज्ञे निवेदयामास रत्नानि सुबहूनि च ॥

Bấy giờ ông vội rời nơi ấy đến chỗ nhà vua đang ngự, và dâng lên nhà vua vô số châu báu, bảo thạch.

Verse 48

राजा दर्शनमात्रेण सन्तुष्टः सोऽब्रवीदिदम् ॥ स्वागतम् ते महाभाग सम्मान्य परिपूज्य च ॥

Nhà vua chỉ vừa thấy mặt đã hoan hỷ, liền nói: “Chào mừng ngươi, bậc đại phúc.” Rồi vua kính trọng và cúng lễ theo đúng nghi thức.

Verse 49

अर्द्धासने कृतः प्रीत्या रत्नदो धनदो यथा ॥ अस्मात्स्थानादिदानीञ्च अपसर्प्य क्षणान्तरे ॥

Với lòng mến trọng, ông được mời ngồi trên nửa tòa (chỗ danh dự), như người ta tôn kính kẻ ban châu báu hay tài vật. Rồi ông rời khỏi nơi ấy, chỉ trong khoảnh khắc…

Verse 50

आश्चर्यं दर्शयिष्यामि कथयिष्यामि चापि भोः ॥ स तथेत्य प्रतिश्रुत्य सेनापतिमुवाच ह ॥

“Thưa ngài, ta sẽ cho ngài thấy một điều kỳ diệu, và cũng sẽ giảng giải nữa.” Ông đáp “Tathāstu”, rồi nói với vị thống soái quân đội.

Verse 51

मुहूर्तार्द्धाद्यथा याति सैन्यं तच्च तथा कुरु ॥ क्षिप्रं तत्प्रतिपद्यस्व न कालोऽत्यभ्यगाद्यथा

Như quân đội xuất phát sau nửa muhūrta, ngươi cũng hãy làm đúng như vậy. Hãy mau chóng hành động và tuân theo mệnh lệnh ấy, để thời khắc thích hợp không trôi qua quá mất.

Verse 52

कृतं तेन तथा सर्वं यथा राज्ञा हि भाषितम् ॥ ता देव्यः दिव्यरूपाश्च विमानकृतरूपकाः

Ông đã làm mọi việc đúng như lời nhà vua đã phán. Rồi các vị nữ thần ấy—dáng vẻ thần diệu, như mang hình tướng được tạo tác tựa những vimāna (xa giá trên không)—liền hiện diện.

Verse 53

साधु साध्विति गोकरणं प्रशशंसुः पुनः पुनः ॥ वरं दत्त्वा यथाकामं स्वस्तीत्युक्त्वा दिवं ययुः

Họ nói “Sādhu, sādhu” và ca ngợi Gokarṇa hết lần này đến lần khác. Ban cho ân huệ tùy theo ước nguyện, rồi thốt “Svasti” làm lời chúc lành, họ liền lên cõi trời.

Verse 54

गोकरणस्तु तदाचक्षे तत्सर्वं नृपतेः सुखी ॥ सर्वं तच्चात्मचरितं पूर्तधर्मस्य यत्फलम्

Bấy giờ Gokarṇa, lòng hoan hỷ, đã tâu lại tất cả cho nhà vua. Và tất cả ấy là tự truyện về hành trạng của chính ông—quả báo thuộc về pūrta-dharma, tức các công đức vì lợi ích công cộng.

Verse 55

आश्चर्यं परमं धर्ममारामस्य महत्फलम् ॥ श्रुत्वा सर्वं चकारासौ सार्वभौमो महीपतिः

Nghe về pháp mầu nhiệm, tối thượng ấy—quả báo lớn lao của việc lập một ārāma (vườn/viên lâm)—vị quân vương, bậc đế vương thống nhất, đã thực hành mọi điều đúng như vậy.

Verse 56

निश्चयार्थं पुनः सोऽथ गोकरणस्ताः प्रणम्य च ॥ पृच्छत्याग्रहरूपेण निश्चयं विन्दते यथा

Rồi lại nữa, để đạt được sự xác quyết, Gokarṇa đảnh lễ họ và hỏi với lòng khẩn thiết, hầu nhận được một quyết định minh bạch.

Verse 57

पञ्जरस्थो यथा सिंहः कोऽस्मांस्त्राता भवेदिति ॥ पिधायाञ्जलिना वक्त्रमश्रुक्लिन्नस्तनान्तरा

‘Như sư tử bị nhốt trong lồng—ai sẽ là đấng che chở cho chúng ta?’ (họ nói). Chắp tay che mặt, nước mắt làm ướt ngực.

Verse 58

राजलोकैः पीडिताश्च छेदनॊन्मूलनेन च ॥ पीडिता भृशमुद्विग्नास्तेनेदानीं सकल्मषाः

Bị người của nhà vua áp bức, lại còn bị chặt và nhổ tận gốc, họ chịu khổ đau, vô cùng bấn loạn; nay vì thế mà mang gánh ô nhiễm (kalmāṣa).

Verse 59

यथा सुपुत्रः कुलमुद्धरेद्धि यथाऽतिकृच्छ्रान्नियमप्रयत्नात् ॥ तथाऽत्र वृक्षाः फलपुष्पभूताः स्वं स्वामिनं नरकादुद्धरन्ति

Như người con hiền quả thật nâng đỡ dòng tộc mình, và bằng nỗ lực có kỷ luật dù giữa cảnh khốn cùng—cũng vậy, nơi đây những cây có quả có hoa nâng chính chủ nhân của mình ra khỏi địa ngục.

Verse 60

विमानप्रतिमाकारं यानमारुह्य सत्वरः ॥ दिव्यानिमानि रत्नानि भूषणानि फलानि च

Nhanh chóng lên một cỗ xe có hình dạng như vimāna, nơi ấy cũng có những bảo châu thiêng, đồ trang sức và các thứ quả này.

Verse 61

राज्ञा तस्मै प्रदत्ताश्च ग्रामाश्चैव पुराणि च ॥ वस्त्राणि च गजाश्चैव वाजिनोऽन्यधनं बहु

Nhà vua ban cho ông các làng mạc và cả những bảo vật cổ xưa; lại ban y phục, voi, ngựa và nhiều của cải khác nữa.