Adhyaya 154: The Efficacy of Yamunā River Pilgrimage Sites (Merits of Mathurā-Region Tīrthas)

Verse 1

अथ यमुनातीरथप्रभावः ॥ वराह उवाच ॥ एवंविधां च मथुरां दृष्ट्वा तौ मुदमापतुः ॥ एवं तु वसतस्तस्य राज्ञस्तत्र वसुन्धरे ॥

Nay bắt đầu thuật về oai lực của các bến tắm thiêng (tīrtha) bên bờ Yamunā. Varāha phán: Thấy Mathurā như thế, cả hai đều hoan hỷ. Và hỡi Vasundharā (Địa Mẫu), khi vị vua ấy cư trú tại đó…

Verse 2

पप्रच्छ च तदा भार्या यद्गुह्यं पूर्वभाषितम् ॥ पुरस्थेन तदा राज्ञा वक्ष्यामि मथुरां प्रति

Bấy giờ hoàng hậu hỏi về điều bí mật đã được nói trước đó. Nhà vua đứng trước mặt nàng và nói: “Ta sẽ thuật lại khi chúng ta tiến về Mathurā.”

Verse 3

॥ तन्मे वद महाराज यद्गोप्यं पूर्वभाषितम् ॥ राजाप्युवाच तां राज्ञीं त्वयाप्युक्तं पुरा मम

“Muôn tâu Đại vương, xin nói cho thiếp điều kín đáo đã nhắc đến trước đây.” Nhà vua đáp với hoàng hậu: “Nàng cũng đã từng thổ lộ một điều bí mật với ta thuở trước.”

Verse 4

तद्वदस्व स्वकं गुह्यं पश्चाद्वक्ष्याम्यहं तव ॥ इत्युक्त्वा पीवरी ज्ञात्वा प्रहस्य तु गुणालयाः

“Vậy nàng hãy nói bí mật của mình trước; rồi sau ta sẽ nói bí mật của nàng.” Hiểu ý ấy, Pīvarī—kho tàng đức hạnh—mỉm cười.

Verse 5

प्रोवाच चैव राजानं मनसः प्रीतिकारणम् ॥ अहं तु पीवरी नाम गङ्गातीरनिवासिनी

Rồi nàng thưa với nhà vua bằng lời khiến tâm hoan hỷ: “Thiếp tên là Pīvarī, cư ngụ bên bờ sông Gaṅgā.”

Verse 6

आगतेमां पुरीं द्रष्टुं कुमुदस्य तु द्वादशीम् ॥ नावमारुह्य यान्तीह पतिता यमुनाजले

“Vào ngày dvādaśī của tháng Kumuda, thiếp đến để ngắm thành này. Lên thuyền đi đến đây, thiếp đã rơi xuống dòng nước sông Yamunā.”

Verse 7

सद्यः प्राणैर्वियुक्ता च तत्तीर्थस्य प्रभावतः ॥ काशीराजपतेः कन्या यातास्मि वसुधाधिप

Ta lập tức lìa khỏi hơi thở sinh mệnh; nhưng nhờ uy lực của tīrtha ấy, hỡi bậc chúa tể cõi đất, ta được biết đến như ái nữ của vua xứ Kāśī.

Verse 8

त्वया विवाहिता राजन्न च मां विजहात्स्मृतिः ॥ एतत्तीर्थप्रभावेन धर्मयुक्ता तथानघ

Hỡi đức vua, ngài đã cưới ta và ký ức không hề rời bỏ ta. Nhờ năng lực của tīrtha này, hỡi bậc vô cấu, ta được hòa hợp với dharma.

Verse 9

धारापतनके तीर्थे त्यक्त्वा जीवितमात्मनः ॥ एतच्छ्रुत्वा ततो राजा कथां प्राग्जन्मसम्भवाम्

Tại tīrtha mang tên Dhārāpatanaka, ta đã xả bỏ mạng sống của mình. Nghe vậy, nhà vua liền suy ngẫm câu chuyện phát sinh từ tiền kiếp.

Verse 10

मां पश्यन्तौ नियमातस्तत्रैव निधनं गतौ ॥ मृतौ सर्वपरित्यक्तौ गतौ मम सलोकताम्

Trong khi nhìn ta, theo đúng pháp hành đã định, họ đã mệnh chung ngay tại đó. Khi chết—buông bỏ mọi sự—họ đạt đến cùng một cõi (salokatā) với ta.

Verse 11

एतत्ते कथितं देवि आश्चर्यं यदभून्महत् ॥ त्यक्त्वा चात्मतनुं तीर्थे धारापतनसंज्ञके

Hỡi vương hậu, ta đã thuật cho nàng điều kỳ diệu lớn lao đã xảy ra: rằng sau khi xả bỏ thân này tại tīrtha mang tên Dhārāpatana…

Verse 12

नाकलोकमवाप्नोति त्यक्तपापो न संशयः ॥ यमुनेश्वरमासाद्य त्यक्त्वा जीवितमात्मनः ॥

Sau khi từ bỏ tội lỗi, người ấy chắc chắn đạt đến cõi trời, không còn nghi ngờ. Khi đến Yamuneśvara và xả bỏ chính mạng sống mình, người ấy đạt được cảnh giới ấy.

Verse 13

विष्णुलोकमवाप्नोति दिव्यमूर्तिश्चतुर्भुजः ॥ धारापतनके स्नात्वा नाकलोके स मोदते ॥

Người ấy đạt đến cõi của Viṣṇu và thọ thân tướng thần diệu bốn tay. Sau khi tắm gội tại Dhārāpatanaka, người ấy hoan hỷ trong cõi trời.

Verse 14

अथात्र मुञ्चते प्राणान्मम लोकं स गच्छति ॥ अतः परं नागतीर्थं तीर्थानामुत्तमोत्तमम् ॥

Rồi nếu người ấy xả bỏ hơi thở sinh mạng tại đây, người ấy đi đến cõi của Ta. Vượt qua nơi này là Nāgatīrtha, bậc tối thượng trong các thánh địa.

Verse 15

यत्र स्नात्वा दिवं यान्ति ये मृतास्तेऽपुनर्भवाः ॥ घण्टाभरणकं तीर्थं सर्वपापप्रमोचनम् ॥

Tại nơi ấy, sau khi tắm gội, những ai chết đi sẽ lên cõi trời—những người ấy không còn tái sinh. Đó là thánh địa mang tên Ghaṇṭābharaṇaka, nơi trừ diệt mọi tội lỗi.

Verse 16

यस्मिन् स्नातो नरो याति सूर्यलोकं न संशयः ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान्मम लोकं स गच्छति ॥

Tắm gội tại nơi ấy, con người chắc chắn đi đến cõi của Mặt Trời, không còn nghi ngờ. Và nếu xả bỏ hơi thở sinh mạng tại đây, người ấy đi đến cõi của Ta.

Verse 17

पुनरन्यत् प्रवक्ष्यामि तच्छृणुष्व वसुन्धरे ॥ तीर्थानामुत्तमं तीर्थं ब्रह्मलोकेषु विश्रुतम् ॥

Ta lại sẽ tuyên thuyết điều khác; hãy lắng nghe, hỡi Vasundharā. Có một tīrtha, tối thượng trong các tīrtha, lừng danh trong các cõi của Phạm Thiên (Brahmā).

Verse 18

तत्र स्नात्वा च पीत्वा च नियतो नियताशनः ॥ ब्रह्मणा समनुज्ञातो मम लोकं स गच्छति ॥

Tại đó, sau khi tắm gội và uống nước (thiêng), người ấy tự chế và giữ chế độ ăn uống điều hòa; được Phạm Thiên cho phép, liền đi đến cõi của Ta.

Verse 19

तत्राभिषेकं कुर्वीत स्वकर्मपरिनिष्ठितः ॥ मोदते सोमलोके तु एवमेव न संशयः ॥

Tại đó, người ấy nên cử hành abhiṣeka (nghi lễ tắm rưới), kiên định trong bổn phận nghiệp (karma) của mình. Người ấy hoan hỷ nơi cõi Soma—đúng như vậy; không nghi ngờ.

Verse 20

अथात्र मुञ्चते प्राणान्मम लोकं स गच्छति ॥ सरस्वत्याश्च पतनं सर्वपापहरं शुभम् ॥

Và nếu người ấy xả bỏ prāṇa (hơi thở sinh mệnh) ngay tại đây, người ấy đi đến cõi của Ta. ‘Patana’ của Sarasvatī (sự đổ xuống/giáng hạ) là cát tường, diệt trừ mọi tội lỗi.

Verse 21

तत्र स्नातो नरो देवि अवर्णोऽपि यतिर्भवेत् ॥ पुनरन्यत्प्रवक्ष्यामि माथुरे मम मण्डले ॥

Tại đó, sau khi tắm gội, hỡi Nữ Thần, một người—dẫu ở ngoài hệ varṇa—cũng có thể trở thành yati (bậc xuất gia/khổ hạnh). Ta lại sẽ tuyên thuyết điều khác, trong phạm vi của Ta tại Mathurā.

Verse 22

यस्तत्र कुरुते स्नानं त्रिरात्रोपोषितो नरः॥ स्नानमात्रेण मनुजो मुच्यते ब्रह्महत्यया॥

Người nào tại đó giữ trai giới ba đêm rồi tắm gội, chỉ nhờ hành vi tắm ấy thôi cũng được giải thoát khỏi tội brahma-hatyā (sát hại Bà-la-môn).

Verse 23

अथात्र मुंचते प्राणान्मम लोकं स गच्छति॥ दशाश्वमेधमृषिभिः पूजितं सर्वदा मुदा॥

Rồi tại đó, khi xả bỏ hơi thở sinh mạng, người ấy đi đến cõi của Ta. Nơi ấy luôn được các hiền triết tôn kính với niềm hoan hỷ; công đức được xem ngang bằng mười lễ tế Aśvamedha.

Verse 24

तत्र ये स्नान्ति नियतास्तेषां स्वर्गो न दुर्लभः॥ मथुरापश्चिमे पार्श्वे सततं त्वृषिपूजितम्॥

Những ai tắm gội tại đó với kỷ luật đều đặn thì thiên giới chẳng khó đạt. Ở phía tây của Mathurā, nơi ấy luôn được các bậc hiền triết tôn kính.

Verse 25

ब्रह्मणा सृष्टिकाले तु मनसा निर्मितं पुरा॥ मानसં नाम तीर्थं तु ऋषिभिः पूजितं पुरा॥

Vào thời tạo dựng, xưa kia Brahmā đã kiến lập nơi ấy chỉ bằng tâm ý. Thánh địa này gọi là Mānasatīrtha, và từ thuở trước đã được các hiền triết tôn kính.

Verse 26

तत्र स्नात्वा दिवं यान्ति ये मृतास्तेऽपुनर्भवाः॥ तीर्थं तु विघ्नराजस्य पुण्यं पापहरं शुभम्॥

Tắm gội tại đó, những ai rồi qua đời sẽ lên thiên giới; họ được gọi là apunarbhava, nghĩa là không trở lại tái sinh. Tīrtha của Vighnarāja này đầy công đức, cát tường và có năng lực trừ diệt tội lỗi.

Verse 27

यत्र स्नातान्मनुष्यांश्च विघ्नराजो न पीडयेत्॥ अष्टम्यां च चतुर्दश्यां चतुर्थ्यां तु विशेषतः॥

Tại nơi ấy, những người đã tắm gội sẽ không bị Vighnarāja (Chúa tể chướng ngại) quấy nhiễu—đặc biệt vào tithi mồng tám, tithi mười bốn, và nhất là tithi mồng bốn.

Verse 28

अविघ्नं कुरुते तस्य सततं पार्वतीसुतः॥ तत्राथ मुंचते प्राणान्मम लोकं स गच्छति॥

Con của Pārvatī luôn khiến người ấy được vô chướng ngại. Rồi, khi xả bỏ sinh khí ngay tại đó, người ấy đi đến thế giới của Ta.

Verse 29

ततः परे कोटितीर्थे पवित्रं परमं स्मृतम्॥ तत्र वै स्नानमात्रेण गवां कोटिफलं लभेत्॥

Vượt qua đó là Koṭitīrtha, được ghi nhớ là nơi thanh tịnh tối thượng. Tại đây, chỉ cần tắm thôi cũng đạt phước quả tương đương việc hiến tặng mười triệu con bò.

Verse 30

तथात्र मुंचते प्राणान् लोभमोहविवर्जितः॥ सोमलोकमतिग्रम्य मम लोकं च गच्छति॥

Cũng vậy, khi xả bỏ sinh khí tại đó—xa lìa tham và si—người ấy vượt qua Soma-loka và cũng đi đến thế giới của Ta.

Verse 31

अतः परं शिवक्षेत्रमर्धक्रोशं तु दुष्करम्॥ तत्र स्थितो हरो देवो मथुरां रक्षते सदा॥

Vượt qua đây là Śiva-kṣetra, một thánh địa của Śiva, trải rộng nửa krośa và khó thực hành/đi qua. Tại đó, thần Hara ngự trị, luôn bảo hộ Mathurā.

Verse 32

तत्र स्नात्वा च पीत्वा च माठुरं लभते फलम् ॥ अथात्र मुञ्चते प्राणान् मम लोकं स गच्छति ॥

Ai tắm tại đó và uống nước ấy thì được công đức gắn với Mathurā. Và nếu xả bỏ hơi thở sinh mệnh ngay tại đó, người ấy sẽ đi đến thế giới của Ta.

Verse 33

स्वां चाप्यकथयत्तस्यै यथा संयमने मृतः ॥ एवं तौ मथुरां प्राप्य स्नात्वा यामुनतीर्थके ॥

Ông cũng thuật lại cho nàng câu chuyện của chính mình—rằng ông đã chết nơi cõi Saṁyamana của Yama như thế nào. Vì vậy, cả hai đến Mathurā, tắm tại một bến thiêng trên sông Yamunā rồi tiếp tục đi आगे.

Verse 34

सोमतीर्थे तु वसुधे पवित्रे यमुनाम्भसि ॥ यत्र पश्यति मां सोमो द्वापरे युगसंस्थिते ॥

Hỡi Đất Mẹ, tại Somatīrtha, trong dòng nước thanh tịnh của Yamunā—chính nơi ấy Soma chiêm bái Ta khi thời Dvāpara đang vận hành theo trật tự đã an lập.

Verse 35

तस्मिंस्तीर्थवरे स्नातं न पीडयति विघ्नराट् ॥ विद्यारम्भेषु सर्वेषु यज्ञदानक्रियासु च ॥

Người đã tắm tại tirtha tối thắng ấy sẽ không bị ‘vua của chướng ngại’ quấy nhiễu. Điều này đúng cho mọi khởi đầu học tập, và trong các nghi lễ tế tự (yajña), bố thí, cùng mọi hành tác nghi quỹ.