Adhyaya 114: The Varāha Incarnation and Pṛthivī’s Inquiries on Ritual Procedure and Devotional Outcomes

Verse 1

अथ श्रीवराहावतारः ॥ श्रीवराह उवाच ॥ संस्तूयमानो भगवान्मुनिभिर्मन्त्रवादिभिः ॥ तुष्टो नारायणो देवः केशवः परमो विभुः ॥

Bấy giờ (mở đầu) sự tích hóa thân cát tường của Śrī Varāha. Śrī Varāha nói: Được các bậc muni—những vị tinh thông tụng niệm thần chú—tán dương, Đức Bhagavān hoan hỷ: Nārāyaṇa, thần Keśava, Đấng Tối Thượng đầy uy lực.

Verse 2

ततो ध्यानं समास्थाय दिव्यं योग्यं च माधवः ॥ मधुरं स्वरमास्थाय प्रत्युवाच वसुन्धराम् ॥

Bấy giờ Mādhava an trụ trong thiền định thần diệu, đúng pháp của Yoga; rồi cất giọng dịu ngọt mà đáp lời Vasundharā (Địa Mẫu).

Verse 3

तव देवि प्रियार्थाय भक्त्या यं त्वं व्यवस्थिताः ॥ कारयिष्यामि ते सर्वं यत्ते हृदि व्यवस्थितम् ॥

Hỡi Nữ Thần, vì điều mà Người yêu quý—bởi Người kiên định trong bhakti—mọi điều đã an định trong tâm Người, Ta sẽ khiến thành tựu cho Người.

Verse 4

अहं त्वां धारयिष्यामि सशैलवनकाननाम् ॥ ससागरां ससरितं सप्तद्वीपसमन्विताम् ॥

Ta sẽ nâng đỡ Người—cùng với núi non, rừng thẳm và lâm viên; cùng với đại dương và sông ngòi; đầy đủ bảy dvīpa (châu lục).

Verse 5

एवमाश्वासयित्वा तु वसुधां स च माधवः ॥ रूपं संकल्पयामास वाराहं सुमहौजसम् ॥

Như vậy, sau khi an ủi Vasudhā (Địa Mẫu), Mādhava liền phát khởi ý nguyện hiện thân làm Varāha—dáng lợn rừng—với uy lực vô cùng lớn.

Verse 6

षट् सहस्राणि चोच्छ्रायो विस्तारेण पुनस्त्रयः ॥ एवं नवसहस्राणि योजनानां विधाय च ॥

Thân Ngài cao sáu nghìn yojana, và bề ngang lại ba nghìn; như vậy được định thành chín nghìn yojana (theo cách đo được nêu).

Verse 7

वामया दंष्ट्रया गृह्य उज्जहार च मेदिनीम् ॥ सपर्वतवनाकारां सप्तद्वीपां सपत्तनाम् ॥

Ngài dùng ngà trái nắm lấy Địa Cầu rồi nâng Medinī lên—mang hình thế núi non và rừng thẳm, cùng bảy châu (dvīpa) và các thành ấp/khu cư trú của nàng.

Verse 8

नगा विलग्नाः पतिताः केचिद्विज्ञानसंश्रिताः ॥ शोभन्ते च विचित्राङ्गमेघाः सन्ध्यागमे यथा ॥

Có núi bám chặt, có núi rơi xuống; chúng hiện ra rực rỡ—như mây muôn hình lúc hoàng hôn vừa tới—khi Địa Cầu đang được nâng lên.

Verse 9

चन्द्रनिर्मलसङ्काशा वराहमुखसंस्थिताः ॥ शोभन्ते चक्रपाणेश्च मृणालं कर्दमे यथा ॥

Sáng trong như ánh trăng thanh, và ở trên gương mặt Varāha, chúng rực lên—như sợi sen trong bùn—trên Đấng cầm Luân (cakra).

Verse 10

तस्यामेव तु कालस्य परिमाणं युगेषु च ॥ एकसप्ततिके कल्पे कर्दमोऽयं प्रजापतिः ॥

Ngay trong thời kỳ ấy, theo các thước đo thời gian qua những yuga: ở kalpa thứ bảy mươi mốt, Kardama này được kể là Prajāpati.

Verse 11

ततः पृथिव्या देवश्च भगवान्विष्णुरव्ययः ॥ अन्योन्याभिमताश्चैव वाराहे कल्प उत्तमे ॥

Rồi đối với Địa Cầu, vị thần—Bhagavān Viṣṇu, Đấng bất hoại—đã cùng nàng thuận ý lẫn nhau; ấy là điều được nói trong Varāha-kalpa tối thượng.

Verse 12

सा गौः स्तुवति तं चैव पुराणं परमाव्ययम् ॥ योगेन परमेनैव शरणं चैव गच्छति

Bò cái ấy (tức Địa Cầu) tán thán Ngài và cũng tụng đọc Purāṇa tối thượng, bất hoại; và chỉ nhờ yoga tối thượng mà nàng quả thật đến nương tựa nơi Ngài.

Verse 13

आधारः कीदृशो देव उपयोगश्च कीदृशः ॥ कालेकाले च देवेश कर्मणश्चापि कीदृशः

‘Bạch Thần, nền tảng (ādhāra) phải như thế nào, và phương thức thực hành ra sao? Và vào từng thời điểm thích hợp, bạch Đấng Chúa tể chư thiên, nghi lễ hành nghiệp (karma) phải như thế nào?’

Verse 14

कीदृशी पश्चिमा सन्ध्या कीदृशी ह्यर्धबाह्यतः ॥ शेषाः समानास्त्वा देव ये तु कर्माणि कुर्वते

‘Sandhyā phương Tây (nghi lễ hoàng hôn) như thế nào, và xét theo trạng thái “bán-ngoại” thì ra sao? Bạch Thần, các chi tiết còn lại tương tự; (xin nói về) những người thực hành các nghi lễ ấy.’

Verse 15

किंनु संस्थापने देव आवाहनविसर्जने ॥ अगुरुं गन्धधूपं च प्रमाणं गृह्यते कथम्

‘Vậy, bạch Thần, trong việc an vị (pratiṣṭhā) và trong nghi thức thỉnh mời rồi tiễn (āvāhana–visarjana), làm sao xác định đúng lượng (pramāṇa) cho aguru, hương liệu và trầm hương/nhang?’

Verse 16

कथं पाद्यं च गृह्णाति स्नापनालेपनानि च ॥ कथं दीपश्च दातव्यः कन्दमूलफलानि च

‘(Thần) tiếp nhận pādya, nước rửa chân, như thế nào, và việc tắm gội cùng xức bôi ra sao? Và phải dâng đèn (dīpa) thế nào, cùng các củ, rễ và trái quả (dâng) ra sao?’

Verse 17

आसनं शयनं चैव किङ्कर्म्मापि विधीयते ॥ कथं पूजादि कर्त्तव्यं प्राणास्तत्र च वै कति

Có quy định cả chỗ ngồi (āsana) và chỗ nằm nghỉ (śayana) chăng, và phải thực hiện những việc hầu cận nào? Việc thờ phụng (pūjā) v.v. phải làm ra sao, và ở đó ‘prāṇa’ (hơi thở/nguyên lý sinh mệnh) được tính bao nhiêu?

Verse 18

पश्चिमापूर्वसन्ध्यायां किं पुण्यं चापि तत्र वै ॥ शरदि कीदृशं कर्म शिशिरे कर्म कीदृशम्

Trong pháp hành sandhyā vào lúc chạng vạng chiều và chạng vạng sáng, quả phúc (puṇya) thật sự là gì? Và vào mùa thu (śarad) nên làm nghi lễ/karma loại nào, còn vào mùa đông (śiśira) nên làm loại nào?

Verse 19

यानि तत्रोपभोग्यानि पुष्पाणि च फलानि च ॥ कर्मण्यास्ते अकर्मण्या ये च शास्त्रबहिष्कृताः

Những loài hoa và quả nào thích hợp để dùng (dâng cúng) ở đó? Những gì hợp với nghi lễ (karma) và những gì không hợp—kể cả những thứ bị śāstra loại trừ?

Verse 20

किं कर्मणा भोगवता तावद्गच्छति माधवम् ॥ कथं कर्म न चान्नेषु अतिगच्छति कीदृशम्

Nhờ loại hành trì nghi lễ nào, có kèm bhoga (lễ vật/cúng phẩm), mà người ta có thể đạt đến Mādhava? Và làm sao để việc hành lễ không trở nên quá mức trong các phẩm vật thức ăn dâng cúng (anna-naivedya); giới hạn đúng đắn là thế nào?

Verse 21

अर्च्चायाः किं प्रमाणं तु स्थापनाṃ चापि कीदृशम् ॥ परिमाणं कथं देव उपवासश्च कीदृशः

Kích thước/tiêu chuẩn đúng đắn của arccā (tượng thờ) là gì, và việc an vị (sthāpana) phải như thế nào? Bạch Thần, việc định lượng được xác lập ra sao, và upavāsa (trai giới/nhịn ăn) thuộc loại nào được quy định?

Verse 22

पीतकं शुक्लरक्तं वा कथं गृह्णाति वाससाम् ॥ तेषां तु कानि वस्त्राणि यैर्हितं प्रतिपद्यते

Dù là vàng, trắng hay đỏ—người ta thọ nhận y phục như thế nào? Và những y phục nào khiến đạt được lợi ích đúng đắn?

Verse 23

केषु लोकेषु गच्छन्ति मधुपर्कस्य भक्षणात् ॥ स्तवे परमकालेऽपि तव भक्तस्य माधव

Do ăn madhuparka, họ đi đến những cõi nào? Và ngay cả vào giờ phút tối hậu, hỡi Mādhava, người sùng kính Ngài được kết quả ra sao?

Verse 24

किम्प्रमाणं तु दातव्यं मधुपर्कसमन्वितम् ॥ कानि मांसानि ते देव फलं शाकस्य कीदृशः

Cần dâng bao nhiêu lượng kèm theo madhuparka? Hỡi Deva, những loại thịt nào là thích hợp, và kết quả của việc dâng/ăn rau cải là thế nào?

Verse 25

प्रापणेष्वपि युज्येत कर्म शास्त्रसमायुतम् ॥ आहूतस्य च मन्त्रेण आगते धर्मवत्सल

Ngay cả trong việc đạt được hay tiếp nhận, hành động cũng phải phù hợp với śāstra. Và khi người đã được thỉnh mời bằng thần chú đến nơi, hỡi bậc yêu mến dharma…

Verse 26

केन मन्त्रविधानॆन प्राशनं ते प्रदीयते ॥ व्रतस्य चोपचारेषु अर्च्चयित्वा यथाविधि

Theo nghi thức thần chú nào mà việc thọ thực/ăn dùng được dâng lên Ngài? Và trong các nghi lễ phụ trợ của vrata, sau khi cúng bái đúng phép…

Verse 27

केऽत्र भुञ्जन्ति तद्देव सर्वशुद्धिकरं परम् ॥ ये तु एकाशिनो देवमुपसर्पन्ति माधवम्

Bạch Thiên thần, ở đây ai thọ dụng điều ấy—phương tiện tối thượng đem lại sự thanh tịnh hoàn toàn? Và những người chỉ ăn một lần rồi đến gần Thần Mādhava…

Verse 28

तेषां तु का गतिर्देव तव मार्गानुसारिणाम् ॥ व्रतं कृत्वा यथोक्तेन येऽभिगच्छन्ति माधवम्

Bạch Thiên thần, vận mệnh/đích đến của những người theo con đường của Ngài là gì—những người đã thực hành lời thệ nguyện (vrata) đúng như đã dạy rồi đi đến Mādhava?

Verse 29

तेषां तु का गतिर्देव तव भक्तिं प्रकुर्वताम् ॥ कृच्छ्रसांतपने कृत्वा येऽभिगच्छन्ति माधवम्

Bạch Thiên thần, đích đến của những người nuôi dưỡng lòng sùng kính đối với Ngài là gì—những người đã thực hành khổ hạnh kṛcchra-sāṁtapana rồi đi đến Mādhava?

Verse 30

कां गतिं ते प्रपद्यन्ते तव कर्मपरायणाः ॥ वाय्वाहारं ततः कृत्वा कृष्णं समधिगच्छति

Những người chuyên tâm vào hành nghiệp phụng sự Ngài sẽ đạt đến đích nào? Rồi sau đó, thực hành ‘vāyvāhāra’ (sống nhờ khí gió/không khí), người ấy đạt đến Kṛṣṇa.

Verse 31

तेषां तु का गतिः कृष्ण तव भक्तौ व्यवस्थिताः ॥ अक्षारलवणं कृत्वा येऽभिगच्छन्ति चाच्युतम्

Bạch Kṛṣṇa, đích đến của những người kiên trú trong bhakti đối với Ngài là gì—những người đã thực hành pháp ‘akṣāra-lavaṇa’ rồi đi đến Acyuta?

Verse 32

कां गतिं ते प्रपद्यन्ते तव कर्मानुसारिणः ॥ कृत्वा पयोव्रतं चैव येऽभिगच्छन्ति चाच्युतम् ॥

Bạch Đấng Tối Thượng, những ai thuận theo pháp hành của Ngài, đã thực hành payovrata (hạnh nguyện dùng sữa) và đến nương tựa Acyuta, thì đạt đến cảnh giới nào?

Verse 33

ते कां गतिं प्रपद्यन्ते नरा ये व्रतक॑रिणः ॥ दत्त्वा गवाह्निकं चैव ये प्रपद्यन्ति माधवम् ॥

Bạch Đấng Tối Thượng, những người giữ các hạnh nguyện (vrata), sau khi dâng cúng lễ vật gavāhnika rồi quy y nơi Mādhava, thì đạt đến cõi nào?

Verse 34

कां गतिं ते प्रपद्यन्ते तव भक्त्या व्यवस्थिताः ॥ उञ्छवृत्तिं समास्थाय येऽभिगच्छन्ति माधवम् ॥

Bạch Đấng Tối Thượng, những ai an trú trong lòng sùng kính đối với Ngài, sống theo uñchavṛtti (nhặt nhạnh phần lúa còn sót) và đến nương tựa Mādhava, thì đạt đến cảnh giới nào?

Verse 35

कां गतिं ते प्रपद्यन्ते नरा भिक्षोपजीविनः ॥ गृहस्थधर्मं कृत्वा वै येऽभिगच्छन्ति माधवम् ॥

Bạch Đấng Tối Thượng, những người sống nhờ khất thực, và sau khi thật sự hoàn thành bổn phận của người gia chủ rồi đến nương tựa Mādhava, thì đạt đến cõi nào?

Verse 36

काँल्लोकांस्ते प्रपद्यन्ते तव क्षेत्रेषु ये मृताः ॥ कृत्वा पञ्चातपं चैव माधवाय प्रयच्छति ॥

Bạch Đấng Tối Thượng, những ai qua đời trong các thánh địa (kṣetra) của Ngài thì đi đến những cõi nào? Và người đã tu khổ hạnh pañcātapa (năm lửa) rồi hiến dâng công đức ấy lên Mādhava thì được cảnh giới ra sao?

Verse 37

कां गतिं वै परायान्ति ये तु पञ्चातपे मृताः ॥ कण्ठशय्यां समासाद्य ये प्रपश्यन्ति चाच्युतम् ॥

Những người chết khi đang hành khổ hạnh pañcātapa thì thật sự đạt đến cảnh giới nào? Và những ai thực hành hạnh kaṇṭhaśayyā, rồi chiêm ngưỡng Acyuta, thì được đi về đâu?

Verse 38

तेषां तु का गतिर्देव कण्ठशय्यां समाश्रिताः ॥ आकाशशयनं कृत्वा ये प्रपद्यन्ति चाच्युतम् ॥

Nhưng, lạy Đấng Thiêng, những người thọ trì hạnh kaṇṭhaśayyā sẽ đạt cảnh giới nào? Và những ai thực hành ākāśaśayana—nằm ngủ dưới trời trống—rồi quy y nơi Acyuta, sẽ đi về đâu?

Verse 39

तेषां तु का गतिः कृष्ण तव भक्तिपरायणाः ॥ गोव्रजे शयनं कृत्वा ये प्रपद्यन्ति केशवम् ॥

Lạy Kṛṣṇa, những người chuyên nhất nơi bhakti đối với Ngài, lấy Govraja làm chỗ nghỉ và nương tựa Keśava, thì rốt cuộc đạt đến cảnh giới nào?

Verse 40

तेषां तु का गतिर्ब्रह्मंस्तव भक्तिपथे स्थिताः ॥ शाकाहारं ततः कृत्वा येऽभिगच्छन्ति चाच्युतम् ॥

Lạy Bà-la-môn, những người an trụ trên con đường bhakti đối với Ngài, rồi sau đó thọ trì śākāhāra (chế độ ăn rau quả) và đến gần Acyuta, thì được cảnh giới nào?

Verse 41

तेषां तु का गतिर्देव कणभक्षास्तु ये नराः ॥ पञ्चगव्यं ततः पीत्वा येऽभिगच्छन्ति माधवम् ॥

Lạy Đấng Thiêng, những người sống theo hạnh kaṇabhakṣa—chỉ dùng những hạt vụn—thì đạt cảnh giới nào? Và những ai sau đó uống pañcagavya rồi đến gần Mādhava, sẽ được đi về đâu?

Verse 42

तेषां तु का गतिर् देव ये नरा यावकाशिनः ॥ आहारं गोमयं कृत्वा येऽभिगच्छन्ति केशवम् ॥

Lạy Đấng Thần linh, những người chỉ sống bằng lúa mạch, lại lấy phân bò làm thức ăn rồi đến gần Kêśava, họ sẽ đạt đến cảnh giới nào?

Verse 43

नारायण गतिस्तेषां कीदृशोऽत्र विधिः स्मृतः ॥ सक्तुं वै भक्षयित्वा तु ये प्रपद्यन्ति चाच्युतम् ॥

Đích đến của họ được nói là Nārāyaṇa; ở đây dạy quy tắc gì? Chính là những ai đã ăn saktu (bột ngũ cốc rang) rồi quy y nơi Acyuta.

Verse 44

तेषां तु का गतिर् देव तव कर्मपरायणाः ॥ शिरसा दीपकं कृत्वा येऽभिगच्छन्ति केशवम् ॥

Lạy Đấng Thần linh, những người chuyên tâm vào các nghi lễ của Ngài, đặt ngọn đèn trên đầu rồi đến gần Kêśava, họ sẽ đạt đến cảnh giới nào?

Verse 45

ते गतिं कां प्रपद्यन्ते तव चिन्तापरायणाः ॥ अश्माशनं व्रतं कृत्वा ये प्रपद्यन्ति नित्यशः ॥

Những ai chuyên chú quán niệm về Ngài, và sau khi thọ trì hạnh nguyện aśmāśana (ăn trên đá/hoặc ăn đá) rồi luôn nương tựa (nơi Ngài), họ sẽ đạt đến cảnh giới nào?

Verse 46

तेषां तु का गतिर् देव तव भक्तिपरायणाः ॥ भक्षयित्वा तु दूर्वां ये प्रपद्यन्ते मनीषिणः ॥

Lạy Đấng Thần linh, những người chuyên nhất trong lòng sùng kính Ngài—các bậc trí giả đã ăn cỏ dūrvā rồi quy y—họ sẽ đạt đến cảnh giới nào?

Verse 47

तेषां तु का गतिर् देव स्वधर्मगुणचारिणः ॥ जानुभ्यां प्रतिपद्यन्ते तव प्रीत्या च माधव ॥

Bạch Đấng Thiên Chủ, những người sống đúng theo pháp (dharma) và các đức hạnh của mình, và bạch Mādhava, vì lòng mến Ngài mà quỳ gối tiến bước—đích đến tối hậu của họ là gì?

Verse 48

तेषां तु का गतिर् देव तन्ममाचक्ष्व पृच्छतः ॥ उत्तानशयनं कृत्वा धारयन्ति हि दीपिकाम् ॥

Bạch Đấng Thiên Chủ, xin Ngài nói cho con—kẻ đang thưa hỏi—đích đến của những người nằm ngửa (uttāna-śayana) và quả thật cầm giữ một ngọn đèn nhỏ là gì?

Verse 49

ते यान्ति कां गतिं देव कथ्यते या च शाश्वती ॥ जानुभ्यां दीपकं कृत्वा केशवाय प्रपद्यते ॥

Bạch Đấng Thiên Chủ, họ đi đến đích nào—được nói là vĩnh cửu—những người quỳ gối dâng đèn và quy phục nương tựa nơi Keśava?

Verse 50

तेषां तु का गतिर् देव कथ्यते चैव शाश्वती ॥ अवाङ्मुखस्तु भूत्वा वै यः प्रपद्येज्जनार्द्दनम् ॥

Bạch Đấng Thiên Chủ, đích đến của người ấy là gì—được nói là vĩnh cửu—người trở nên úp mặt (avāṅmukha) và nương tựa nơi Janārdana?

Verse 51

भगवन् का गतिस्तस्य अवाक्शिरसि शायिनः ॥ पुत्रदारगृहं चैव मुक्त्वा योऽनुप्रपद्यते ॥

Bạch Bhagavān, đích đến của người ấy là gì: người nằm với đầu hướng xuống, và người từ bỏ con, vợ cùng gia thất, rồi theo bước mà đến nương tựa?

Verse 52

का गतिस्तस्य सिद्धा तु कथयस्व सुरोत्तम ॥ भाषितोऽसि मया ह्येवं सर्वलोकसुखावहम्

Bạch đấng tối thượng trong hàng chư thiên, xin hãy nói cho tôi biết: cảnh giới chắc chắn của bậc đã thành tựu (siddha) ấy là gì? Vì tôi đã thưa hỏi Ngài như vậy—một lời dạy đem lại an lạc và lợi ích cho mọi thế giới.

Verse 53

गमनागमनं चैव त्वत्प्रसन्नेन माधव ॥ त्वं ज्ञाता त्वं पिता चैव सर्वधर्मविनिश्चयः

Hỡi Mādhava, sự ra đi và trở lại cũng đều tùy thuộc ân sủng hoan hỷ của Ngài. Ngài là bậc tri giả, Ngài cũng là Cha; Ngài là thẩm quyền quyết định tối hậu về mọi pháp (dharma).

Verse 54

भस्माकुलेषु निक्षिप्य कथं चाग्नौ प्रपद्यते ॥ कां गतिं प्रतिपद्यन्ते त्वद्भक्ता जलमास्थिताः

Khi một người bị đặt giữa những đống tro, làm sao người ấy có thể nhập vào lửa (nghi lễ)? Và các tín đồ của Ngài, khi đã đi vào nước, sẽ đạt đến cảnh giới nào?

Verse 55

त्वत्क्षेत्रसंस्थितो वापि तन्ममाचक्ष्व पृच्छतः ॥ स्मरण पुत्र ते कृष्ण यैस्तु नाम प्रकीर्त्यते

Hoặc nếu có người cư trú trong thánh địa (kṣetra) của Ngài, xin hãy nói cho tôi kẻ đang thưa hỏi. Hỡi Kṛṣṇa, hỡi con ơi, những ai xưng tụng Danh Ngài trong sự tưởng niệm (smaraṇa) sẽ được quả báo gì?

Verse 56

नमो नारायणेत्युक्त्वा तेषां वै का गतिर्भवेत् ॥ उद्यतेष्वपि शस्त्रेषु हन्यमाना रणे नराः

Sau khi thốt lên “Namô Nārāyaṇa” (Kính lễ Nārāyaṇa), thì quả thật họ sẽ đi về cảnh giới nào? Ngay cả khi vũ khí đã giương lên và con người đang bị giết trong chiến trận…

Verse 57

नामप्रकीर्तनात्तेषां कीदृशी तु गतिर्भवेत् ॥ अहं शिष्या च दासी च तव भक्त्या व्यवस्थिताः

Nhờ việc xướng tụng và tuyên dương Thánh Danh của họ, họ sẽ đạt được gati (đích đến) như thế nào? Con vừa là đệ tử vừa là tỳ nữ, an trú vững chắc trong bhakti đối với Ngài.

Verse 58

रहस्यं धर्मसंयुक्तं तन्ममाचक्ष्व माधव ॥ एवं तत्परमं गुह्यं मम प्रीत्या जगद्गुरो

Hỡi Mādhava, xin hãy giảng cho con bí mật gắn liền với dharma ấy. Như vậy, hỡi Jagad-guru, xin bày tỏ điều tối thượng và thâm mật ấy để làm thỏa lòng con.

Verse 59

एवं हि धार्यमाणा सा पृथिवी सागरान्विता ॥ वर्षाणां च सहस्रं हि वज्रदंष्ट्रेण साधुना

Quả thật như vậy, Trái Đất ấy—cùng với các đại dương—được nâng mang; và trong suốt một ngàn năm, được vị hiền thiện có ngà như vajra gánh giữ.

Verse 60

वसन्ते कीदृशं कर्म ग्रीष्मे किं कर्म कारयेत् ॥ प्रावृट्काले च किं कर्म वर्षान्ते किञ्च कारयेत्

Vào mùa xuân nên làm việc gì? Vào mùa hạ nên khiến thực hiện việc gì? Và trong mùa mưa nên làm việc gì, lại đến cuối mùa mưa thì nên khiến làm điều gì?

Verse 61

कानि कर्म्माणि कुर्वीत तव भक्तस्य भोजनात् ॥ यस्तु तं प्रापणं देव न च दोषप्रसादिकम्

Nên thực hành những việc gì liên quan đến việc thọ thực (hay dâng cúng thực phẩm) cho người bhakta của Ngài? Nhưng bất cứ ai, hỡi Thần, thực hiện điều gọi là ‘prāpaṇa’ ấy—thì không hệ thuộc lỗi lầm cũng chẳng nhằm sự xoa dịu (prasādana).

Verse 62

कां गतिं ते प्रपद्यन्ते तव कर्मपरायणाः ॥ तव क्षेत्रेषु वैकुण्ठ ये तु प्राणान्विमुञ्चते

Hỡi Vaikuṇṭha, những người chuyên tâm vào các hành nghiệp thực hiện vì Ngài sẽ đạt đến cảnh giới nào? Và những ai xả bỏ hơi thở sinh mệnh trong thánh địa của Ngài thì sẽ ra sao?

Verse 63

तेषां तु का गतिर् देव शिरसा दीपधारणात् ॥ ये हि नित्यं पयः पीत्वा तव चिन्ताव्यवस्थिताः

Nhưng, hỡi Thần linh, cảnh giới nào dành cho những người đội đèn trên đầu?—những ai hằng ngày uống sữa và an trú trong sự quán niệm về Ngài.

Verse 64

अतस्त्वयैव वक्तव्यो योगसाङ्ख्यविनिश्चयः ॥ त्वां भजंश्च गते जीवे मधुपर्कसमन्वितम्

Vì vậy, chỉ riêng Ngài nên tuyên thuyết kết luận xác quyết về Yoga và Sāṅkhya. Và khi sinh mệnh lìa thân, người thờ phụng Ngài—kèm theo nghi thức madhuparka—sẽ đạt được quả báo đã nói.

Verse 65

केषु द्रव्येषु संयुक्तं मधुपर्कं प्रदीयते ॥ के तु कर्मगुणास्तस्य मधुपर्कस्य माधव

Hỡi Mādhava, lễ phẩm madhuparka được dâng lên khi phối hợp với những vật chất nào? Và những hiệu quả nghi lễ cùng các phẩm tính của madhuparka ấy là gì, hỡi Mādhava?