Vamana Purana — Shiva's Wedding Procession (Part 1), Shloka 66

Shiva’s Wedding Procession to Kailasa and the Marriage of Girija (Kali)

Devanagari script

ते ऽप्याजग्मुर्महावेगात् त्वाक्रम्य मरुदालयम् आसाद्य मन्दरगिरिं भूयो ऽवन्दन्त शङ्करम्

Transliteration

te 'pyājagmurmahāvegāt tvākramya marudālayam āsādya mandaragiriṃ bhūyo 'vandanta śaṅkaram

Translation

Họ cũng lên đường với tốc lực lớn, vượt qua miền cư trú của các Marut; và khi đến núi Mandara, họ lại một lần nữa đảnh lễ Śaṅkara (Śiva).

Word by Word

• ते: they
• ते: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), बहुवचन; सर्वनाम

• अपि: also
• अपि: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: सम्भावन/समुच्चय-अव्यय (particle: also/even)

• आजग्मुः: came
• आजग्मुः: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-गम् (धातु)
• Form: लिट्-लकार (Perfect/परोक्षभूत), प्रथम-पुरुष, बहुवचन, परस्मैपदम्

• महावेगात्: due to great speed
• महावेगात्: Hetu/Apadana (हेतु/अपादान)
• Type: Noun
• Root: महा-वेग (प्रातिपदिक; महा + वेग)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (अपादान/हेतु), एकवचन; समासः—कर्मधारयः (महान् वेगः)

• त्वाक्रम्य: having crossed
• त्वाक्रम्य: Purvakala (पूर्वकाल)
• Type: Verb
• Root: त्वा-क्रम् (धातु)
• Form: ल्यप्-प्रत्ययान्त कृदन्त (absolutive), ‘having stepped/crossed’

• मरुदालयम्: the abode of the Maruts
• मरुदालयम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: मरुत्-आलय (प्रातिपदिक; मरुत् + आलय)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म/गत्यर्थकर्म), एकवचन; समासः—षष्ठी-तत्पुरुषः (मरुतां आलयः)

• आसाद्य: having reached
• आसाद्य: Purvakala (पूर्वकाल)
• Type: Verb
• Root: आ-सद् (धातु)
• Form: ल्यप्-प्रत्ययान्त कृदन्त (absolutive), ‘having reached’

• मन्दरगिरिम्: Mount Mandara
• मन्दरगिरिम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: मन्दर-गिरि (प्रातिपदिक; मन्दर + गिरि)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म/गत्यर्थकर्म), एकवचन; समासः—कर्मधारयः (मन्दरः गिरिः)

• भूयः: again
• भूयः: Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: भूयः (अव्यय)
• Form: पुनरावृत्तिवाचक-अव्यय (adverb: again)

• अवन्दन्त: they bowed to
• अवन्दन्त: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वन्द् (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथम-पुरुष, बहुवचन, परस्मैपदम्

• शङ्करम्: Śaṅkara
• शङ्करम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: शङ्कर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; विशेषनाम—शिवः

Speakers

• Unspecified in provided excerpt

Primary Deities

• Śiva (Śaṅkara)
• Maruts

Key Themes

• Tīrtha/pilgrimage movement
• Devotional salutation (vandana)
• Śaiva devotion within Purāṇic narrative

Verse Rasa (Emotional Flavour)

{ "primaryRasa": "adbhuta", "secondaryRasa": "shanta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

FAQs

What is the philosophical or ethical takeaway?

Devotion is shown as continuous rather than one-time: even after travel and transitions, returning to worship (‘bhūyaḥ’) models steadiness (niṣṭhā) and gratitude.

How does this fit the Pancalakshana?

Primarily Vamśānucarita / narrative itinerary—events and movements of characters; secondarily contributes to tīrtha-mahātmya-style texture by naming a sacred mountain.

What is the symbolic significance?

Crossing ‘Marudālaya’ suggests passage through celestial/elemental domains; reaching Mandara and bowing again indicates the axis-mountain motif where divine presence is re-encountered and reaffirmed through worship.