Adhyaya 97
Īśvara dạy Mahādevī về một liṅga cực kỳ linh nghiệm tên là Yogeśvara, tọa lạc trong Prabhāsa-kṣetra ở phương vị đã nêu rõ (phần thuộc Vāyu, gần Kāmeśa, trong phạm vi “bảy cây cung”). Liṅga này được tán dương là mahāprabhāva; chỉ cần được darśana (chiêm bái) cũng có thể diệt trừ tội lỗi. Thuở trước nó từng mang danh Gaṇeśvara; nguồn gốc được kể rằng vô số gaṇa hùng lực, biết Prabhāsa là thánh địa của Māheśvara, đã đến và tu khổ hạnh nghiêm mật theo kỷ luật yoga suốt một nghìn năm của chư thiên. Vṛṣadhvaja (Śiva) hoan hỷ trước ṣaḍaṅga-yoga của họ, bèn ban tên Yogeśvara và xác lập rằng liṅga này ban cho quả vị của yoga. Ai thờ phụng Yogeśa đúng nghi thức và với lòng bhakti sẽ đạt yoga-siddhi và an lạc cõi trời; công đức ấy còn được tuyên dương là vượt hơn cả những đại thí xa hoa, ví như dâng núi Meru bằng vàng và cả địa cầu. Lại dạy thêm một nghi thức để viên mãn kết quả: bố thí bò đực (vṛṣabha-dāna). Bài giảng mở rộng đến “mười một Rudra” cư trú tại Prabhāsa, những vị luôn đáng được thờ kính bởi người cầu quả báo của thánh địa. Nghe chuyện Rudra-ekādaśa sẽ được trọn công đức của kṣetra, còn không biết đến các Rudra ấy thì bị quở trách. Sau cùng, dạy rằng sau khi lễ bái Someśvara, nên tụng Śatarudrīya; nhờ vậy thu nhận công đức của tất cả Rudra. Giáo huấn này được gọi là “bí mật” (rahasya), có năng lực tiêu tội và tăng trưởng phước đức.
Shlokas
Verse 1
ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि योगेश्वरमिति श्रुतम् । कामेशाद्वायवे भागे धनुषां सप्तके स्थितम्
Īśvara phán: Rồi này, hỡi Mahādevī, hãy đi đến (liṅga) được nghe gọi là Yogeśvara, tọa lạc về phía tây-bắc của Kāmeśvara, cách bảy dhanu (độ dài cây cung).
Verse 2
लिंगं महाप्रभावं हि दर्शनात्पापनाशनम् । पूर्वे युगे तु संख्यातं गणेश्वरमिति श्रुतम्
Liṅga ấy quả có đại oai lực; chỉ cần chiêm bái là tội lỗi tiêu trừ. Trong thời đại trước, nó từng được xưng tụng—như truyền nghe—là “Gaṇeśvara”.
Verse 3
पुरा मम गणा देवि असंख्याता महावलाः । क्षेत्रं माहेश्वरं ज्ञात्वा प्रभासं समुपागमन्
Thuở xưa, hỡi Devī, các gaṇa của Ta—vô số và dũng lực phi thường—biết Prabhāsa là thánh địa Māheśvara (thuộc Śaiva), liền cùng nhau đến đó.
Verse 4
तत्रस्थाश्च तपो घोरं तेपुस्ते योगमाश्रिताः । दिव्याब्दानां सहस्रं तु ततस्तुष्टो महेश्वरः
Cư trú tại đó, họ thực hành khổ hạnh nghiêm khắc, an trụ trong yoga. Trải qua một nghìn năm trời, Maheśvara hoan hỷ mãn nguyện.
Verse 5
यस्मा त्षडंगयोगेन तेषां तुष्टो वृषध्वजः । तेन योगेश्वरं नाम लिंगं योगफलप्रदम्
Vì Vṛṣadhvaja (Śiva, Đấng có cờ mang hình bò) hoan hỷ với họ nhờ sự tu tập yoga sáu chi, nên liṅga ấy được gọi là “Yogēśvara”, đấng ban phát quả phúc của yoga.
Verse 6
यस्तमर्चयते भक्त्या सम्यक्पूजाविधानतः । स योगसिद्धिमाप्नोति मोदते दिवि देववत्
Ai thờ phụng Ngài với lòng sùng kính, đúng theo nghi thức cúng tế, người ấy đạt thành tựu yoga và hoan hỷ nơi thiên giới như một vị thần.
Verse 7
यो दद्यात्कांचनं मेरुं कृत्स्नां चैव वसुन्धराम् । योगेशं पूजयेद्यस्तु स तयोरधिकः स्मृतः
Dẫu có người bố thí núi Meru bằng vàng và cả toàn cõi địa cầu, nhưng người thờ phụng Yogēśa vẫn được ghi nhớ là cao quý hơn cả hai sự bố thí ấy.
Verse 8
वृषभस्तत्र दातव्यः संपूर्णफलहेतवे । एवमेकादश प्रोक्ता रुद्राः प्राभासमाश्रिताः । नित्यं पूज्याश्च वंद्याश्च क्षेत्रस्य फलमीप्सुभिः
Tại đó, nên bố thí một con bò đực để làm nhân đạt công đức viên mãn. Như vậy, mười một Rudra được tuyên thuyết là ngự tại Prabhāsa; những ai cầu quả phúc của thánh địa ấy phải luôn thờ phụng và đảnh lễ.
Verse 9
य एतां चैव शृणुयाद्रुद्रैकादशसंहिताम् । तस्य क्षेत्रफलं सर्वं प्रभासांतरवासिनः
Ai lắng nghe bản tụng thuyết về mười một Rudra này sẽ được trọn vẹn công đức của thánh địa Prabhāsa, như thể chính mình đang cư trú trong Prabhāsa.
Verse 10
यश्चैतान्नैव जानाति रुद्रान्प्राभासमाश्रितान् । स क्षेत्रमध्यसंस्थोऽपि नास्त्येव स पशुः स्मृतः
Nhưng ai không biết các Rudra đang an trú tại Prabhāsa—dẫu đứng ngay giữa thánh địa—thì thật chẳng được gì; người ấy bị xem như loài thú mà thôi.
Verse 11
एतेषां चैव रुद्राणां सर्वान्वाप्येकमेव वा । सोमेश्वरं पूजयित्वा जपेद्वै शतरुद्रियम् । सर्वेषां लभते पुण्यं रुद्राणां नात्र संशयः
Dù bao trùm tất cả các Rudra ấy hay chỉ một vị trong số họ, sau khi lễ bái Someśvara, người ta quả nên tụng Śatarudrīya. Nhờ đó đạt công đức của hết thảy các Rudra—không chút nghi ngờ.
Verse 12
इदं रहस्यं संख्यातं माहात्म्यं तव भामिनि । रुद्राणां पापशमनं श्रुतं पुण्यविवर्द्धनम्
Hỡi phu nhân rạng ngời, bí mật này—sự vĩ đại đã được kể rõ ràng—đã được tuyên bày cho nàng: được nghe như pháp diệt tội và tăng trưởng công đức, thiêng liêng đối với các Rudra.
Verse 97
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां सप्तमे प्रभासखण्डे प्रथमे प्रभासक्षेत्रमाहात्म्ये योगेश्वरमाहात्म्यवर्णनंनाम सप्तनवतितमोऽध्यायः
Như vậy, trong Skanda Mahāpurāṇa tôn kính, trong bộ hợp tuyển tám mươi mốt nghìn (câu kệ), ở phần thứ bảy—Prabhāsa Khaṇḍa—trong mục thứ nhất, Prabhāsakṣetra Māhātmya, kết thúc chương thứ chín mươi bảy, mang tên “Mô tả sự vĩ đại của Yogeśvara.”