Adhyaya 146
Chương này được trình bày theo lối vấn–đáp: các bậc hiền triết thỉnh cầu nêu rõ danh hiệu các thần linh—Āditya, Vasu, Rudra và Aśvin—và xin một lịch nghi lễ thực hành gắn với việc thờ phụng trong kṣetra đã định. Sūta đáp bằng cách liệt kê nhóm Rudra (như Vṛṣadhvaja, Śarva, Tryambaka), tám Vasu (Dhruva, Soma, Anila, Anala, Prabhāsa…), mười hai Āditya/các thần Mặt Trời (Varuṇa, Sūrya, Indra, Aryaman, Dhātā, Bhaga, Mitra…) và đôi Aśvin song sinh Nāsatya và Dasra, được tôn xưng là các y sư thần thánh. Bài giảng khẳng định ba mươi ba vị thần lãnh đạo ấy luôn hiện diện trong kṣetra để hộ trì trật tự vũ trụ và chánh pháp. Đồng thời ấn định ngày thờ phụng: Rudra vào Aṣṭamī và Caturdaśī; Vasu vào Daśamī (đặc biệt là Aṣṭamī); các thần Mặt Trời vào Ṣaṣṭhī và Saptamī; Aśvin vào Dvādaśī để tiêu trừ bệnh tật. Quả báo được hứa khả gồm tránh chết yểu (apamṛtyu), đạt cõi trời hay cảnh giới cao hơn, cùng lợi ích về sức khỏe—như một chương trình sùng kính có kỷ luật, chứ không chỉ là tụng đọc danh xưng.
Shlokas
Verse 1
ऋषय ऊचुः । आदित्यानां च सर्वेषां वसुरुद्रादिकाश्विनाम् । प्रत्येकशः समाचक्ष्व नामानि त्वं महामते
Các hiền triết thưa rằng: “Bậc đại trí, xin Ngài lần lượt nói rõ từng danh xưng của tất cả các Āditya, các Vasu, các Rudra và đôi Aśvin.”
Verse 2
सूत उवाच । वृषध्वजश्च शर्वश्च मृगव्याधस्तृतीयकः । अजैकपादहिर्बुध्न्यः पिनाकी षष्ठ एव हि
Sūta thưa: “Vṛṣadhvaja, Śarva, Mṛgavyādha (vị thứ ba), Ajaikapād, Ahirbudhnya và Pinākī—đó thật là sáu danh xưng đầu tiên được nêu.”
Verse 3
दहनश्चेश्वरश्चैव कपाली नवमस्तथा । वृषाकपिस्तु दशमो रुद्रस्त्र्यंबक एव च
“Dahana và Īśvara; Kapālī là vị thứ chín; Vṛṣākapi là vị thứ mười; lại có Rudra và Tryambaka nữa.”
Verse 4
धुरो ध्रुवश्च सोमश्च मखश्चैवानिलोऽनलः । प्रत्यूषश्च प्रभासश्च वसवोऽष्टौ प्रकीर्तिताः
“Dhura, Dhruva, Soma, Makha, Anila, Anala, Pratyūṣa và Prabhāsa—tám vị ấy được xưng tụng là các Vasu.”
Verse 5
वरुणश्च तथा सूर्यो भानुः ख्यातश्च तापनः । इंद्रश्चैवार्यमा चैव धाता चैव भगस्तथा
“Varuṇa; cũng vậy Sūrya, Bhānu và Tāpana lừng danh; Indra; Aryaman; Dhātṛ; và Bhaga nữa.”
Verse 6
गभस्तिर्धर्मराजश्च स्वर्णरेता दिवाकरः । मित्रश्च वासुदेवश्च द्वादशैते च भास्कराः
“Gabhasti, Dharmarāja, Svarṇaretā, Divākara, Mitra và Vāsudeva—đó là mười hai vị thần Mặt Trời (Bhāskara).”
Verse 7
नासत्यश्चैव दस्रश्च ख्यातावेतौ तथाश्विनौ । देववैद्यौ महाभागौ त्वाष्ट्रीगर्भसमुद्भवौ
“Nāsatya và Dasra—hai vị ấy nổi danh là Aśvin: các y vương của chư thiên, phúc đức lớn lao, sinh từ thai của Tvāṣṭrī.”
Verse 8
त्रयस्त्रिंशत्समाख्याता एते ये सुरनायकाः । क्षेत्रेऽत्रैवास्थिता नित्यं दानवानां वधाय च
“Đó là các bậc lãnh tụ chư thiên, được xưng là Ba Mươi Ba vị thần. Các ngài thường trụ ngay tại thánh địa này, cũng để diệt trừ bọn Dānava.”
Verse 9
यस्तान्संपूजयेद्भक्त्या पुरुषः संयतेंद्रियः । यथोक्तदिवसे प्राप्ते नापमृत्युः प्रजायते
“Người nào tự chế ngự các căn, thành kính thờ phụng các ngài—khi ngày đã được chỉ định đến—sẽ không gặp cái chết yểu.”
Verse 10
अष्टम्यां च चतुर्दश्यां रुद्राः पूज्या विचक्षणैः । तस्मिन्क्षेत्रे विशेषेण वांछद्भिः परमं पदम्
“Vào ngày mồng tám và ngày mười bốn của tuần trăng, bậc minh triết nên thờ phụng các Rudra—đặc biệt tại thánh địa ấy—đối với những ai cầu đạt cảnh giới tối thượng.”
Verse 11
दशम्यां वसवः पूज्यास्तथाष्टम्यां विशेषतः । स्वर्गं समीहमानैश्च विलासैर्विविधैस्तथा
Vào ngày thập (mồng mười), nên phụng thờ các Vasu; và đặc biệt vào ngày bát (mồng tám) cũng vậy—những ai cầu mong cõi trời hãy dâng các lễ vật đa dạng và thực hành những nghi lễ, hội lễ trang nghiêm.
Verse 12
सप्तम्यामथ षष्ठ्यां च पूजनीया दिवाकराः । ये वांछन्ति नराः सत्त्वं परिपंथिविवर्जितम्
Vào ngày thất (mồng bảy) và cả ngày lục (mồng sáu), nên phụng thờ các Thần Mặt Trời (Divākara). Người nào mong cầu sinh lực bền vững và đời sống không bị chướng ngại đối nghịch quấy nhiễu, hãy thực hành lễ bái này.
Verse 13
देववैद्यौ तथा पूज्यौ द्वादश्यां व्याधिसंक्षयम् । ये वांछन्ति सदा मर्त्या नीरुजा सम्भवंति ते
Cũng vậy, vào ngày thập nhị (mồng mười hai), nên phụng thờ hai vị Thần Y (Aśvin) để diệt trừ bệnh tật. Những phàm nhân luôn cầu mong điều này sẽ trở nên vô bệnh, an lành.
Verse 146
इति श्रीस्कांदे महापुराण एकाशीतिसाहस्र्यां संहितायां षष्ठे नागरखण्डे हाटकेश्वरक्षेत्रमाहात्म्येऽमरेश्वरकुण्डमाहात्म्यवर्णनं नाम षट्चत्वारिंशदधिकशततमोऽध्यायः
Như vậy, trong Skanda Mahāpurāṇa tôn quý, bộ Saṃhitā gồm tám mươi mốt nghìn kệ, thuộc Nāgara-khaṇḍa thứ sáu, trong phần Māhātmya của thánh địa Hāṭakeśvara, chương mang tên “Mô tả sự vĩ đại của hồ Amareśvara” kết thúc, tức Chương 146.