Home›Skanda Purana›Mahesvara Khanda›Kedara Khanda›Adhyaya 21›Shloka 37
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 37

Devanagari script

एतत्कार्यं मदनेनैव राजन्नान्यः समर्थो भविता त्रिलोके । विप्लावितं तापसानां तपो हि तस्मात्त्वरात्प्रार्थनीयो हि मारः

Transliteration

etatkāryaṃ madanenaiva rājannānyaḥ samartho bhavitā triloke | viplāvitaṃ tāpasānāṃ tapo hi tasmāttvarātprārthanīyo hi māraḥ

Translation

“Việc này chỉ có Madana mới làm được, hỡi bậc quân vương; trong ba cõi không ai khác đủ sức. Vì chính ngài làm chấn động khổ hạnh của các ẩn sĩ, nên phải lập tức thỉnh cầu Māra.”

Word by Word
एतत्this
एतत्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम-विशेषणम्, नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्; ‘कार्यं’ विशेषयति
कार्यम्task
कार्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकार्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
मदनेनby Madana (Kāma)
मदनेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमदन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्
एवonly
एव:
Sambandha (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्ययम् (only/indeed)
राजन्O king
राजन्:
Sambodhana (Address)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सम्बोधन-विभक्तिः, एकवचनम्
अन्यःanother (person)
अन्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
समर्थःcapable
समर्थः:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootसमर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (qualifying ‘अन्यः’)
भविताwill be
भविता:
Kriya (Action)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलृट्-लकारः (Future), प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
त्रिलोकेin the three worlds
त्रिलोके:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative/7th), एकवचनम्; द्विगु-समासः (‘त्रयः लोकाः’ → ‘त्रिलोके’)
विप्लावितम्disturbed/overwhelmed
विप्लावितम्:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootवि-√प्लु (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (Past passive participle, -क्त), नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया, एकवचनम्; ‘तपः’ विशेषयति
तापसानाम्of the ascetics
तापसानाम्:
Shashthi-Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootतापस (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्तिः (Genitive/6th), बहुवचनम्
तपःausterity/penance
तपः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
हिindeed
हि:
Sambandha (Emphasis/Reason)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात-अव्ययम् (particle: indeed/for)
तस्मात्therefore/from that
तस्मात्:
Apadana (Source/Reason)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुं/नपुंसकलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (Ablative/5th), एकवचनम्
त्वरात्quickly / with haste
त्वरात्:
Adhikarana (Manner/अधिकरण)
TypeNoun
Rootत्वरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः, एकवचनम्; अव्ययीभावार्थे ‘त्वरात्’ = ‘शीघ्रम्’
प्रार्थनीयःto be entreated
प्रार्थनीयः:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootप्र-√अर्थ् (धातु) + अनीय (कृदन्त-प्रत्ययः)
Formकृत्य-प्रत्ययान्त (अनीय), भाव्य/विधेयार्थः (to be requested), पुंलिङ्गे, प्रथमा, एकवचनम्; ‘मारः’ विशेषयति
हिindeed
हि:
Sambandha (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात-अव्ययम् (particle)
मारःMāra (Kāma)
मारः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
Speaker

Bṛhaspati

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kedāra (contextual)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Ṛṣis/audience

Visual Art Cues

Scene: Bṛhaspati explains to Indra that only Madana can accomplish the task; imagery contrasts blazing ascetic fires with the subtle arrival of spring-like desire.

Characters & Entities
B
Bṛhaspati
M
Madana (Kāma)
M
Māra
T
Tāpasāḥ (ascetics)

FAQs

Desire can destabilize even severe austerity; hence spiritual discipline requires vigilance and higher discernment.

The verse occurs within Kedāra Khaṇḍa’s sacred narrative frame, not as a direct tīrtha-glorification passage.

A practical instruction is given: to invoke/appeal to Madana (Kāma) promptly for the intended divine purpose.

←Previous Verse
Next Verse→