Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 21

Devanagari script

सैव चांडकटाहान्मे समाराध्यात्र प्रापिता । योगिनीभिः परिवृता संस्थिता चोत्तरां दिशम्

Transliteration

saiva cāṃḍakaṭāhānme samārādhyātra prāpitā | yoginībhiḥ parivṛtā saṃsthitā cottarāṃ diśam

Translation

Chính Nữ Thần ấy, sau khi được ta phụng thờ đúng pháp, đã được ta thỉnh từ Cāṇḍakaṭāha về đây. Được các yoginī vây quanh, Ngài an trụ, hướng về phương Bắc.

Word by Word

• सा: she
• सा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Emphasis/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: निश्चयार्थक-अव्यय (particle of emphasis)

• चाण्डकटाहात्: from the Cāṇḍa-cauldron
• चाण्डकटाहात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: चाण्ड-कटाह (प्रातिपदिक; चाण्ड + कटाह)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative), एकवचन

• मे: my
• मे: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन

• समाराध्य: having worshipped well
• समाराध्य: Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: सम्-आ-राध् (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययभाव (gerund/absolutive), ‘having duly worshipped’

• अत्र: here
• अत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: देशवाचक-अव्यय (adverb of place)

• प्रापिता: caused to be brought/obtained
• प्रापिता: Karta (Predicate adjective/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: प्र-आप् (धातु)
• Form: कृदन्त (क्त-प्रत्यय; past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• योगिनीभिः: by/with yoginīs
• योगिनीभिः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: योगिनी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), बहुवचन

• परिवृता: surrounded
• परिवृता: Karta (Predicate adjective/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: परि-वृ (धातु)
• Form: कृदन्त (क्त-प्रत्यय; past participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• संस्थिता: stationed
• संस्थिता: Karta (Predicate adjective/कर्ता)
• Type: Verb
• Root: सम्-स्था (धातु)
• Form: कृदन्त (क्त-प्रत्यय; past participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• उत्तराम्: northern
• उत्तराम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उत्तर (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणम् (दिशम् इति)

• दिशम्: direction
• दिशम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: दिश् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन

Speaker

Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Cāṇḍakaṭāha (source) / northern-facing Devī-yoginī sthāna (destination unnamed)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: The Devī is brought from Cāṇḍakaṭāha and स्थापित facing north; around her stands a circle of yoginīs—fierce yet auspicious—forming a protective mandala, with the installer figure in reverent posture.

Characters & Entities

• Devī
• Yoginīs
• Cāṇḍakaṭāha

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Proper worship (samārādhana) draws the Goddess’ presence into a place, sanctifying it as a living Śakti-sthāna.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Cāṇḍakaṭāha is referenced as the source-place connected with the Goddess’ manifestation and relocation/establishment.

What ritualistic prescription is mentioned?

Samārādhana (thorough worship) and establishment (pratiṣṭhā) are implied; no detailed procedure is specified in this verse.