Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 2

महाकाल उवाच । अपारवैभवा देवास्त्रयोऽप्येते नरर्षभ । योगींद्राणामपि त्वत्र चेतो मुह्यति किं मम

mahākāla uvāca | apāravaibhavā devāstrayo'pyete nararṣabha | yogīṃdrāṇāmapi tvatra ceto muhyati kiṃ mama

Mahākāla nói: “Ba vị thần ấy đều có uy lực vô biên, hỡi bậc trượng phu. Trong việc này, ngay cả tâm trí của những đại yogin cũng còn mê lạc—huống chi là ta?”

महाकालःMahākāla
महाकालः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहाकाल (प्रातिपदिक: महा + काल)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन
अपारवैभवाःof boundless splendor
अपारवैभवाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअपार-वैभव (प्रातिपदिक: अपार + वैभव)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (देवाः)
देवाःgods
देवाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
त्रयःthree
त्रयः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootत्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; संख्याविशेषण (देवाः)
अपिeven/also
अपि:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (also/even)
एतेthese
एते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
नरर्षभO bull among men
नरर्षभ:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनरर्षभ (प्रातिपदिक: नर + ऋषभ)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
योगीन्द्राणाम्of the lords of yogis
योगीन्द्राणाम्:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootयोगीन्द्र (प्रातिपदिक: योगिन् + इन्द्र)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), बहुवचन
अपिeven
अपि:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (even)
त्व्but
त्व्:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (contrast); छन्दसि/पाठभेदे 'तु' → 'त्व'
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-अव्यय (adverb of place)
चेतःmind
चेतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचेतस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
मुह्यतिis bewildered
मुह्यति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootमुह् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
किम्what
किम्:
Prashna (Interrogative/प्रश्न)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; प्रश्नार्थ
ममof me / my
मम:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन

Mahākāla

Listener: Karadhama

Scene: Mahākāla speaks with folded hands or lowered gaze, acknowledging the immeasurable grandeur of the triad; behind him, a vast cosmic backdrop suggests the mind’s inability to grasp the Infinite.

M
Mahākāla
Ś
Śiva
V
Viṣṇu
B
Brahmā
Y
Yogīndras

FAQs

The supreme reality and its divine manifestations surpass ordinary categorization; humility is essential in theological inquiry.

None stated in this verse; it is part of a doctrinal conversation.

None.