Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 38

Devanagari script

अहो स्थानप्रभावोऽयं स्फुटं चाप्यत्र प्रोच्यते । निर्दोषं यच्छुचि स्तान सर्वोपद्रववर्जितम्

Transliteration

aho sthānaprabhāvo'yaṃ sphuṭaṃ cāpyatra procyate | nirdoṣaṃ yacchuci stāna sarvopadravavarjitam

Translation

Ôi—đây chính là uy lực hiển lộ của nơi chốn này, được tuyên bày rõ ràng tại đây. Đó là một thánh địa không tì vết, thanh tịnh, lìa mọi khổ não và mọi sự quấy nhiễu.

Word by Word

• अहो: ah!, behold!
• अहो: Sambandha (Exclamation/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अहो (अव्यय)
• Form: अव्यय; विस्मयादिबोधक (interjection)

• स्थानप्रभावः: the power of the place
• स्थानप्रभावः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: स्थान (प्रातिपदिक) + प्रभाव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (स्थानस्य प्रभावः)

• अयम्: this
• अयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; निर्देश (demonstrative)

• स्फुटम्: clearly
• स्फुटम्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: स्फुट (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चय (conjunction)

• अपि: also
• अपि: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधान (particle)

• अत्र: here
• अत्र: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देशवाचक (adverb of place)

• प्रोच्यते: is declared, is stated
• प्रोच्यते: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + वच् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; कर्मणि प्रयोग (passive), आत्मनेपद

• निर्दोषम्: faultless
• निर्दोषम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: निर् + दोष (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अत्र विशेषणम् (स्थानम्)

• यत्: which
• यत्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)

• शुचि: pure
• शुचि: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: शुचि (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (स्थानम्)

• स्थानम्: place, abode
• स्थानम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: स्थान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्तृपद

• सर्वोपद्रववर्जितम्: free from all troubles
• सर्वोपद्रववर्जितम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक) + उपद्रव (प्रातिपदिक) + वर्जित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √वृज्/वर्ज्)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (सर्वेषाम् उपद्रवानाम् वर्जितम्); भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle sense)

Speaker

Kālabhīti

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A radiant tīrtha precinct shown as immaculate—clear water, bright stones, undisturbed air; protective boundary implied by guardian motifs; pilgrims feel relief as they enter.

Characters & Entities

• Kālabhīti
• Sthāna-prabhāva (power of the place)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Purāṇic sthala-māhātmya asserts that sacred places can confer protection and purity, removing obstacles that bind ordinary life.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The gupta-kṣetra presently experienced by Kālabhīti, characterized as śuci (pure) and sarvopadrava-varjita (free from troubles).

What ritualistic prescription is mentioned?

None in this verse; it is a direct proclamation of the site’s qualities.