Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 152

Devanagari script

आयुः प्रजां धनं विद्यां स्वर्गं मोक्षं सुकानि च । प्रयच्छन्तु तथा राज्यं प्रीता नॄणां पितामहाः

Transliteration

āyuḥ prajāṃ dhanaṃ vidyāṃ svargaṃ mokṣaṃ sukāni ca | prayacchantu tathā rājyaṃ prītā nṝṇāṃ pitāmahāḥ

Translation

Nguyện các Pitṛ—tổ tiên của loài người—khi hoan hỷ, ban cho thọ mạng lâu dài, con cháu, tài sản, học vấn, cõi trời, giải thoát (mokṣa), các niềm vui, và cả quyền trị vì nữa.

Word by Word

• आयुः: life-span
• आयुः: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: आयुस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• प्रजाम्: offspring, progeny
• प्रजाम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: प्रजा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• धनम्: wealth
• धनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: धन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• विद्याम्: knowledge
• विद्याम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: विद्या (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• स्वर्गम्: heaven
• स्वर्गम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्वर्ग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• मोक्षम्: liberation
• मोक्षम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: मोक्ष (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• सुकानि: happinesses, pleasures
• सुकानि: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: सुक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• प्रयच्छन्तु: may they grant
• प्रयच्छन्तु: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र + यम् (धातु)
• Form: लोट् (Imperative/आज्ञार्थ), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• तथा: likewise
• तथा: Sambandha (Modifier/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: तथा (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb)

• राज्यम्: kingdom, sovereignty
• राज्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: राज्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन

• प्रीताः: pleased
• प्रीताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: प्रीत (कृदन्त; √प्री)
• Form: भूतकृदन्त (past participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन

• नॄणाम्: of men
• नॄणाम्: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: नृ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन

• पितामहाः: forefathers (pitṛs)
• पितामहाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पितामह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन

Speaker

Karaṃdhama (stating the commonly claimed fruits of Pitṛ-satisfaction)

Skanda Dialogue

Listener: a king (nṛpa-uttama)

Visual Art Cues

Scene: A śrāddha setting: a devoted householder offers piṇḍa and water-libations; subtle pitṛs appear pleased, bestowing blessings—longevity, progeny, wealth, learning, svarga and mokṣa—while Mahākāla’s sacred aura pervades the scene.

Characters & Entities

• Pitāmahāḥ (ancestors)
• Svarga
• Mokṣa
• Rājya

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

It summarizes the traditional belief: satisfied ancestors are credited with conferring both worldly prosperity and spiritual attainments.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific sacred place is mentioned; the verse focuses on the merit-fruits attributed to Pitṛs.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implied: performing Śrāddha so that the Pitṛs become prīta (pleased), resulting in blessings.