Home›Skanda Purana›Mahesvara Khanda›Kaumarika Khanda›Adhyaya 4›Shloka 90
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 90

Devanagari script

नाहं तथाद्भि यजमानहविर्वितानश्चयोतद्घृतप्लुतमदन्हुतभुङ्मुखेन । यद्ब्राह्मणस्य मुखतश्चरतोनुघासं तुष्टस्य मय्यवहितैर्निजकर्मपाकैः

Transliteration

nāhaṃ tathādbhi yajamānahavirvitānaścayotadghṛtaplutamadanhutabhuṅmukhena | yadbrāhmaṇasya mukhataścaratonughāsaṃ tuṣṭasya mayyavahitairnijakarmapākaiḥ

Translation

Ta không hoan hỷ theo cách ấy trước những lễ vật cầu kỳ của người tế tự—những oblation và bơ ghee đổ vào lửa, được “miệng của nghi lễ” thọ dụng—như Ta hoan hỷ trước chỉ một miếng nhỏ từ miệng vị bà-la-môn đã mãn nguyện, được dâng với tâm chuyên chú và lòng sùng kính, như quả chín của nghiệp riêng mình.

Word by Word
नnot
न:
Sambandha (negation)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध (negation)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम
तथाthus/in that manner
तथा:
Kriya-vishesana (adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (thus/in that way)
अद्भिःwith waters
अद्भिः:
Karana (means)
TypeNoun
Rootअप्/अद् (प्रातिपदिक: आपः)
Formस्त्रीलिङ्ग (आपः), तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
यजमानsacrificing/performing worship
यजमान:
Karta (agent qualifier)
TypeAdjective
Rootयज् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त (present participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्
हविःoblation
हविः:
Karma (object)
TypeNoun
Rootहविस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
वितानःritual arrangement/spread (of sacrifice)
वितानः:
Karta (predicate noun/qualifier)
TypeNoun
Rootवितान (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; (यज्ञवितानः = यज्ञविस्तारः)
चयःa heap/collection
चयः:
Karta (predicate noun/qualifier)
TypeNoun
Rootचय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उतand/also
उत:
Sambandha (particle)
TypeIndeclinable
Rootउत (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/विकल्पार्थक (and/also)
तत्that
तत्:
Karma (object)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सर्वनाम
घृतप्लुतम्drenched with ghee
घृतप्लुतम्:
Karma (object-qualifier)
TypeAdjective
Rootघृत (प्रातिपदिक) + प्लुत (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; विशेषणम्; समासः—तत्पुरुष (घृतेन प्लुतम् = drenched with ghee)
अदन्eating
अदन्:
Karta (agent qualifier)
TypeAdjective
Rootअद् (धातु)
Formशतृ/शानच्-प्राय वर्तमानकृदन्त (present participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; (भुङ्/अद्—eating)
हुतoffered (as oblation)
हुत:
Karma (object-qualifier)
TypeAdjective
Rootहु (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; (offered)
भुङ्eating/consuming
भुङ्:
Karta (agent qualifier)
TypeAdjective
Rootभुज् (धातु)
Formशतृ-प्राय/धातुरूप-प्रयोगः; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; (one who eats)
मुखेनwith the mouth
मुखेन:
Karana (instrument)
TypeNoun
Rootमुख (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
यत्which/that (what)
यत्:
Karma (object)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
ब्राह्मणस्यof a Brahmin
ब्राह्मणस्य:
Sambandha (possessor)
TypeNoun
Rootब्राह्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन
मुखतःfrom the mouth
मुखतः:
Apadana (source)
TypeIndeclinable
Rootमुख (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb)
चरतःof one who is moving about
चरतः:
Sambandha (genitive qualifier)
TypeAdjective
Rootचर् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त, पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; (of one who is moving/going about)
अनुघासम्a morsel/gleaning (food)
अनुघासम्:
Karma (object)
TypeNoun
Rootअनुघास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; (भिक्षा/अन्नकण-प्रायः)
तुष्टस्यof the pleased one
तुष्टस्य:
Sambandha (genitive qualifier)
TypeAdjective
Rootतुष्ट (कृदन्त, √तुष् धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त, पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; (of one who is pleased)
मयिin me
मयि:
Adhikarana (locus)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसप्तमी (7th/Locative), एकवचन; सर्वनाम
अवहितैःwith attentive
अवहितैः:
Karana (means/attendant circumstance)
TypeAdjective
Rootअवहित (कृदन्त/प्रातिपदिक; √धा/√हिता)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; विशेषणम् (attentive/applied)
निजकर्मपाकैःby the fruits/ripenings of one’s own deeds
निजकर्मपाकैः:
Karana (means/cause)
TypeNoun
Rootनिज (प्रातिपदिक) + कर्म (प्रातिपदिक) + पाक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; समासः—बहुपद-तत्पुरुष (निजस्य कर्मणः पाकैः = by the ripenings of one’s own actions)
Speaker

Viṣṇu (quoted authority)

Skanda Dialogue

Listener: The Kumāras

Visual Art Cues

Scene: Two scenes contrasted: (1) a grand yajña with blazing fire, priests, ladles of ghee; (2) a humble devotee offering a small morsel to a serene brāhmaṇa seated calmly. Viṣṇu’s subtle presence/approval radiates more strongly over the second scene.

Characters & Entities
V
Viṣṇu
B
Brāhmaṇa

FAQs

Personal charity and reverent service to a worthy, contented brāhmaṇa can please the Divine more than costly ritual display.

No specific tīrtha is named; the ‘holy field’ emphasized is the brāhmaṇa as a recipient of dāna and honor.

It implicitly praises brāhmaṇa-bhojana/dāna (offering food/charity to brāhmaṇas) over mere ritual oblations.

←Previous Verse
Next Verse→