Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 122

Devanagari script

यथापूर्वं चकारैतान्संस्तवाद्ब्रह्मणः प्रभुः । तारकप्रमुखा दैत्याः संक्रुद्धास्तत्र प्रोचिरे

Transliteration

yathāpūrvaṃ cakāraitānsaṃstavādbrahmaṇaḥ prabhuḥ | tārakapramukhā daityāḥ saṃkruddhāstatra procire

Translation

Bấy giờ, đáp lại lời tán tụng của Phạm Thiên (Brahmā), Đức Chúa đã khiến mọi sự diễn tiến như trước. Nhưng bọn Dānava do Tāraka đứng đầu nổi giận, liền cất lời ngay tại đó.

Word by Word

• यथा: as
• यथा: Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: यथा (अव्यय)
• Form: अव्यय (adverb)

• पूर्वम्: before/previously
• पूर्वम्: Sambandha (Temporal/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: पूर्व (प्रातिपदिक)
• Form: अव्यय-प्रयोग (adverbial accusative)

• चकार: did/made
• चकार: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लिट् (परोक्षभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; Perfect, 3rd person, Singular; परस्मैपद

• एतान्: these (ones)
• एतान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सर्वनाम, पुंलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, बहुवचन; Pronoun, Masculine, Accusative, Plural

• संस्तवाद्: from (their) praise/eulogy
• संस्तवाद्: Apadana (Source/Cause/अपादान)
• Type: Noun
• Root: संस्तव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी विभक्ति, एकवचन; Masculine, Ablative, Singular

• ब्रह्मणः: of Brahmā/Brahman
• ब्रह्मणः: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी विभक्ति, एकवचन; Neuter, Genitive, Singular

• प्रभुः: the Lord
• प्रभुः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: प्रभु (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; Masculine, Nominative, Singular

• तारकप्रमुखाः: those headed by Tāraka
• तारकप्रमुखाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तारक + प्रमुख (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; Masculine, Nominative, Plural; तत्पुरुष (‘तारकः प्रमुखः येषाम्’)

• दैत्याः: demons
• दैत्याः: Karta (Apposition/कर्ता-सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: दैत्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, बहुवचन; Masculine, Nominative, Plural

• संक्रुद्धाः: enraged
• संक्रुद्धाः: Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सम्-क्रुध् (धातु) + क्त
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; Past participle, Masculine, Nominative, Plural

• तत्र: there
• तत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय (स्थानवाचक-अव्यय, adverb of place)

• प्रोचिरे: they spoke
• प्रोचिरे: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: प्र-वच् (धातु)
• Form: लिट् (परोक्षभूत), प्रथमपुरुष, बहुवचन; Perfect, 3rd person, Plural; आत्मनेपद

Speaker

Lomaharṣaṇa (Sūta) narrating to the sages

Visual Art Cues

Scene: Brahmā’s hymn culminates; the Lord gestures and the cosmos ‘returns to normal.’ In the foreground, Tāraka and leading dānavas flare with anger, gesturing and speaking in a heated council.

Characters & Entities

• Brahmā
• Tāraka
• Daityas
• Īśvara (Lord)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Even cosmic outcomes shift through sincere stotra (praise), yet the pride of adharma reacts with anger when divine order is restored.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is named in this verse; the focus is on the Mahādeva-centered narrative of the Kaumārikākhaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

No direct ritual is prescribed; the verse highlights the efficacy of stotra (devotional praise).