Home›Skanda Purana›Kashi Khanda›Purva Ardha›Adhyaya 5›Shloka 33
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 33

Devanagari script

हा कालराजप्रति भूतमत्र प्रत्यष्टमिप्रत्यवनीसुतार्कम् । नाराधये मूलफलप्रसूनैः किं मय्यनागस्यपराधदृक्स्याः

Transliteration

hā kālarājaprati bhūtamatra pratyaṣṭamipratyavanīsutārkam | nārādhaye mūlaphalaprasūnaiḥ kiṃ mayyanāgasyaparādhadṛksyāḥ

Translation

Than ôi, hỡi Kālarāja! Nơi con vốn vô tội, Ngài thấy lỗi lầm gì mà tại đây—mỗi ngày Aṣṭamī và mỗi kỳ trăng non—con đã không thờ phụng Ngài bằng rễ, quả và hoa?

Word by Word
हाalas! O!
हा:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeIndeclinable
Rootहा (अव्यय)
Formसम्बोधनार्थक अव्यय (interjection/vocative particle)
कालराजO Kālarāja
कालराज:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootकालराज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सम्बोधन (Vocative); एकवचन
प्रतिtowards, against
प्रति:
Pratiyogin/Direction (प्रति/दिशा)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (अव्यय)
Formउपसर्ग/पूर्वसर्गरूपेण; अत्र अव्यय-पूर्वपद (towards/against)
भूतम्a being, spirit
भूतम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभूत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन
अत्रhere
अत्र:
Deśa (देश)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (here)
प्रत्यष्टमिon every Aṣṭamī (eighth lunar day)
प्रत्यष्टमि:
Kāla (काल)
TypeNoun
Rootप्रति (अव्यय) + अष्टमी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन; अव्ययीभावः (प्रति अष्टमी = ‘on each Aṣṭamī’)
प्रत्यवनीसुतार्कम्at each ‘Avanīsuta-arka’ (a calendrical marker; lit. sun of the earth’s son)
प्रत्यवनीसुतार्कम्:
Kāla (काल)
TypeNoun
Rootप्रति (अव्यय) + अवनीसुत (प्रातिपदिक) + अर्क (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया (2nd/Accusative); एकवचन; अव्ययीभाव-समासः (प्रति + अवनीसुतार्कम्); अवनीसुतार्कः = ‘अवनीसुतस्य अर्कः’ (षष्ठी-तत्पुरुषः)
नnot
न:
Nishedha (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (negation)
आराधयेI worship, I propitiate
आराधये:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootआ√राध् (धातु)
Formलट् (Present); आत्मनेपद; उत्तमपुरुष; एकवचन
मूलफलप्रसूनैःwith roots, fruits, and flowers
मूलफलप्रसूनैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootमूल (प्रातिपदिक) + फल (प्रातिपदिक) + प्रसून (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया (3rd/Instrumental); बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (मूलानि च फलानि च प्रसूनानि च)
किम्why? what?
किम्:
Prashna (प्रश्न)
TypeIndeclinable
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रश्नार्थक अव्ययप्रयोग (interrogative particle)
मयिin me, toward me
मयि:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसप्तमी (7th/Locative); एकवचन
अनागस्यof the innocent, guiltless
अनागस्य:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअनाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी (6th/Genitive); एकवचन; विशेषण (of ‘me’)
अपराधदृक्one who sees fault, fault-finder
अपराधदृक्:
Karta/Predicate-noun (विधेय)
TypeNoun
Rootअपराध (प्रातिपदिक) + दृश्/दृक् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा (1st/Nominative); एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (अपराधस्य द्रष्टा/दृक्)
स्याःwould you be?
स्याः:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative); परस्मैपद; मध्यमपुरुष; एकवचन
Speaker

A sage/devotee addressing Kālarāja (Kālabhairava)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī – Kālarāja/Kālabhairava observance days

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Audience of the Kāśīkhaṇḍa discourse

Visual Art Cues

Scene: A distressed sage pleads before Kālarāja, palms raised in questioning; a lunar calendar motif is suggested—crescent/waning moon for Aṣṭamī and dark disk for Amāvāsyā—while offerings of roots, fruits, and flowers lie unoffered or newly gathered.

Characters & Entities
K
Kālarāja
A
Aṣṭamī
A
Amāvāsyā (implied)
P
Pūjā offerings (roots, fruits, flowers)

FAQs

Neglect of regular worship toward the kṣetrapāla is treated as a serious lapse; sincere self-inquiry and repentance restore devotion.

Kāśī, where Kālarāja/Kālabhairava is revered as the guardian deity.

Regular propitiation on Aṣṭamī (and lunar observances implied) with simple offerings—roots, fruits, and flowers.

←Previous Verse
Next Verse→