Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 51

Devanagari script

अतिप्रिया भवित्री मे यद्बाल ब्रह्मचारिणी । अनेनैव शरीरेण दिव्यावयवभूषणा

Transliteration

atipriyā bhavitrī me yadbāla brahmacāriṇī | anenaiva śarīreṇa divyāvayavabhūṣaṇā

Translation

Nguyện thiếu nữ trẻ này, bậc brahmacāriṇī giữ hạnh thanh tịnh, trở nên vô cùng khả ái đối với ta; và ngay trong thân này, được trang nghiêm bằng các chi phần và trang sức thần diệu.

Word by Word

• अतिप्रिया: very dear
• अतिप्रिया: Karta (Subject complement/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अति (अव्यय) + प्रिय (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासः = कर्मधारयः (‘अत्यन्तं प्रिया’)

• भवित्री: (she) will be
• भवित्री: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भू (धातु) → भवितृ (कृदन्त/तृच्)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; कर्तृवाचक-तृच् (agent noun)

• मे: of me, my
• मे: Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सर्वनाम

• यत्: since/that
• यत्: Sambandha (Connector)
• Type: Indeclinable
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: सम्बन्धबोधक-अव्यय (correlative ‘since/that’)

• बाल: O child
• बाल: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: बाल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन

• ब्रह्मचारिणी: a brahmacāriṇī (celibate student)
• ब्रह्मचारिणी: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: ब्रह्म (प्रातिपदिक) + चारिन् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासः = तत्पुरुषः (ब्रह्मणि चारिणी = ‘celibate/student’)

• अनेन: with this
• अनेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; सर्वनाम

• एव: indeed, only
• एव: Sambandha (Emphasis)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारण-अव्यय (emphatic particle)

• शरीरेण: with (this) body
• शरीरेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: शरीर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन

• दिव्य: divine
• दिव्य: Sambandha (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: दिव्य (प्रातिपदिक)
• Form: समासाङ्ग (पूर्वपद)

• अवयव: limb, body-part
• अवयव: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: अवयव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रातिपदिकम्; समासाङ्ग (मध्यपद)

• भूषणा: adorned (with divine limbs/ornaments)
• भूषणा: Karta (Subject complement/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: भूष् (धातु) → भूषण (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासः = तत्पुरुषः (दिव्य-अवयव-भूषणा = ‘adorned with divine limbs/ornaments’)

Speaker

Śrī Devī (Pārvatī)

Visual Art Cues

Scene: A youthful brahmacāriṇī maiden, modest yet radiant, envisioned as becoming exceedingly dear, her form described as divinely adorned while retaining the same body.

Characters & Entities

• Brahmacāriṇī (as a state/virtue)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Purity (brahmacarya) and divine refinement are praised as qualities that make companionship spiritually elevating.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tirtha is directly mentioned; the context remains Kāśī Khaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

The verse implies brahmacarya as a vow-like discipline, but no specific rite is detailed.