Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 98

Devanagari script

केचिच्च समुदा दृष्ट्या केचिच्च करसंज्ञया । विसर्जिता सना राज्ञा बहुमानपुरःसरम्

Transliteration

kecicca samudā dṛṣṭyā kecicca karasaṃjñayā | visarjitā sanā rājñā bahumānapuraḥsaram

Translation

Có người được cho lui chỉ bằng một cái liếc nhìn lên, có người bằng một cử chỉ tay. Nhà vua tiễn họ về, để danh dự đi trước như người dẫn đường.

Word by Word

• केचित्: some (of them)
• केचित्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; अनिश्चितवाचक सर्वनाम

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-निपात (conjunction)

• समुदा: together/collectively
• समुदा: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: समुदा (अव्यय)
• Form: अव्यय; ‘समुदा’ = ‘सहसा/सम्यक्/समुदायेन’ (adverbial, by common usage)

• दृष्ट्या: by (a) glance
• दृष्ट्या: Karana (Instrument/means/करण)
• Type: Noun
• Root: दृष्टि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• केचित्: some (others)
• केचित्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-निपात

• करसंज्ञया: by a hand-signal/gesture
• करसंज्ञया: Karana (Instrument/means/करण)
• Type: Noun
• Root: कर (प्रातिपदिक) + संज्ञा (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (षष्ठी: करस्य संज्ञा); स्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• विसर्जिताः: were dismissed
• विसर्जिताः: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वि-सृज् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; ‘were dismissed/sent off’

• सना: together with
• सना: Sambandha (Association/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: सना (अव्यय)
• Form: अव्यय; सहार्थक (with/along with)

• राज्ञा: by the king
• राज्ञा: Kartr (Agent in passive/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन

• बहुमानपुरःसरम्: with great honor/respectfully
• बहुमानपुरःसरम्: Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: बहुमान (प्रातिपदिक) + पुरःसर (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययीभाव-समास; क्रियाविशेषण (with honor in front/preceded by respect)

Speaker

Skanda (deduced; Kāśīkhaṇḍa narrative voice typically Skanda to Agastya)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: The king dismisses groups: some with a lifted glance, others with a hand gesture; the people depart feeling honored, not slighted.

Characters & Entities

• King
• citizens

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Authority exercised with dignity and honor is dharma; even brief gestures can convey righteous governance.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kāśī is the overarching sacred setting; the verse itself highlights royal conduct rather than a named shrine.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly.