Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 150

Devanagari script

बिंदुमाधवभक्तो यस्तं यमोपि नमस्यति । प्रणवात्मा य एकोऽस्ति नादबिंदु स्वरूपधृक्

Transliteration

biṃdumādhavabhakto yastaṃ yamopi namasyati | praṇavātmā ya eko'sti nādabiṃdu svarūpadhṛk

Translation

Ai là tín đồ của Bindu-Mādhava thì ngay cả Diêm Vương cũng cúi lạy người ấy. Bởi Đấng Duy Nhất ấy mang bản tính Praṇava (Oṃ), hiển lộ dưới hình tướng Nāda và Bindu.

Word by Word

• बिंदुमाधवभक्तः: a devotee of Bindu-Mādhava
• बिंदुमाधवभक्तः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: बिंदु-माधव-भक्त (प्रातिपदिक; समास)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (बिंदुमाधवस्य भक्तः)

• यः: who
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सम्बन्धबोधक-सर्वनाम

• तम्: him
• तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; सर्वनाम

• यमः: Yama
• यमः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• अपि: even; also
• अपि: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; अप्यर्थे (also/even)

• नमस्यति: bows to; reveres
• नमस्यति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: नमस् (धातु)
• Form: लट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; धातु: नमस्/नम् (to bow)

• प्रणवात्मा: one whose essence is Praṇava (Om)
• प्रणवात्मा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: प्रणव-आत्मन् (प्रातिपदिक; समास)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; कर्मधारयः (प्रणवः एव आत्मा यस्य/प्रणवात्मा)

• यः: who
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• एकः: one; single
• एकः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: एक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; संख्यावाचक-विशेषण

• अस्ति: is; exists
• अस्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन

• नादबिंदु: nāda and bindu
• नादबिंदु: Sambandha (Apposition/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: नाद-बिंदु (प्रातिपदिक; समास)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (नादश्च बिंदुश्च)

• स्वरूपधृक्: bearing the form (of)
• स्वरूपधृक्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स्व-रूप-धृज्/धृ (प्रातिपदिक; कृदन्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; धृञ् (धृ) धातोः क्विप्-प्रत्ययान्त ‘धृक्’ (holder); षष्ठी-तत्पुरुषः (स्वरूपं धारयति)

Speaker

Skanda (deduced from Kāśīkhaṇḍa narrative convention)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Bindu-Mādhava

Type: temple

Visual Art Cues

Scene: At Bindu-Mādhava, a devotee stands in añjali; behind, Yama with daṇḍa bows respectfully. Above, a luminous Oṃ symbol radiates as concentric sound-waves (nāda) and a central point (bindu).

Characters & Entities

• Bindu-Mādhava
• Yama
• Praṇava (Oṃ)
• Nāda
• Bindu

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Single-pointed devotion to Bindu-Mādhava grants fearlessness before death and aligns the devotee with the supreme Praṇava reality.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Bindu-Mādhava in Kāśī, celebrated as a liberating focus of Viṣṇu-bhakti.

What ritualistic prescription is mentioned?

Implicitly, devotion and remembrance of Bindu-Mādhava; no specific dāna/snān/japa rule is directly stated in this verse.