Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 22

Devanagari script

यत्रास्ते श्रीपतिः साक्षात्सर्वेषामभयप्रदः । ततस्तु षोडशगुणः कैलासोऽस्ति शिवालयः

Transliteration

yatrāste śrīpatiḥ sākṣātsarveṣāmabhayapradaḥ | tatastu ṣoḍaśaguṇaḥ kailāso'sti śivālayaḥ

Translation

Tại đó, Śrīpati (Viṣṇu) đích thân ngự, ban sự vô úy cho muôn loài. Vượt lên trên nữa, cao gấp mười sáu lần, là Kailāsa—thánh cư của Śiva.

Word by Word

• यत्र: where
• यत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: यत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; सम्बन्धबोधक-स्थानवाचक (relative adverb: where)

• आस्ते: dwells; sits
• आस्ते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आस् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

• श्रीपतिः: Lord of Śrī (Viṣṇu)
• श्रीपतिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: श्री (प्रातिपदिक) + पति (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुष (श्रियाः पतिः)

• साक्षात्: directly; in person
• साक्षात्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: साक्षात् (अव्यय)
• Form: अव्यय; क्रियाविशेषण (adverb: directly, manifestly)

• सर्वेषाम्: of all
• सर्वेषाम्: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसक (सामान्य), षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन

• अभयप्रदः: giver of fearlessness
• अभयप्रदः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अभय (प्रातिपदिक) + प्रद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः तत्पुरुष (अभयं प्रददाति इति)

• ततः: from that; thereafter
• ततः: Apadana/Sequence (Source/sequence)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (from there/thereafter)

• तु: but; indeed
• तु: Sambandha (Discourse particle)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय; अवधान/विरोधार्थक निपात (particle: but/indeed)

• षोडशगुणः: sixteenfold
• षोडशगुणः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: षोडश (संख्याशब्द) + गुण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः तत्पुरुष (षोडश गुणाः यस्य)

• कैलासः: Kailāsa
• कैलासः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कैलास (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• अस्ति: is; exists
• अस्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• शिवालयः: abode of Śiva
• शिवालयः: Samanaadhikarana (Apposition/समानााधिकरण)
• Type: Noun
• Root: शिव (प्रातिपदिक) + आलय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुष (शिवस्य आलयः)

Speaker

Skanda

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kailāsa (as Śiva-dhāma) / Vaikuṇṭha (as Viṣṇu-dhāma)

Type: peak

Skanda Dialogue

Listener: Pilgrim-audience within the text (general)

Visual Art Cues

Scene: Two-tier celestial tableau: Vaikuṇṭha with Śrīpati radiating ‘abhaya’, and above it the snow-bright Kailāsa peak as Śiva’s luminous abode.

Characters & Entities

• Śrīpati (Viṣṇu)
• Kailāsa
• Śiva

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

It presents a graded sacred cosmos while affirming divine protection (abhaya) and the exalted status of Śiva’s Kailāsa.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kailāsa is highlighted as Śiva’s supreme abode; within the Kāśī narrative, this supports the greatness of Śiva-centered liberation theology.

What ritualistic prescription is mentioned?

No explicit ritual is given; the focus is on theological geography and divine abodes.