Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 10

Devanagari script

न च्यवंतेपि यद्भक्ता महति प्रलये सति । अतोऽच्युतोऽखिले लोके स एकः सर्वगोऽव्ययः

Transliteration

na cyavaṃtepi yadbhaktā mahati pralaye sati | ato'cyuto'khile loke sa ekaḥ sarvago'vyayaḥ

Translation

Dẫu đại pralaya xảy đến, các bhakta của Ngài vẫn không sa ngã. Vì thế, trong khắp các thế giới Ngài được gọi là Acyuta—Đấng Duy Nhất, khắp cùng, bất hoại.

Word by Word

• न: not
• न: Sambandha/Modifier (सम्बन्ध/उपपद)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: अव्यय; निषेध (negation particle)

• च्यवन्ते: fall away; deviate
• च्यवन्ते: Kriya (Predicate/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: च्यु (धातु)
• Form: लट् (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; आत्मनेपद

• अपि: even
• अपि: Sambandha/Modifier (सम्बन्ध/उपपद)
• Type: Indeclinable
• Root: अपि (अव्यय)
• Form: अव्यय; निपात

• यत्: because/for which
• यत्: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कारणार्थे (because/for which)

• भक्ताः: devotees
• भक्ताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भक्त (प्रातिपदिक; भज्-क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

• महति: in the great
• महति: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: महत् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषणम् (of प्रलये)

• प्रलये: at the dissolution
• प्रलये: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: प्रलय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• सति: when (it) is; being
• सति: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
• Form: वर्तमानकृदन्त (शतृ); पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; सति-सप्तमी (locative absolute)

• अतः: therefore
• अतः: Hetu (Cause/हेतु)
• Type: Indeclinable
• Root: अतः (अव्यय)
• Form: अव्यय; हेत्वर्थक (therefore/from this)

• अच्युतः: Acyuta (the infallible)
• अच्युतः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अच्युत (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; नाम

• अखिले: in the entire
• अखिले: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Adjective
• Root: अखिल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; विशेषणम् (of लोके)

• लोके: world
• लोके: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: लोक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• एकः: one
• एकः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: एक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्

• सर्वगः: all-pervading
• सर्वगः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: सर्वग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्

• अव्ययः: imperishable
• अव्ययः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: अव्यय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषणम्

Speaker

Skanda

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Purāṇic audience

Visual Art Cues

Scene: Cosmic dissolution imagery—waves of pralaya engulfing worlds—yet a circle of devotees remains steady on a lotus-platform, protected by the imperishable Acyuta whose aura forms an unbroken shelter.

Characters & Entities

• Acyuta
• Pralaya
• Bhaktas (devotees)
• Kāśī (context)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Devotion to the Unfailing Lord is never wasted; divine refuge endures even through cosmic dissolution.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The teaching is embedded in Kāśīkhaṇḍa’s Kāśī-centered glorification of sacred remembrance and liberation-oriented devotion.

What ritualistic prescription is mentioned?

No specific ritual; the implied practice is steadfast bhakti and nāma-japa of “Acyuta.”