Home›Skanda Purana›Kashi Khanda›Purva Ardha›Adhyaya 18›Shloka 31
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 31

Devanagari script

ब्रुवतोरिति संकथां तथा गणयोर्वैष्णवयोर्मुदावहाम् । ध्रुवलोकौपागतस्ततो नयनातिथ्यमतथ्यवर्जितः

Transliteration

bruvatoriti saṃkathāṃ tathā gaṇayorvaiṣṇavayormudāvahām | dhruvalokaupāgatastato nayanātithyamatathyavarjitaḥ

Translation

Khi hai vị tùy tùng Vaiṣṇava vẫn tiếp tục thuật câu chuyện hoan hỷ ấy, bấy giờ ông trông thấy một người đã đạt đến Dhruva-loka—hiện ra như vị khách quý của đôi mắt, không hề có giả dối hay tì vết.

Word by Word
ब्रुवतोःof the two who were speaking
ब्रुवतोः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ/वर्तमान-प्रत्यय), षष्ठी (6th/षष्ठी), द्विवचन; “of the two speaking”
इतिthus
इति:
Sambandha (Discourse marker/उद्धरण)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-निपात (quotative particle)
संकथाम्conversation/narration
संकथाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसंकथा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
तथाlikewise/so
तथा:
Sambandha (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb: “thus/so/likewise”)
गणयोःof the two attendants (gaṇas)
गणयोः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootगण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), द्विवचन
वैष्णवयोःof the two Vaiṣṇava
वैष्णवयोः:
Sambandha (Genitive qualifier/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootवैष्णव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), द्विवचन; विशेषण (qualifier of गणयोः)
मुदा-आवहाम्bringing joy
मुदा-आवहाम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootमुदा (प्रातिपदिक) + आवह (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; समासः—मुदा+आवह (उपपद-तत्पुरुष: “bringing joy”); विशेषण (of संकथाम्)
ध्रुव-लोक-उपागतःhaving reached Dhruva-loka
ध्रुव-लोक-उपागतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootध्रुव (प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक) + उपागत (कृदन्त; उप+गम्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासः—ध्रुवलोक (षष्ठी-तत्पुरुष) + उपागत (कर्मधारय/तत्पुरुष-समाससम्बद्ध); भूतकृदन्त (क्त)
ततःthereupon/from there
ततः:
Apadana (Source/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअपादानार्थक/क्रमवाचक-अव्यय (from there/then)
नयन-अतिथ्यम्a sight/meeting (a feast for the eyes)
नयन-अतिथ्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनयन (प्रातिपदिक) + अतिथ्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; समासः—नयनस्य अतिथ्यम् (षष्ठी-तत्पुरुष: “hospitality of the eyes” = sight/meeting)
अतथ्य-वर्जितःfree from untruth
अतथ्य-वर्जितः:
Karta (Predicate adjective/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootअतथ्य (प्रातिपदिक) + वर्जित (कृदन्त; वर्ज्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासः—अतथ्यं वर्जितः (तत्पुरुष); भूतकृदन्त (क्त)
Speaker

Narrator (contextual; Kāśīkhaṇḍa narrative voice)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: Two radiant Vaiṣṇava attendants continue a sweet narrative; before the listener appears a being marked by Dhruvaloka attainment—calm, luminous, and impeccably truthful—arriving like an honored guest to the eyes.

Characters & Entities
V
Vaiṣṇava gaṇa
D
Dhruvaloka
D
Dhruva

FAQs

Joyful remembrance of dharmic exemplars (like Dhruva) elevates the mind toward higher realms and faultless vision—truthful, purified perception.

The broader setting is Kāśī’s māhātmya (Vārāṇasī), but this verse specifically evokes Dhruvaloka rather than a named Kāśī tīrtha.

No explicit ritual is prescribed here; it emphasizes the merit and uplifting power of listening to sacred kathā.

←Previous Verse
Next Verse→