Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 85
Devanagari script
चिंतामवाप महतीं स्त्रीणां धिक्चेष्टितं त्विति । निनिंद बहुधात्मानं स्त्रीत्वं चाति निनिंद सा
Transliteration
ciṃtāmavāpa mahatīṃ strīṇāṃ dhikceṣṭitaṃ tviti | niniṃda bahudhātmānaṃ strītvaṃ cāti niniṃda sā
Translation
Nàng rơi vào nỗi lo lớn, than khóc: “Thật đáng chê trách thay hành vi của nữ nhân!” Nàng tự trách mình đủ điều, lại cay đắng trách cả thân phận nữ nhi của mình.
Word by Word
ciṃtāmworry; thought
ciṃtām:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootciṃtā (चिन्ता-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन
avāpaattained; fell into
avāpa:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootava-āp (अव+आप्-धातु)
Formलङ् (Imperfect/past); परस्मैपदी; प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘प्राप्तवान्/प्राप्तवती’ अर्थे
mahatīmgreat
mahatīm:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahat (महत्-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (qualifying ciṃtām)
strīṇāmof women
strīṇām:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootstrī (स्त्री-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग; षष्ठी (Genitive/सम्बन्ध), बहुवचन
dhikshame! fie!
dhik:
Bhava (Exclamation/भाव)
TypeIndeclinable
Rootdhik (धिक्-अव्यय)
Formनिन्दार्थक-अव्यय/उद्गार (interjection of censure)
ceṣṭitamconduct; behavior
ceṣṭitam:
Karma (Object of implied censure/कर्म)
TypeNoun
Rootceṣṭita (चेष्टित-प्रातिपदिक; √ceṣṭ)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘आचरणम्/कर्म’ अर्थे
tuindeed; but
tu:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (तु-अव्यय)
Formअव्ययम्; अवधारण/विरोधार्थक (emphatic/contrastive particle)
itithus
iti:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formउद्धरणार्थक-अव्यय (quotative)
niniṃdacensured; blamed
niniṃda:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootnind (निन्द्-धातु)
Formलिट् (Perfect); परस्मैपदी; प्रथमपुरुष, एकवचन
bahudhāin many ways
bahudhā:
Kriya-viseshana (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootbahudhā (अव्यय)
Formअव्ययम्; प्रकार/बहुत्ववाचक (in many ways)
ātmānamherself
ātmānam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootātman (आत्मन्-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन; आत्मवाचक
strītvamwomanhood
strītvam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootstrītva (स्त्रीत्व-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया (Accusative/कर्म), एकवचन
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (च-अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
atiexcessively
ati:
Kriya-viseshana (Intensifier/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootati (अति-अव्यय)
Formअव्ययम्; अतिशयार्थक (intensifier: exceedingly)
niniṃdacensured
niniṃda:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootnind (निन्द्-धातु)
Formलिट् (Perfect); परस्मैपदी; प्रथमपुरुष, एकवचन
sāshe
sā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (तद्-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; स्त्रीलिङ्ग; प्रथमा, एकवचन
Speaker
Skanda (narrating internal lament of the character) to Agastya (deduced)
Visual Art Cues
Scene: The woman sits alone, head in hand, eyes moist; the space feels heavy and still, conveying anxiety and self-reproach.
FAQs
Remorse is shown as the turning point that can lead one back toward dharmic action.
No tirtha is named in this verse; it is narrative reflection within the Kāśīkhaṇḍa.
None explicitly.