Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 90

Devanagari script

तत्र क्रोधसमाविष्टा निघ्नंति कुलदेवताः । विवाहोत्सवकाले च मौंजीबंधादिकर्मणि

Transliteration

tatra krodhasamāviṣṭā nighnaṃti kuladevatāḥ | vivāhotsavakāle ca mauṃjībaṃdhādikarmaṇi

Translation

Trong những trường hợp ấy, các vị thần hộ tộc (kuladevatā) bị cơn giận chi phối sẽ gây tổn hại—nhất là vào lúc lễ cưới và trong các saṁskāra như nghi thức mauñjī-bandha (buộc đai thiêng) cùng những lễ tương tự.

Word by Word

• तत्र: there; in that case
• तत्र: Adhikarana (Context/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: तत्र (अव्यय)
• Form: अव्यय; देश/प्रसङ्गवाचक (adverb: 'there/in that case')

• क्रोध-समाविष्टाः: possessed by anger
• क्रोध-समाविष्टाः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: क्रोध (प्रातिपदिक) + समाविष्ट (कृदन्त, सम्+आ+√विश् (धातु) + क्त)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; तत्पुरुष-समास (क्रोधेन समाविष्टाः)

• निघ्नन्ति: strike down; destroy
• निघ्नन्ति: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: √हन् (धातु) उपसर्ग: नि
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन; परस्मैपद

• कुल-देवताः: family deities
• कुल-देवताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कुल (प्रातिपदिक) + देवता (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), बहुवचन; तत्पुरुष-समास (कुलस्य देवताः)

• विवाह-उत्सव-काले: at the time of the wedding festival
• विवाह-उत्सव-काले: Adhikarana (Time/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: विवाह (प्रातिपदिक) + उत्सव (प्रातिपदिक) + काल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; तत्पुरुष-समास (विवाहस्य उत्सवः; तस्य काले)

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्यय; समुच्चयार्थक-निपात

• मौञ्जी-बन्ध-आदि-कर्मणि: in the rite such as the tying of the muñjā (sacred girdle)
• मौञ्जी-बन्ध-आदि-कर्मणि: Adhikarana (Occasion/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: मौञ्जी (प्रातिपदिक) + बन्ध (प्रातिपदिक) + आदि (अव्यय/प्रातिपदिक) + कर्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन; तत्पुरुष-समास (मौञ्जीबन्धः आदिः यस्य तत्; तस्मिन् कर्मणि)

Speaker

Unspecified (didactic narration within Dharmāraṇya Khaṇḍa)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A wedding pavilion and an upanayana scene juxtaposed; in the unseen/liminal space, a stern yet divine kuladevatā presence (shadowed icon or glowing shrine) indicating displeasure; elders and priests attempting śānti with lamps and offerings.

Characters & Entities

• Kuladevatā (family deity)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Neglect of proper dharma in life-cycle rites can invite disharmony; honoring tradition protects auspiciousness.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No specific tīrtha is mentioned; the verse addresses household and saṃskāra contexts.

What ritualistic prescription is mentioned?

It highlights the sensitivity of saṃskāras—especially marriage and mauñjī-bandha—implying they must be done correctly to avoid inauspicious results.