Home›Skanda Purana›Brahma Khanda›Dharmaranya Mahatmya›Adhyaya 12›Shloka 3
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 3

Devanagari script

युधिष्ठिर उवाच । गणेशः स्थापितः केन कस्मात्स्थापितवानसौ । किं नामासौ महाभाग तन्मे कथय मा चिरम्

Transliteration

yudhiṣṭhira uvāca | gaṇeśaḥ sthāpitaḥ kena kasmātsthāpitavānasau | kiṃ nāmāsau mahābhāga tanme kathaya mā ciram

Translation

Yudhiṣṭhira thưa: Ai đã an vị Gaṇeśa, và vì duyên cớ gì người ấy an vị Ngài? Bậc đại phúc ấy tên là gì? Xin nói cho tôi biết, chớ chậm trễ.

Word by Word
युधिष्ठिरःYudhiṣṭhira
युधिष्ठिरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुधिष्ठिर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद; ‘said’
गणेशःGaṇeśa
गणेशः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगण-ईश (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी): ‘गणानाम् ईशः’; पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन
स्थापितःwas established
स्थापितः:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु) + णिच् → स्थापय + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; ‘was established’
केनby whom
केन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रश्नवाचक-सर्वनाम, तृतीया (3rd/instrumental) एकवचन; ‘by whom?’
कस्मात्why / from what reason
कस्मात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रश्नवाचक-सर्वनाम, पञ्चमी (5th/ablative) एकवचन; ‘from what cause/why?’
स्थापितवान्did establish
स्थापितवान्:
Kriya (Participial predicate)
TypeVerb
Rootस्था (धातु) + णिच् → स्थापय + क्तवतुँ (कृदन्त)
Formकर्तरि कृदन्त (past active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; ‘having established/one who established’
असौhe (that one)
असौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअसद्/अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; ‘that one/he’
किम्what
किम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रश्नवाचक-सर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; ‘what?’
नामexactly
नाम:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formअव्यय (निपात/particle) प्रश्ने: ‘indeed/just’ ~ ‘what (exactly)’
असौhe
असौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; ‘that one/he’
महाभागO greatly fortunate one
महाभाग:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहा-भाग (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास: ‘महान् भागः यस्य’ (as address); पुंलिङ्ग, सम्बोधन एकवचन
तत्that (matter)
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया एकवचन; ‘that’ (referring to the matter)
मेto me
मे:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, चतुर्थी (4th/dative) एकवचन; ‘to me’
कथयtell
कथय:
Kriya (Command/क्रिया)
TypeVerb
Rootकथय् (धातु; कथ् + णिच्)
Formलोट् (imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), एकवचन, परस्मैपद; ‘tell’
माdo not
मा:
Sambandha (Prohibition marker)
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय)
Formअव्यय (निषेध/ prohibitive particle): ‘do not’
चिरम्for long
चिरम्:
Sambandha (Temporal adverb)
TypeIndeclinable
Rootचिर (प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् प्रयोग (कालवाचक adverb): ‘for long/long time’
Speaker

Yudhiṣṭhira

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Gaṇādhipa shrine (southern guardian) at Satyamaṃdira

Type: temple

Skanda Dialogue

Listener: Vyāsa

Visual Art Cues

Scene: Yudhiṣṭhira, attentive and earnest, questions Vyāsa about Gaṇeśa’s installation—who installed him, why, and what name he bears in this kṣetra.

Characters & Entities
Y
Yudhiṣṭhira
G
Gaṇeśa

FAQs

Sacred geography is transmitted through disciplined inquiry—asking about cause, agent, and name to understand a tīrtha’s deeper dharma.

Satyamaṃdira (implied), specifically the placement of Gaṇeśa within its protective scheme.

None; it is a question prompting the forthcoming origin account (utpatti-kāraṇa).

←Previous Verse
Next Verse→